*

1

I

V,- \ \. '

C f\.

•• i s- •;* ( y -

NOVVS ORBIS REr —

GIONV.M AC INSVLARVM V E-

t cnbus incognitarun^una cum tabula colmographica , i Cj aliquot aliis confimilis argutnenu hbellu.quorum ommunteata logus (equenti patebit pagina.

His accedi» copiofui rerum memorabilium index.

/0^ r.r i AiJiM/Hrww

* ? »_ j

I* "•

«> * ' .

PARISIIS APVD IOANNEM Paruum fub flore Lilio, uia ad fandum Iacobum.

r

^CATALQGVS EORVM QVAE HOd V &

LVMINE CONTINE NTVR

* • } '■ A ■ ” V ‘ piri », ' .■'!!

' -p i 1

TwpJrcadafflult^JUigin^^crra^gnot^Are^angclo Madrignano in- 'y , terprete. folio i*

\ Wn^Chriftophorf Columbi nauigado ex iuflu Hifpanix regii, ad multai infulas ba

. . denus incognitas.eodem Madrignano interprete, folio j 79

Petri Alonfi.nauigatio, eodem interprete l ioj

a- Pinzoni oauigatio, eodem interprete ‘ ’ 104

. Alberici Vcfputii nauigationum epitome , 107

Petri Aliaris nauigarionis, 6c cpiftolarum quorundam mercatorum opuicu- , lum.. folio ixi

lofcphi )ndi nauigationes 115

£ • Americi Vcfputii nauigationes Illi.' 1 1 }tf.

Epiftola Emanuclis*egisPortugallizad Leonem X Pont.Max. de uf&orifr habitiiin India ScMalacha&c. 161

Ludouiri Rom.patritii nauigationum AEthiopiz,AEgypti, utriufo) Arabia:, Pefid(i,Syrix,Indiz,intca& extra Gangem Jibri V I l.Archangelo Madri- gnano interprete 1«?

Locorum terrz fandz cxa&iflima deicriptio.au&ore Fr.Brocardo monacho.

*■ < ' Tf fobo • iw

M. Pauli Veneti de regionibus Orientalibus libri 1 1 1. i- *88

Haitoni Harmcni ordinis Przmonilrat.de Tartaris liber 1 • j «7

Mathiz i Michou de Sarmathia Afiana atque Europca. lib.I I. ' 41)

Pauli Iouii Nouocomeniis de Molchouitarum legatione liber 4*7

Eetri Martyris de infulis nuper repertis liber 4*1

50*

* ^ r r

. Erafmi Stfx de Borufliz antiquitatibus lib. II.

VS*.- . ..

• J .-5..' 1 *»•*-•

M

A £ 1 L ij r

K IV W \

rH/rr*'

’ /£ -

. -

7=

I N D E !X RERVMSCITV DIGNARVM

EX ALOYSIO CADAMVSTO ET CHRISTO. PHORO C-OLVMBO, A L I I S Q_V E SE'

• Q_vent,vm navigationvm

S CR I PTORIBVS.

Briluj Fidalcus przfe&us claf A iis <f4.cap.ff)

Accufatio calumniatorum Co lumbi 100. ca. 107.

Achiloa infula eo.cap.ffS

Achiloz rex ibidem

Adamas mirae altitudinis $.ca.8.

Admirans dignitatis nomen 94.C.81 AdmilTionales 49.cap.53

AEgyptiiuagi 119.ap.104

AEtbiopia inferior priicorum nautai u terminus 1itf.cap.1x5

Ages radicis genus 81 .ap.89.

Agrcmus infula tf4.cap.71

Alba infula 9-cap.p

Alberici Vefputiilaus 108.cap.ntf

Alchizcl ueftis genus t5.cap.13.

Alexander fexcus pon.Max. 1x8. ca. 133 Almadix nauis genus 31.cap.3tf Allnadiarum pernicitas ibidem

Alonfus Niger 101.cap.109

Alonii in patriam reditus 103. ca. 111 Aloyiii inftitutum i.ap.i

Aloyfius Venetus 3.cap.x

Alphonfus Furtadus ad regem Caie- chuth legatus rf4.ap.7t

Ampclufmm promontorium x.cap.i Ananini gens barbara 5tf.ca.tf4 Ananinorum humanitas.cultus eorum ac mores 57tf5

Anarchia 109.cap.n7

Andrez diui iniula 37.cap.41

Angradida infula e4.cap.71

Animalia pro numinibus culta 130. cap.i)tf.

Animalium omnium eius prohibitus 51.ap.57.

Animal monftrofum 10tf.ca.113 S.Annziinus 43.ca.4tf.49.cap.50

Anicres ueriicolores Anicres capite rubeo Antonius Conzallcs Antonictus Ligur Anthropophagi Apeliotes uentus Apexabo Apparatus cladis

30.cap.30 81. cap.89 3-cap.x 18.cap.34 109.cap.117. 4.cap.3-39.ca.39 81.cap.88 8x.cap.91

Aquz natura feruentidimz l.ca.98 Arafcorea qui et.cit.70-67x.7x Aralchorez occub.in przlio 84. c. 7* Arbores immefz magnitudinis39.c.43 Arbores quatuor fruduum generum feraces 131.cap.137

Arces uariorum oominu 9tf.cap.104 Arcipclagus 8tf.ca.9t

Arcus ex naflo tf.cap.tf

Aridotclis de Iride (entetia iix.ca.ixo Arma Nigritarura 15.ca.13. 18.ca.18 Aromatum pretia 50.ap.55

Aromatum uaria genera 71.cap.7tf Arquitz cuiufdam in perquirendis in* iulis dudium 90.cap.9S

Arsbalidaria 117.cap.1itf

Aucupiu columboru tf.ca .6.^6 .c.40 Aulici regis Calecuth Mauri 70.ca.75 Auri contemptus io.ca.ii.ii5.c.nS Auri mina 59. cap.eS

Auri effodiendi ratio 88.ap.94

Aurilbdinz 89.cap.97.105.cap.113 131.cap.1x5.13tf.cap.ntf.

Aurum Nigritarura optimu 14.ca.1x Aurumobryzum 103.ca.1ro

Ay iniiia 85.cap.9t

Azanegi populi i.cap.i.ii.ca.10 Azanegoru mulieres quales 13.cap.10

"V

INDEX

B

47. ca .50 117.cj.11a 97*57105

30.0.5^

ibidem

Abylonia Cayrum dida.50.c-54 B Baccar menfurx genus.75.ca.79.

Balena Baliftaru ars Barameda oppidum Barbazini populi Barbazinorum mores Bartholomxus Polallrus Balla regio Batimaula regio Baufer rex Calechut Belua marina ingens Bcfcgne regulus Befenegal regia Narfindi

y.ca.4

ttf.ca.15

4} .ea. 41 131*4.139

47-ca.^o

45 ea. 48

CalcchutenGum fides ac religio 53 .C.58 Calichutcnfium iufluia 53*4.59 Calechut regis xdet c5.ca.73

Calechut regis luxus ibidem

Calechutenlis regis hono^qnod uxores fux J laccrdocibus ftupratur 70*. 75 - Calechutenlium ponderum ac menfu- rarum nomina 70.ca.St

_ Calores maximi 18.ca.ltf.

Cambaix regnum 133.ca.140~

Cambaia urbsob celebritatem Cayru 1 ndix dicitur 133.es. 141

Canarii & eorum mora 7.C.1.8

Canaria magna ibidem

134.0. 14

Betclle^folium Calechutenlium cibus, infui*

Canariorum promptitudo ac agilitas. 9. ea. 8.

79.ca.85

7o.ci.7i.

Bigx 1 ndi Calechut incolx 49.es .53

Bipalia inftrumcntt 14.es. ttr

Bif boror Buchmel nepotis laus io.c.ii

103. e. 109. 110

Bifboror incantator Bona; ipei caput Boni uilus inlula Breuia maris Brugis nobile emporium Buchema infula culta

15.ca.1S

utf.ca.115

3tf.ea.40

iT.ea.11

3-ca.i 8tf.ca.91

Budomel principis ac terrx nomen 19.ca.to.

Budome! prindpis laus ibidem

Budomela.rcgio 10.ca.11

C

Canchietc auri ferax Canes comeduntur 39 C 43

Canes medii ordinis homines.ntf .C.T31 Canea liburnicae genus. S5.ca 91.7s.ca. 10;. 103.es. tu.

_ Canibali anthropophagi 8t.cap.88 _Cambalorum pro carne humana infe- quenda labor. 84. ca. 91. Canibaloruni regina^corumque feroci

85.ca.9t ibidem

tas.

Cambilorum ftrages Cambalorum inores 104 ca.iu. Canoa nauigii genus. 80.cap.87 .85.91.

qua: & Canea dicitur Canoba id elt dominus domus auri. 88 ca-95.

Canopi tres ftellx 107.ca.115

—Caput de Non promontorium i.ca.s Caput S.Vinccnui 3-ca.t

Alandra pifeis genus 9tca. 98

C Calcatnccs ferpentes 14.ea.17 Calechut deferiprio 49.ca.53 79.

ca.tf9.13t.ca. 139. . • ,

Calcchutenfium ciuilitas 49.ca.53~ Caput ^bum.j.ca.^cur fic didum.*

Calechut aromatum diues 50.ea.54

Calechutenfiu mercium pretia 50.ca.55 Calechutenlium ui&us 51.ca.57

Calcchuteni primores ab omnium ani- malium efu abftinent 50.ca.57

Calechut ab Vlif bona interuallum .

. • '

ca.35.3tf.ca.40.47.ca.50

Caput dc Chantin 9x1.9

Caput u1ndc.itf.ca.15.cur ite ditium. 19.ca.35.tn.ca.115

■ Capitis uiridis amoenitas 19.ca.35

Caput rubrum 43.cap.4tf

Caput Calamenfe 41.cap.45.

■ ii a

index

Caput Verge 45.ca.48.

Caput Bonx fpd 77,ca.8i.

Caranganorz incola: triplices, commi];

mores 12g.ap.131

Caranganorcnfium ueftitus.ug.a. 131. Caranganorz regionis temperies.

130.cap.13®. —

Caciotx lylucftres aluum dent. 39.0.41 Carnagallus portus 75.cap.78

Cataium nobilis inlula 134.cap.t41 Cataii incoLr Chnftiani 131.cap.1j»,-

Catalogus nauium Portugali. 48 ca.51 Catholica pontifex Indorum tk regni Cataii 118.cap.133

Catholica Orientis pontifex unde origi nem traxerit 11S.cap.133

Cayrum Babylonia di&a.5o.cap.S4.s» cap.55.51.ap.5tf.54.cap.go.63. cap. 71.71.ap.7g. 133. a. 139.

ia j^cap.i

Coloffi 45.ap.48

Columborum aptura 3tf.cap.40 Columbus cur di&us Admiras.8i.ca.ei Columbi contra calumniatore dcferi- fio 100.cap.107

C0Iubuscapriuusabduritur.111.ca.108. Combarae regnum tf3 .cap.71.

Cometa 59.cap.g7

Communio rcruPythagoria.ite.c. 117 Condalia annutorum genus.45.ca. 49.

tftf.cap.73.

Confinius Mauris

Cclcngj

Chi

nona, regnum

-75.ap.79

Chanonx regis in Portugallenfes bene uolcnda 75.ap.79--

Charhanganora duitas 143 .cap. 119

Charana portus 98.ap.105—

Chdimii urbs Maurorum 133.cap.140 Chiana Tambala 105.tap.113

Chiaiichius rex B uchemx 8tf.cap.9a- Chiloa anfa 110.cap.12tf

Chorus ucnrus 8i.cap.Stf

Chriflophorus Columbus regis Portu- gallix aulicus.claflis prsrfcdus. 8*4^9-

Confpidlia pretiola Cordata

Corium hirdnum Cori inlula Corpora ueriicoloria Conefium Corrile

Cofmetx pediflequx

Ctbani montes

95.cap.103.

118.cap.n5 55-cap.tfi — i.cap.i 7 .cap .8 9- cap. 9 8.cap.8

47.Capr5o- II .Cjp.ia

4 4 p6.c-ap.io3

Cofmographix periria nauclero- necef- fana n8.cap.ug

Cotis pro ferro ufus 80.cap.87

Cotonei panni ai. cap. 31.41. cap. 37

Crux infula Canibaloru.83 .ca.9z.nufq; "

incolarum mores ibidem

Cuchinum urbs ac rcgnum.74.a.78. Cuchini rex Calcchutenfibus infenfus.

117.cap.115.

Cuchini regis in Chrifbanos bcneuole- ha 135.cap.1itf

Cigianorusi Chrifhanisdcfedt.iu i°7.

Cimbaga regio Ciniana regio Cipagora regio auri ferax ClalTis regis Calcchut ClalTis iultus apparatus Colloquium Chriftianorum griris. 33-6*p*38

Colloquium Chrifhanorum cum rege Mauri . «o.raprtf?.

9-cap-97 113.cap.111 89. C0p4tf— 74-cap.78

8i.can.ot

Cuchinenfcs pecunia: cupidi. 113 . a . n8 Cuchini rex gentilis n5.ap.n9—

Curtana prouincia 111.ca.109

Curunat incolarum morei.iii.cap.io?

D

Argin infula 9.cap.9.

D Det laus I19.ap.i11.

Dentalis pifds genui 30.cap.35 Deus trifrons 11g.ap.131 —

Dies fcfli apud Indos 119.ap.134

DionguI caput 134.cap.141

- '• -•* ??r 1

INDEX

i

t

Diplomata regis Calechut Portugallen libusdata «s8.ca.74

Diuitum exiftimatio ingens 15.cap.13 S. Dominici Tinus 43.cap.4s Dominica una ex Canibalorum infulis 81.ca.91.

Domus magnifica; dderiptio 88.ca.94 DonHuridaus «3j.ca.43

Don loan rex Lufitania «38.ca.51 Draconis (anguis 5.ap.4

Draconis oftium titf.c.113

Dux palma locus 37.ca.41

Lephanti fylueftres. 19. cap.19.39 E cap.43

Elephanti manus qua 19.ca.19 Elephanti quomodo capiatur .40. c.43 E lephantoru pernicitas 40-c.43.5s.tfx Elephanti non lxdunt nili Iacciliti. 40

cap.43

Elephantina carnis cius infipidus 41. cap.43

Elephantorum pedes 8c dentium de- icriptio 41 ,cap.«34

Elephanti equorum loco 53 .ca.58 Elephanti turriti ad bellum inftruutur 5s.cap.tf1

Elephantorum pretium 5s.cap.tf1 Elephantes cicures 71.ca.7tf

Equi falcinati 17.ca.31

Erythrxum mare 49.ca.51.51.ca.5tf Euri ucnd commoditas 109.ca.117 Experias olim quod nunc Caput uiri- dc 1itf.ca.115

• F

Aba cito maturefeentes 14.C.US F Facicsgemmatx 119.cap.117 Faralangolus Gabra rex 33 .c.41 Fafcinatores 15.ca.18

Falioli 14.-cap.itf

Faftus regius u.ca.14

Fauonius amicitia 111.cap.118

Faxioli rubentes cum nigricante macu«

la. 14.cap.17

Feles uenalcs 38.cap.41

Fcrida una ex Canariis 83.ca.91

Ferrara eques Canariis prafc&us 7.C.7 Ferratus mons 84.ca.91

Fcfle regnum i.cap.r.

Flumen quoddam auriferum. «38. ca. 51 81.cap.89

Foedus inter Portugallia ac Calechut' reges 110.cap.11tf

Fortuna profpera Chriftianorum ad Chrilium genulcs prouocat iS.cap. itf.13.cap.15

Fortunata infulz 79.ca.84

Francilcus Chorea (cie in obfidem ul- tro offert «s7.cap.74

Francilci de Sagitta Cremoncnfis epi— ftola ad Falqualigum 113.ca.118 Frons Africa promontoriu 77.cap.8i Frugalitas principii Nigritaru li.ca.u Funerandi mos in Calechut 70.ap.75 apud Cambalos 114.ap.1n .»7 *ca. 131.119.ap. 134

Fulara 39.cap.«3i

G

Allina Pharaonis 30.cap.30 G Gambra regnum auri ferax 33. cap.34.38.ap.38.43.cap.41 Garzaragum infula 9-ca.9

Ganfcr Calechut rex 70.cap.75 Gazichius rex 88.ap.95

Gemmarum uaria genera 51.ca.55.tftf cap.73-71-cap.7s

Gnuminenfa princeps 40.ap.43 Gofipina ueftis id c(l bombicina 110.

cap.117

Gracorum mos uoandi ad facra 118. cap.133

Guadalupea Canibalorum infula 84?

cap.9i. alias Gracchana Guadalupus mons Hifpania 84.ca.91 Guancranillo rex Hifpanz infula 81. cap.90

Guancenarilli fraudulentus 99.ca.93

INDEX

Giurionenfiuj 93. ci. 9?. rex Guarione- xius aliter 9tf.ca.104.

Gugeratus pro obfide petitur d8.cap. 74

Gulphal infula * 3 .ea .7»

Gufurantes mercatorum genus idolola tria: dediti «r7.ca.75

Gutturnium cur di&um dd.ca.74 Guzerati mercatores eximii 13x.ca.139 Guzerat Maurorum regio 133.ca.140 Guzerat incola: cafti ac monogami 133.ca.140

Inficiendiarma modus xf .ca x 8

Infitia S1.ca.88

Infularum multitudo 83. ca 91

-Infulas o&ingcntas adiuerc Portugalie-- fcs 91.(498-

IoannesGonzala 5-ca.d

Ioannesprefbyter 54. ca^-a-

Ioanna infula 80.ca.8d

- Iofeph Indus quis.Sc unde Vlifbcuaia- uencrit. 115.cz. 130. eius laus. ibidem-

Gynoccum Calechutenfium 70.ca.75 H

Ifpana infula 79 r, sy

H Hifpanx incolarum mores.8o.c. 87.81. ca .89

- Iofeph indus facris initiatus 118. ca. 133

- 1 ridis elegans defcriptio 1 ix.c. 110

Iflabellamons 89.ca.9d

I flabella 4. fluminum in diuerfa labcn-

- tium origo 87 .«413-

I udata de Scruta 75 .ca .78

Hifiuma infula quorum ferax 93 .ca.8t- Hifpaniarum regis ac rrvirvr nium uo

Achus locus

L Lacha aromatis genus 51.ca.55 tum 81.ca.9t — Lach* in Cambaia magnacopia —

Hodenum locus n.ca.9 s33.ca.141

Hofpitalitatis exemplum 91. £498 — Laconicum reiponfum xx.ca.14

Humilitatis mira: exemplum ix.caubf — Lamu qua & I amica 91.ca.9S

I — Lanchus 35.ci.40 —

D.Iacobi infula 35.00-40 Landinus Vergi ti interpres ii8.ca.i±o —

I Iadantia carpitur 107.ca.1x Laterones prindpC Nigritaru xixaoj

Iamica infula 91.ca.98

Igname radix de qua panis conflatur —

57.ca.d5

Illyberis Hifpaniarum regio io.ca.9

Imagines ia templis Caranganorat nui Ix prxtcr crucem 117 . «043 — Libidinum incitamenta

Imbres i montibus aurum abluunt 90.ca.97

Incantationum efficatia

I nc a Lilium

Incendium nauis Portugal Indi Chrifhani

Latus de Ante rota idiea.14

Lebegius uentus ntf.cap. 115. alus Lc-

beccius .

Lcophontis cfus 3d.ca.40

Leucae Hilpanz 7.ca.8

iio.causT-

15.ca.18

71.ca.75

7d.ca.80

49.0043-

Libido promifeua. 1 09. c. 117. 117. c. 131- Licentia incredibilis ibidem

Ligneum oppidum 8d.ca.93

Linum in pretio habitum 51-0.55 Literarum ftudium apud Indos in pre-

~rr n tio Ii9.ca.i34

India non procul ab Hifpania ucteruar — Loca ubi aromata nafcuntur 5c expor-

frntenria 61-ra sp tantur 7S.cj.S3

Indi pecunia: appetentes 113.C.118 Locifron oppidum 89.ca.9d

Indorum facri ritus 118. «7134 —Locus ex Euangelio fuperflitiofe detor

Indorum nauigia 130.ca.135 — tus 51.0147-

Indiae feu&ux 13144437 — Locuftarum multitudo 15.ca.13

INDEX

61.C.7Q Ijl.Cap.ijS tf.cap.tf

Longzuitas 119.cap.n7 Melinda urbs

Luxus regis Sc procerum Calechut «e. Mclindz regis libcralitas cap.73.8c priuatorum 80.cap.7f — Mei fadbtium

M Menii cx lignis pretiofis

Agnes gemma 31.cap.f5 Meniurarumin Calechut nomina 78

M Mailapeta urbs 13x.cap.139 Maiuliarnumifmatisgcnus ii.c.xi Malafines populi 13x.cap.139

Male parta male perdita. prouerb. 11S cap.rxtf

Maluacicum uinum Mancipiorum negodauo Mangones Mapalia

Marcus Z cnon Marcus Paulus Venetus Mare Erythneum 49.ca.fi. ci.ca.ftf Mare Perficum <s3.cap.71

Mare tempeftuofum 91.cap.9J

cap.Sx — . — _

Mercatorum quorundam epift. 133.ca.~~

Mignol fuccus uclut uinum inebrians

fx.cap.ftf Milapar urbs D. Thomz templo ac io.ca.9 corpore mkgnis 134.ca.14x

to+Mum — Milibar utbs 8c incolarum mores ixtf.

cap.130. —

Mina auri

Margaritus uir cclebrisCalumbo infen- fus

5. Mariae niuis finus S.Mani finis nemus S.Mariae de Ballera locus S .Maria rotunda infula S. Maria andqua Maftuclu barba; genus

tfO.ca.tf8

Mitigal numilmatis genus ac ponderis 14.cap.1x.1xo.cap.1itf - Mogoliitanum caput 133.ca.140

Mombaza urbs regis Mauri tfi.cap.tf9 Monchricus portus — f.ca.f

130.cap.13fr —

10 tf.ca.n3 —

93.aap.9y — Moneta Indorum 4tf.cap.49 Monftrum

47.ca.-jo — Monzobinghc infula «o.cap.isS

fff.cap.fr 3 — Mofchea templum idolorum 13 . eap. 8f.ca.9L — »f.f0.cap.f4

Matinina ifolis fbeminis inhabitata 84.cap.9x

ibidem — Mos adeudi principe Calechut tftf.c.73 fi.cap^ftf — Mos inaugurandi principis abfurdus

Marinin* (rrminsr Amazonibus fimiles

ibidem

Mauri regis cum Portugalleniibus tra- natus 7tf.cap.79

Maurorum perfidia tf8.cap.74

Mauri regis Calechut aulici 7 .cap.75- Maurorum cum Portugall. pr*boia — 73.cap.77

Maurorum resa Chnftiams direptae.

ixortapitn» —

Mecha Mahumetis arca 49.cap.fx.ft

caprfu

Medera infula. 3. cap.x.f.

da ibidem Medius Pilotus fx.cap.ftf

8.cap.8

-Munera regi Calechut oblata tftf .c.74 N

Aircs id eft patricii iitf.cap.rfi — N Nandi peritia i9.ca.t9.xo.c.ii

Narcmegha rex 7x.cap.7tf —

Narfindus rex i3x.cap. 139.134. ca. 141 — Narfindi regis potentia 134^443 —

-Nailus f .cap.tf —

Natator egregius

Naucs 8t nauigado miraculo habiW rx.cap.11.x9.cap. 33 —

Naufragium

cap.<si

Nauigia Indorum Nauis praetoria

8o.cap.8is f o.can.ff . ff

ijo.ca.ijf

59.cap.tf7

INDEX

Naybas flumen 97.ca.10;

Nebeorum imperator ;7\ca.4i

Negotiatio inter abfentej io.c.ii

Nemora fandalii 71.ca.77

Niger fluuius 19.ca.19

Nigritis regio 9-ca-9

Nigritarum moret io.ca.9

Nigritarum duplex genus n.ca.n

Nigritarum inilanthroporum forma * 14.cap.1x

Nigritaru humaniorum Rcip.17.ca.r7 Nigrita: Mahumetis cultores 17.ca.itf Nigritarum mollicies 18 ca . itf

Nigritarum hofpitalitas 18.ca.17

Nigritarum armatura 19. ca. 18

Nigritarum nandi peritia 19. ca. 19.10.

cap.ir

Nigritx libidinofirtimi

ac zelotypi 11.

cap.u

Nigritx falcinatores

17.ca.18

Nigritarum ftrages

31.ca.37

Nili amnis celebritas

133.ca.139

No&ux magna:

41.ca.44

Nuiram id eft infima: fortis homine*

1itf.ca.131

Nundina: in Calecliut 131.ca.139

O

Bedientiac exemplum n.ca.xi O Obryzum aurum io;.ca.no Obfcruantia erga regem incredi bilis 8.ca.8

ObfidesCalcchut ingrefluri dare cogu- tur tf7.ca.74

Obfidum permutatio tf8.ca.74 Offira qux & Hllpana infula 89.ca.9K Oleum mirae natura: 14.ca.17

Oligarchia 17.ca.13

Onzia 90.ca.97

Opinio ueterum de terrae terminis refcl litur 107. ca. 114

Oricula herba 7.ca.8

Oriza panis confeftus 13 1 .ca. 137

Oriza ilnus 134.ca.141

Otiandus fcditiofus, & Columbi hortis

100.cap.107

Ormus infula 118.ca.133.133.ca.r40 Orta humana pro ferro 87.ca.91 Oua rtruthionum n.ca.9

P

Alma infula 7.ca.8

P Palma iiii.frudus producit in In dia 131.ca.138

Palmarum fuccus pro uino 31.ca.37 Palmarum fluuius 4tf.ca.70

Panchea uide Combara <sj .ca .7 1 Panis in cinere tortus 31.ca.77

Parans argentea moneta 130.ca.13tf Paria regio 9S.ca.107.101.ca.109 Paui lylucftres tf.ca.tf

Pavra regio aromatis ferax 10tf.ca.113 Permutatio mcrciu elegans.11.ca.11. 14 ca. 11.17. ca.31. 77 .ca.tfj Permutatio obfidum 07.ca.74

Perficum mare tf3.ca.71

Petrus Sinzia Aloyfii amanuenlis dafli przhcicur 44. ca .4«

Petrus Aliares 7tf.ca.tf 3. 117. ca. 119

PeirusAlolus daflisprxfc&us 104.C.1H Petri Pafqualigi cpirt.ad Germanos re- rum luriarum hirtoriam complc&es 1n.ca.117

D. Petrus A nthiochiae praefui 118. c. 133

Pharmacum ex fale 13 .c.n

Pharnucaad prouocandam libidinem 109.ca.n7

Pharaonis gallina: itf.ca.30

Pilei e pennis auium fadi 78.ca.tftf

Pilotus itineris dux dicitur 49.ca.7a

Pinzonus claflis prxfc&us 104. ca. 111

Piper ubi nafcatur 131.cz. 138

Pileari cum pilee 91.ca.98

Pifces in uerubus artati ibidem

Pileis equino capite magnus 41.ca.44 Pifcis quidam ingens/ui non ablimilis 78.ca.tftf

Pileis inftar anguillatjmirabilis 91.ca.98 Pifcium pelles pro loricis 130.ca.13tf

Plinii honorifica mentio iii.c.118

INDEX

Plinii de Inde lententia iii.ca.uo Pluma feruentis aquas 34.ca.j9 Polycletus infignis’pidor 111.ca.118 Polygamia 8.ca.8.i9.ca.i7.7o.

ca.75.no.ca.no. 117. ca. 131. Ponderum Calechutcnfium nomina. 77.ca.81.

Populi cuiulHam anonymi mores acin Itituta 109. ca. 117

Poriugalliz regis fortitudo & titulus 55. ca .ffi.ciutquc potentia 1 17 .c. utf Portugal.de Mauris uidoria «9 cap 74.

Portus fandi infula 5

Przlium Nigritarum cum Chriftianis 3a.cap.37.

Przlium cum Mauris 73.ca.77 Przlium atrox cu barbaris 105.ca.1u Prztoria 59. cap 67

Prafinus color 81.cap.89

Prafum promontorium 115. ca. 115

Pretia merciu Calechutenfiu 51.C.55 Prefbyter Ioanncs 54.cap.ffo

Pnuilegia mercatorum Portugallenfiu in Calechut <s8.cap.74.

Promufus elephanti manus us.ca.19. 39.cap.43.

Prouerbium 118.cap.1us

Pfitad phafianis maiores 84.cap.91.

115.cap.u5

Pfitacorum in nidificando folertia iff.cap.3o.

Pfitacorum copia 58.cap.fftf

Pfitacorum regio 115.U. 115

Pucrperz uirginibus nihil abfimiles. 110.cap.117

R

A fluuius 43.ca.45

R Regalis portus uaftiflu. 87. cap. 94

Regia Calechut tf5.ca. 73

Regis Calechut maicftas ac potentia. 49.ca.53

Regina Saba ubi 119.ca.11ff

Regio quzdam ad meridiem uergens mira temperie 11.1cap.118

Regnum mellis calore infeftu u.c.11 Remiges Nigritarum 39.ca.41 Repolera oppidum 4.0.3

Ritus idololatrarum 13. cap. 15

Rium fluuius 30.ca.35.

Rubrum flumen & promontorium. 4ff.ca.49.

S

Aecarum tf.cap.tf

S Sacerdotii audoritas n.ca.13

Sacerdotum Calechutenfium prodigiofa licentia 70.ca.75

Sacerdotis Caranganorenfis uclan.a fu pcrftitiola uff.cap.131

Sacerdotibus Indis incontinentia capi- , talis U9.ca. 134

Sacrificandi crudelis mos 117.ca.131 Sacrum promontorium 3-ca.x Sagittarii optimi 101.ca.109

Sagres caput 4ff.ca.49

Sale confedum pharmacu 11.ca.11 Salomonis regis ludzoru thcfauri un- de.folio 119.ca.1iff

Sambuca muficum inflrumcntum . 18.ca.34

Samia uala 84.ca.91.101.ca.109 Samatra alias Taprobane 134. ca. 141 Sancinus Tonatus 7ff.ca.80

Sandalii nemora 5i-a.55.98.cap.103 10ff.cap.113

Sanguis draconis 5 .a. 4

Saraffi aurei nummi 50.ca.54

Saragna infula 9ff.ap.10j

Saraphus aureus numus i?o.ca .13« Sayla infula 134.ca.14a

Scamna infula 4ff.cap.49

Scari a tf.ca.tf

Scnega fluuius 13.a-10.18.ca. 14 -Senegzaccolzquales iff.ca.14 cnegz regnu 'fterile ob calore 13 .c.iff* ericu omnis gen.in Calechut 50. c.54 erpentes uafti 30.0.18

INDEX

r

f.

Serpentes magni/ed innoxii 81.C.89 Serpcntum cfus in deliciis habitus 91.

cap.98.

Serra: aquati cz 6.c a.*

Serreti populi 30 ca.35

Sibilia oppidum Hifpaniz. 7. ea. 7.

Signearum populorum mores — 46- cap.49.

Sobobec Jc Scmath Maurorum urb«-

iblia 133. c. 140

Soldani imperium 54.ca.60

Sonalia pro nolis roz.ca. 109.1*5. c.ati- Specula nautarum quibus tcmpcftaie

' profpiciunt 30.cap.35

Spedegar 37.ca.41

Stigmata corporibus inufta.40.ca.43. 45-cap;49

Strabonis locus. 131.ca.137.151.cap.30 Struthiones. io.cap.9

Stupor ex rebus fenotis. z7.cap.31

41.cap.40

Teftudinum caro uitulinz fimilis.

ibidem

D.Thomz corpus repertu. iig.cap. 115 D.Thomz edam apud ethnicos uene- ratio.fol. 134.cap.14t

Tibiz ac inftrumeta mufica fummz uo luptati ac admirationi. iQ.cap.33

Tormenta bellica terrori barbaris. 31. cap.33 .6i.cap.69.64.cap.7t_

Triftanicra. 5-cap.s

Tunetum Barbariz regia. Q.cap.o Turearum idioma. 81.cap.89

Turcimani qui. 3o.cap.35.4t.cajL4$_ Turtures iylueftres. 8i.cap.8o

Tyrannidis imago. 11.cap.t4

Subligacula bombidna. 103.cap.no Succus palmarum pro uino. 51.rap.57 Suibus Caranganora Indica caret. lol.

130.cap.136

Symmctrica corpora. - 111.cap.117

T

Agazafalinz. 11.cap.11 T Talea arboris genus. 8t.ca.91 Tabra deus uocatur. lui.c.iji Tambutum locus it.eap.u

Taprobane infula 55.cap.60

Taprobanes opulenda 1to.cap.n6 Tartari uagi 105.rap.111

Tayni funt nobiles 8S.cap.94

Tempeftashorrenda.59.cap. 67 -77.ca.

80.106.cap.113.107.cap.115 ,

Templum Calechut nefaftum. faLff—

cap.gi

Templa imaginibus uacua. folio. 117. cap.133

Teneriffa. 7.cap^-

Tcfenicz regnum. 77.cap.81

Teftudines cum ingendbus teftis. lolio.

V

Afallus 11.ca.14

V Vafafamia 84.ca.9t

Valcus deGhiuanduxdaflis 48.^51 Vbenesrex AEthiopiz 117.ca.1a5—

Velutumfericum 49.cap.53

Venetorum moneta Indis gtaullitua —

133.cap.139 .

Verge caput 45.ca.49

Vc^erdliones magnz 4t.ca.44

Vefputii laus ro8.c.ip,iig

Veftitus Nigritarum 3t.cap.37—

Veftitus Calechutenfium 53.cap.58.

73-cap.75

Veterum error in Umenda te:. a habi- tata 107.cap.114

Vldoria Portugallenlium de Mauris

69.cap.74.

Vidus Calechutenfium

S.Vinccntiifinus Vincendanus Pinzonus Vinum non ex uuis,(cd ex cap.105

Vinum maluadcum Vinum fadirium Virginitas probro ducitur Vindis finus

5t.ca.56- 131. ca. 138 S.ca.S

45-cap.49

/

INDEX

ut

188

Vlifbonz uariarum gentium colluuies Agmirus Mamaluchorum dux folio 47.ca.50 cap.7.

Vngucnta omnis generis 53 .cap.59 Aiax urbs ac nobile emporium Vnicornes uiui . 47.ca.50 cap.7

Vuzuernz d.ca.tf Alexandria duitas AEgypti td5.ca.i

Vxores communes 70^75 — Almacharan Sultani Gazophyladum.

Vxorcs uiuz cum maritis mortuis com 189.cap.8- buruntur 7i.ca.7<r.i3i.ca.i79 — Almada oppidum 158.03.4

Vxoria beneuolentia ac fides 13» Aloes triplex gcnus.primlque caritas cap.139. quo minus ad nos feratur 133. ea»*»

Aymana Hifpanz infulae re- gio. folio 8d.cap.93 Z

Abaius Goz dominus — i&l

Aloes fragratia acuis mirabilis 133.C.11 . Alphonfusdc Albiecher protocapka- — neus regis Emanuclij -w —

Aid ftipatz immenfus dolor 143 .c. 34 Alui dendz remedia 143 .cap.34 —

Aman duitas idd-cap-4 —

Z Zaphal infula 5d.ca.tf3.do

cap.68.59.cap.tf8. — Amandum intemperantiz exemplum^,

—.aphalz inflilz dcfcriptio 77.cap.81 187.cap.tf

z 1 1 '■a --9.ca.1id Ambafrudus 114.cap.t5

iitf.cap-us Ameria Vcfpudi przfado ad Lotho-

g3.cap.71 <— ringumfd extenuadonem complc- 71.ca.7g- — dens 135

113.cap.111 Amir princeps interpretatur 191.ca.11. id.cap^5 — Amirre.id eft reguli itfg .cap.5

2»aphalla auri ferax ^egnotorre infula ^cdedes mercatores -7cnith

2tlophi

Zuchalis rex Senegz & quales fubdiri Amoris infani miraculum utf .ca.9 folio 1tf.ca.15 Anarchia 131.ca.17 .135.0.14

EX AMERICO VESPV- Ante Ji. mb» C .tehn, .H-op... do fle Ludouico Vartomamno patrido Romano index colledus.

Bbada omnium fandorum A portus itfo

Abrahz facrificatur 177

litas

Andgliz infula Antiochia Andpagmenta Anzedina infula

cap.17. — Apparatus regius

Adam ubi poenitentiam egerit m. — Arabum cultus ac mores

eap-34- Arabum ftragei

Adamantis fodinz ioi.cap.5 — Arabi* homines plerunque bicornes

Adcn urbis munidffimz deferiptio. 190.cap.51.

138.cap.19

itf5-cap.}

io7.cap.a ioi.v.p.7

111.ca.11.113.ca.13

170 .ca. 8

i8i.cap.4.i9i.cap.i3 Adulterium mone punitu

folio

AEdes Arabum quales AEquinodium 17 Iunil

-Arboris genus denos frudus diuerios

115. ca. 8 producens 115.cap.itf

occidit Arbor pofTdlbris fui iniuriam ulcuccs itfS.cap^ — folio ntf.cap.igi

170.03.8 Arenofi maris pericula 174.ca.14

148 Armufio capto rex dustriburarius Por

*. 11. ,

tugallcniibus fadus i8<s

Aromatum uaria genera 114. cap. 14 Aftus bellici 150.cap.j9

Aues m anu (e capi permittente* ltfo Auium i u eundus concentus 118 cap.it

Aumar pr*fedus militum Turcicoru.

folio 17j.ca.11

Auri contemptu* 140

Auri probandi ratio t17.cap.19

Azamii populi «stf.cap. j

B

Abylon quae 8c Cayrum 110 B cap.i

Bacchar menfurzeenus 117

cap.19

Balafcha caftorei ferax iprf.cap^. Bandan infulay8c cius incolarum mo- res. 1j5.ca.14

Banduin pop.cfferi iSi.ca.i

Bangella urbs Indi* maioris i7<s.c.t<s Bangella urbs ditiflima u7.ca.1j Bangellz Chriftianorum mores ac reli gio 118.cap.14

Barbara infula 1 Mahumetano regitur folio 191.cap.ns

Barbam ponere.ludus argumentum a noftro more contrarium 109x2.7 Barri aueric coeunt 104.C.11

Bathacala urbs Indi* ior.cap.7 Bebmendo i8i.cap.j

Belli inter Chriftiano* 8c Calechuten- ies cauia xotf.cap.i

Bellum inter Luiitanos & Mahumeta- 1,01 15j.cap.40

Bclzoi gummi cledi (limum ntf.ca.9 u8.cap.14.1jj. cap.19 Beneuenutus duris Lothorin.aulic. 1J5 Berintus urbs Phcenici* nsy.ca.j Beiilicca AEthiopi* pars 154

Betoli folia uenercra excitant 110 cap.7.

Bibliotheca Mahutnetanorum 17J > cap.u.

Bifinagar urbs Nariing* 10j.cap.10 fcracilTima cululTimaque.

Bon* fpei caput i57.ca.4

Bornei infui* celebritas 157. cap.i*

Boues foeminz ceruinis cornibus lylue- ftres 119.cap.15

5. Braganus urbs Babylone non infe- rior 19ts.ca.tf

Bramini facerdotcs Nariing* ac Cale- chuteniium io7.cap.j.io8.ca.4 ioo.cap.5.

Brcfilicum i<s0

Bubacar Mahumetis focius 17jjCa.11

C

Adelapalon frudus 1if.ca.15 C Cadi pontifex Damafcenoru. ns8.cap.7.alibi conrionatores itauocantur 177.cap.18.

Caicolon urbs & eius incolarum mo- res 110. cap.i.

Calechut regis fuperbum cognomen.

folio 10tf.ca.11

Calechut Indicarum urbiu metropo- liSjCiuIque amplitudo io*. cap.i Calechut «dificia nullius preui 107 cap.i

Calechut impia religio I07.ca.i Calechutenies dzmonum cultores 167. cap.i

Calechuteniium rex non nifi dzraoni bus immolata comedit toS.ca.j ciufq; comedendi ritus ibid.uo.ca.9 Calechut regis uxores i facerdotibu* ftuprantur loS.ca.*

Calechuteniium riuium ordines lex io9.cap.5.

Calechuteniium uidus ac ucftitus 109.ap.ts.

Calechuteniium regni qualis focceilio.

folio 109. cap.7

Calcchutenfium latria 111.ca.10 Calechuteniium milites 8c armatura folio 111.cap.11

T

INDEX

Calechutcfium rex morbo Gallico in- fcdus 113.cap.13

Calechutenfium medici 115-.ca.18 Calcchut rex ferpentes fouct ai8.ca.ia Calidus portus ija

Cajicutia meridiem (pedat 158

Caligz laxa: indar remigum 190 cap.9.

Calitia receptus omnium nauigationu 158.

Calx maturefccre facit frudus uf .c. 15 Camaran infu. maris Erythraei 181. c.; Cambaia urbs Indiz i97-ca.i

Cambaiz incolz iulb/enaccs ac probi.

folio aoo.cap.i

Cambaiz fultani deferiptio ledu dig- nilTima ipS.cap.i

Camelorum pernicitas 159. ca. 8 Campana aduariz nauis genus 134 cap.tj

Camphorzgummi a77.cap.us Canaria magna 171S.

Canibali anthropophagi 170.

Canibali perfidi 149.

Cannz 15&'

Canonorurbs mumtiff.fic regiPortu- gal. foedere iundl 103. cap.9

Canonor pane caret ibidem

Capagot urbs iotf-.cap.ri

Capel nauigii genus 113.cap.11

Capelanurbs a19.ca.r5

Capillitium nigrum decori 137. Caprez Damafccnz i<S9.ca.7

Caprearum magnitudo atque fcecundi tas U4.cap.7

Capuli ex auium roftris 114. ca. 7 Caput bonz fpei 157.01.4

Carauana quid fit, camelorum agmen.

folio i<S9.cap.8.i70.cap.8. 175.ca.15 Carbafus nauis genus 149

Carii menlurz genus a17.cap.19 Carocapel frudus genus n5.cap.15 Calci recentis copia I68.C.7

Cafioreum cur adulteratum ad nos fe-

ratur i9tf.cap.5

Caftorei (yncerl uis 196. cj. 5

Catholici aurei nummi rea.

Cayl urbs m.cap.i

Cayrum urbs Nilotica r89-cap.i Celeritatis incredibilis exemplum 138 Centocola Indiz urbs ioi.cap.8 Cercopitheci noxii 191.ci.1j.199.cip.! ai8.cap.ai.

Ceruifia alba & rubra 150

Ceul urbs ioo.cap.3

Chambi radix pro uidu 141

Chani diuerfotla uocantur Ksg.cap.7 Charaibi.id eft uiri fapiemes ' 145

Cheo portus 197.ca.1s

Cherfoncfus aurea . i<ri

Chorazani Perfidis regio i95.cap.4 Chridianorum duorum fiincda czdes folio 155

Chridiani D.Thomz nucupati.Sc eo- rum (acri ritus uo.ca.i.

Chnftianorum perfequutio aar.Ca.a Chridianorum uidoria a51.ca.39 55.cap.41.

Chridophori Columbi laus 153 Ciampana nauis genus aii.cap.x Ciandapalon frudus 115.cap.15 Cinami arbor(6c frudus qualis 113 cap.4

Ciromandcl Indiz urbs aii.cap.x Cladis Calechutenfium contra Chri- ftianos 149.cap.39

Clydcres ad ciendam aluum 143 cap.34

Cociaccnor (ocius Ludouiciin itinere folio aio.ca.i

Coclear ex arboris folio no.ca.9 Colloquium Ludouici cum duobus Chriftianis tranlfugis ledu dignids- mum 140.cap.31

Colon urbs idolorum culiui addida.

folio aao.cap.i

Comagene lcc.a.j

Comedendi mos barbarus 138

f>, i ii.

INDEX

Commentum ridiculu de Ifaac & dae- monis colloquio 177.ca.18

Comolanga frudus Mf.cap.15

Concertatio iugisob fidem diuerfam inter Mahumctanos 17j.ca.1x Concharum captura 198. cap.i

Concio ad Mahumetanos 177.ca.18 Concio ad milites excitandos 149. ca. j9.iff.cap.41.

Confciendz metus mala cohibet 141 Confcruantiz naues 154

Cophini auro exornati 1j4.cap.11 Corniculz aues facrz reliquiis dapum regiarum uefcuntur io8.cap.j Credita exigendi mira ratio xi 1

cap-9

Crudelitas in captiuos rj8.

Crudelitas in iam morituros argrotos.

folio 140

Cubilia ex retiaculis bombidnis 1J9 Cudn cultores in fidem Chriftianam

propenfi

iftf.cap.*

D

Abuli urbs

ioo.cap.3

D Dzmonum fimulacra horrifi

ca. folio

107. cap.i

Dzmonum cultus

uo.ca.14

Damar urbs opulenta

190.cap.11

Damafd opulentia atque

amoenitas

irts.cap.f.id7.ca.<s

Damafcenum delubrum

irf.cap.tf.

Damafceni tyranni crudelitas 167

cap.f

Damafcenorum uidus

itf8.ca.7

Dantes poeta

ij«

Dante urbs

18 8.C.7

Decanurbs Indiz.cui mamaluchus

przcft

IOI.C.5

Decan incolarum luxus

ibidem

Delubrum prope Calechutindulgentia rum gratia acceditur x19.cap.x4.

Dehderium peregrinandi multis inna- tum 140.cap.jx

Deumus dzmon Calechutenhum ido-

lum

xo7.ca.i.xKS*.cap.9

161.

S4X

Deus fuperbiz ultor

Deus pro Lufitanis pugnat cap.40

Dei timpanau' fluita perfuafio cap.40

Diflimulatio hofhlis

Diflimulationis exemplum 17j.ca.1j 179.cap.xo

Diuitiarum contemptus 140

Diuobanderrumi portus Pcrfiz 19J cap.i

Diuortii crebritas i<s8.cap.7.

Domus uafhc & mirifice extrudz 1 j9

Dora milium albicans i8x.cap.r E

As monctz genus iof.ca!n E Ebur iniigne xjf.ca.xj Educationis durz exemplum, folio xi8

Elephantorum forma, natura ac mores folio xor.cap.io.

Elephanti mirz magnitudinis 104 cap.io

Elephanti infrcnes,corumq; mollis in- ceifus X04. cap.io

Elephantoru pudictis coitus 104.ca.11 Elephantorum ingens pretiu iof.c.11 Elephantoru in Monzambrich multi- tudo, eorumque natura xf7.cap. j Elephanti Taprobanes pretiofidimi. 1jx.cap.18.

Emanucl rex Vefputium accerfit 154 Emanuelis regis Portugal.ad Leonem pont.max.epiflola i<n.

Emanuelispium uotum,dcxtri cona- tus ac fpesmagnz i«4

Equi ingens pretium xoj .cap.io Equus pretiolior urbe xof.cap.n Eremus anydros 171.ca.10

Eri duitas Perfidis 195 .cap.4

E rythrzi maris pericula 181.ca.1t Etefiz uenti 17f.cap.14

Eufra uaftum flumen, quod Eufratem

INDEX

clTe putant 190:0.5

Exequiarum ritus urbis Calcchut 119.ca.15

Erigendi credita mirus mos ui.0.9

Explorandi iolertia 19.ca.10

F

Aleones aquilz genus 114. cap.?

F Fano moneta: genus 105.0.11 Fafeli nauis genus — 141- Fatoma filia Mahumetis 175*05-»-

op.15

Gaza Mclachz flumen uafliflimum .13 1

op.17

Gentis cuiufdam mcticulolx , perfidae, atque crudelis deferiptio.

- i43-«-3?

Gentis cffax,mirifque moribus deteri- pde 138.150

D.Gcotgius ubi draconem confecerit 105.0.3

Febris aqua: frigidae balneo pellitur 141

Feles qui Zibellum producunt 114.

cap.7.eorum pretium 118.ca.15 Fcrnandus Caftiliz rex

Gezan Arabiae felias urbs uariorum fru

m —

unu-pr*

1950.3

15 6

ficit

Fides in fodum laudata Fifiulz uiridcf

Flores ac rotae hiberno tempore uernan tes 101.0.8 —

Fceminarum uegetum corpus pofl par tum — 139 —

Folii cuiufdam incredibilis magnitudo

151 —

Folium arboris pro cocleari 110.0.9 Fortitudo Mamaluchorum 170. cap-9

Fortunatx infula: 13« —

Frandlcus de Albido 151

Fraudis exemplum «3.0.4 —

Fruduum dena genera ex una arbore, mirum 110.0*1« —

Frugalitas uefiium 190.0.9

Funerandi mos barbarus 144 —

Funerandi mos mirus 110.0.7.1*15«* —

11. U6. ca. 9 —

G

Allinarum ac gallorum proceri- G tas, corumque mirabile certa- men U4-C.7

Gambaix rex amicitiam cum Portugal lentibus imit >«4

GariophyUum quomodo crefcat 130

ftuuia ferax

(libellus odor ledi (Timus Gida portus Gigantum infula Gionchus nauis genus Giulfar urbs Gladiatoria in pretio Goa urbis arx reparata Goa urbis, dcicnptio Goga infula 1 ndiae Gofipium id quod bombicinum.

0.4.197.0.*-

Graecus uentus 158

Grolapa lex leukratus Portugall. 104 Gunchi ligna 134.0.11 —

Guzcrat regio 100 . ca . 3 —

Gyauae infula litus, mores, religio 138. Op.iS

Gyaua nauigationum Patricii terminus — 139.0 31

H

— Abitationis mutatoria: oufa fri- H goris ac fiermtatis brumalis im mentitas 13 9

Hxtofipli nobiles Canonor 101. cap.9

Hafi Mahumetis gener 173.C.»—

D. Helena mater Conftanuni .1 00.

op-4

D. Helenae infula pifcesimmentae m*=-

tmuidinis compledcs, atq; cius qiue- am alia miranda 157. ca .4

Herba: cuiufda luccu ac farina litis leda

js.iiu'.

I

m <•

INDEX

tur iji.ca.

Hcxarchatus Damafcenus^tq; cius ma gna potentia iffff.ca.4

Hippotoxota: m.ca.i

Hiiforiographo fidelis memoria perne ccflaria iftfTcni —

Hiftriones uelociffimi ex dura educa- tione ai8.ca.20

Homicida: atrox fupplicium 110. ea. 9 Homines plumati ac pidi 147

Homines bicornes 184.ca.4- —

Hofpitalitatis exempla 144.140—

Humandi mos apud Tamalari.aaa.e.9 u7.ca.11

Hyems in Iunio , quod nobis abturdu uidrri queat 144

Hypocrifis egregium exemplum 188. ca.ff.a41.ca.ja.145.ca.34

I

-a14.ca.14

lacobitarum princeps 19a.ca.14 IESVS C H R I S TV $ Mahlmtc— ti impie poftponitur 173.ca.15 —

Igname radix qu*5c lucha 141 I gnc terrentur elephanti 103 ,ca . 10

Ignisinfula ~ 148

Impietas in parentes ac fratres 194.64.3 I mpoftur* felicis exemplum 1414.34— 14« .ca. 38

Impudentia mingendi nihil i Cynica confiictttdtnc abhorrens 159

India: fluuii dcctelcente luna augefeunt prztcr naturam 197.ca.s-

Indulgentiarum fuperftitio 1ao.ca.a4 Indulgentiarum fiaus etiam apud Tur cos 170. ea. 17

Indus fluuius i97.ca.i

I nedia febris remedium 141.1434.34 Infantum negociario 139.ca.30

Infulz uirides h** —

Infula: ditionis Portugalliz regb-ttarte- 147-0.4 . —

Intcmenahe.id quod Turcica lingua (o naijuudccs tu 179.ca.ao

Internodia habere elephantos cotra re- ceptam opinionem . 10442. 10

Ioanncs Maria Mediolanenfis tormen» torum faber tranifuga Lufitanorum, ad Chriftianos a Turris redire parat fi impunitas proponatur 14042. 31 Ioannis Mari* iam abitum adornantis infelixobitus 14742. 38

Iog* regis dcfcriptio i99-ca.i

logz incolarum mores ac culturtbtde. — Irricum ucllus — i** —

Iter ob ferarum copiam non nifi multis fimulprruium 191.ca.1j—

Ity infula i4ff.eiu(que incolarum mo- res ac ueftitus ibidem

Ity ui captare uiriis incolis direpta 147 lucha radix pro uidu 141

ludiorum in Mahumetanos firuitia — 17142. 11 . —

ludius quidam nauiu faber aquis mer fus — 141.ca.31

Iulianus Bartholomsus Iocundus 154 Iuffitia in pretio 191. cap . 14 . loortap . 3 no.ca.9 117.ca.10 —

Iuuenisquidam Idalie Velputua kc — mina bai bata per fraudem fide data illccl us,mifcrabilner trucidatur 144 L

Acertz bifurcis caudis ure— L Lada herba 134.ca.11

Lagi ciuitas Arabi* 188.C2.7 Lalerpitium unguenti genus uff.tap.»

118. ca. 14. 13342. 19

Laferpitii mira uis 133 42.1 1

Latex Ucuro.codicus pro uino 114. c .7 Laurentius Brita Lufitanorum dux 143

cap. 40

Lebeccius uentus 136.14!^ —

Leoms poat.Max.laus iffi

Leuans uentus ' — 448-

Liberalitatis mutuz pulchrum certa me- 130.ca.iff — —

Libidinis incitamentum 139.21042.7 Libidinis prodigiofa licentia 139

INDEX

Licentia Mamaluchorum i<s8.ca.7.a°S Ludouicus hypocrifi fandi nome ade-

cap-4- f “ .. .. ’+,Ca’*

Linter nauigii genus »4*- ‘49 Ludouia pater medicus i+i.ca.34

Lif beua-cadem quz Vlifbona «5? Ludouicus arte medica fimulans proh-

Locus conuerfionis D.Pauli irf7-ca^_ tetur ac zgrotos fanat ikdea—

Longxuitas 190.ca-9.101.ca.8- Ludouicus quo aftu MaKumetanos et-

109.es .7.119.01.11 dati

Ludus ceremoniae Ludouia patntii ui

170. ca. 8 —

Ludouicus fc Tuream fimulat,quod tu tius Turchiam peragrare queat 179 ca.io.i83.ca.4..i8<s.ca.tf Ludouicus gratiolus 8c amabilis. 180.

fugerit 14as.ca.38.8c fequen. Ludouicus cqucftrem dignitatem confc

quitur 155.ca.41

Ludouicus honorifice a rege Lufitanix tradatus,Romam patrium folum te petit 158. ap. 4

Luna decrefcentc flumina augeri, miru iorf.ca.1

capi*o ; ,

Ludouicus zgritudine fimulat r8i.c.itr Ludouicus proditus capitur 183.010.4 apud Sultanum fiftitur no abfque ui- tae periculo 183.01. 4. in carcerem co iedus, inedia prope conflatur 184 Ludouicus inianiam fimulans, uexatur ab omnibus 184.cap.5-

Ludouicus crudeliter tra datus, patien- tia fandi opinionem conlequitut. iSj cap.5

Ludouicus a regina temere adamatur i8<r.cap.6

Ludouici caftimonia fummar prudetiz

commida 187.ca.rf

Ludouicus liberatus e carcere, regina ua na amoris mutui fpe ladat i88.t*.*r

Ludouicus fub praetextu curandz alibi . .. ,

ualctudinis de fuga confultat i88.c.g Mahumctanorum clades ibidem

191.ca.13 Mahunictatn nandi peritiflimi 151.0.39

Ludouicus tempeftatis ui in AEthiopw — Mahumetanorum arma, 8c prdiandi a&us 191.ca.14 tatio ift.tu.+o

Ludouicus Perfam itineris fidiff. comi- Mahumetanorum agilitas 154.ca.40 temnadus 190.0.5 — Malacha emporium nobile omnis gc-

Ludouico nepte offert in uxorem Perfa . neris meramoniorum ^

comes 19? • t*pro — Malacha a C hriftianis ui capitur ibide

Ludouicus ultra Giauam non eft pro- Malachenfes nummi argentei irfi

grcffns 139.cap.31 Malapolanda frudus 115.ca.15

Ludouicus duobus Chriftianis trariifu- Mamalmaricar de pace tradaturus ad

gis perluadet.ut redeant ad fuos . 140 Lufitanos mittitur 154.ca.40

(ap.jj * Maraaluchi qui i<s8.ca.7

Lulitanoru triumphus ac laus 151.C.39 Luxus uelnum mca.10.113.ca.13 Liazori infulae 158

Lychnorum copia in regia Calechut. 119.cap.13 ‘ —

M

Agnes amans Septentrionis. 157 M cap.4.

Mahumetes Chrifto praeftrtut- magna impietate 173.cap.13.8c quis fuerit,quaiifque eius leda 173.ca.13 Mahumctis Icpultura 171.ca.11

Mahumetes Sultani filius anth^opo- phagus i90naMO

Mahumetanorum cultus 189.01.7

Mahumetanorum perfida impietas

150.ca.39

INDEX

Mamaluchorum fortitudo ac prompti tudo par 170.03.9

Mangolor urbs toi.cap.8

Manuci rex, Portugalliz, qui de Ema- nud tjf

D. Marcus fontis cuiufHam architedus 174.cap.14

Mare circa Calccbut tempcftuofum. iij.cap.il.

Maris cognomento Arena: pericula.

174. cap.14-

Maurus rex Malachz imperat ttfr. Mcchz urbis indytiffimz deferiptio. 100. ea. 15.

Mcchz ager flcrilis, fle aquz indigus, undequeed commeatus importetur.

175. ca.if

Mecha rerum omniu emporiu ibidem Mechoa Calechutenfium pifcatores lop.ca.f.

Medici Calechutenfium 116.C.1S Medinathalhabi urbs ifi.cap.n Mcdinathalhabi ager diuina exeeratio- nc fterilis ibidem

Mclacha Indiz urbs regi Cini ucdiga- lis Sultanum habet 1j1.ca.17 Melachz portus totius occani commo didimus ibidem

Melcha nobilis iniula rj8

Memoria fidelis hifiorico perneccfiaria xjtf.cap.i

Menachcaz przfedus i9j.cap.i Mcnin urbs Ksvs.cauj.

Mercatores Malachi peregrini itfi Mercatura infantum 1j9.ca.jo

Mercimonia urbis Mcchz 176.C.16 Mefchct portus t9j.cap.i

Mcfchita templum uocant Mahumeta ni 171.ca.11.18t.cap.10

Mdquitz Saracenorum zdes 161. Mefuer lurculus pro dcnulcalpio i8j cap.4

Mecarib regio t7o.cap.S

Mxluum ddedus laudabilis aoo.ca.4

Milites Calechutenfium iir.ca.ii Mineralia 157

Miraculum D.Thomz ui.ca.i Miraculofum auxilium 15j.ca.40 Mania mirz altitudinis 171.C.10 Molaga.pipcr interpretatur uj.ca.19 Momia 174.ca.14

Moneu Taprobanes qualis iji.ca.s8 Monoch gariophylli ferax 1j6.ca.14. fle 15. ,

Mons gemmarum ferax ui.ca.j

Mons Iudzoru habitaculum 171.ca.tr Monftrum marinum 141

Monzambrich infula AEthiopiz, eius fitus ac incolarum mores i56.ca.i. Morbus Gallicus apud Indos. 11j.ca.1j 148.cap.j8

Mofchcz templa Turdca t68.ca.tf Mulgendi mirus mos i69-cap.7 Mulieres in bello baiulz impedimen- torum ij8

Mulieres prodigiofz magnitudinis 150 Mures maximi 160

Mures (ole tofti comeduntur 109.ca.tf Mufeacum opus i67.ca.tf

Myriftiez nuces & maftix quomodo crefcant.1j6.cap.14. carfimque pre- tium ibidem

N

Abi Mahumetem fignificat 17J N Naeri Calechutenfium patridi. io9.ca.f.ur.ca.ii

Nandi peritia 150.ca.j9

Narfingz regis potentia praner czteros reges maxima. 10j.ca.10.105.ca.11 Narfingz fle Mediolani coparatio ibid; Narfingz incolarum religio atque cul- tus ibidem

Narfingz regis moneu triplex, ibidem Narfingz regis cum Lufiunis fbcdus,flc in Chriftianos fauor 111 .cap.i

Narfingz rex foedus a Portugallcnfibus perit itf4

Nautores peritifiimi ij7. 144

INDEX

Naualeprxlium 1fo.ca.39

Jslauidomini uitupcratio 139«

Nauigia Calechutenfium,& nauigan- di mos ui.cap.ii

Nauigia Tarnaflari 117.C.11

Nauiprxtor 15 tf

Nauis naufragio amifla 159

Negotiandi mirus mos 117 .ca.19 Negotiatores Calechut 111.ca.11 Negotiatores Ta proba nz 134.cap.11 Nirauiuulgi fex in Calechut 109. c. 5 Nomothetac Turearum 173.ca.11 Nornotdcnfius nso

Nundinz no&urnx ob zftum diurna folio 181. ca. 4

Nuptiae regis Calechut faccrdotis ftu- pro honorantur 108.C.4

O

Bfcquium tranfuehendi hu-- O meris per pontum 14?

Oleo alpergi pro aqua confe- crata. tio.cap.14

Onor i nfula 101 . ca . 8

Onyx gemma uulgo cornicula 198 cap.i

Ophis lapis ifi7.ca.tf

Opinionum difeordia 19S.c1.11

Opinio Turcaru impia de Chrifto ac Mahumete 173.cap.13

Ormus urbs unionum ferax 193 .ca.i Oftreolx unionum matres 133

Othomar Mahumetis fodus 173.ca.1x

P

Aleachet I ndix urbs 113 .ca.3 P Pandaranurbs 10tf.ca.11 Panis ex pifcibus cofedus 143 Pannaniorum portus oppugnatur

135.cap.41

Pannaniorum clades ibidem

Parao nauium genus 113.cap.11 149.cap.39.

Pardaii monetae aurez genus 119.ca.13 Parentes ienes,ac iuuenes xgrotos uen- dere lidtum 138.cap.19

Parghi pilees marini 134

Parias prouinda 143

Parricidium ingens i94.cap.3

Pater nofter ex lapillis & oifibus pilciu.

folio 14°

Pax inter Luiitanos & Mahumctanos. 134.cap.40.

Pego urbis lndix clarifTimx mores ac religio 130.cap.13

Pego regis humanitas 130. cap. itf

ciuidem luxus ac opes ibidem. Pego incolarum falacitas 131.ca.ifi Penda infula 157. cap . 1

Perdai aurea moneta . 100. cap. 4

Pcrdai quid dicitur 103 . c. 1 o

Peregrinationum uaria pericula 138. cap. 19.

Perfidia in amicum 194. cap. 3

Perfidix fupplidum ibidem

Pcriaili ex improuifo grauis prouifio.

folio 133

Perlc nouata didio pro unionibus 131 Permutatio uxorum mirabilis 110. cap. 8

Perfx mercium adulteratores i9<s.ca.3 Perfarum comitas hberalitafquc ibide Perla quidam Ludouicum liberaliter exdpit 193. cap .3. neptem in uxorem offert ' ibidem

Petrarchx teftimonium 133

Petrus Antonius Mcdiolanenfis 141 ca.3i.uidcfupra loannes Maria Petri Antonii infelix interitus 147.C.38 Petulantix muliebris exemplum 187.cap.fi

Pharmaca ad prouocandam libidinem folio "}8

Phafeli nauigii genus 13 7-

Pianfii ferico nobilis urbs 319. ca.19 Pidi ac plumati homines 147. ns8 Piloti fuicandi xquoris pcritiflimi 174 cap.13.

Piperis origo, fpcd es fbrmaque 114 cap. 14.

INDEX

P/pcr Taprobanes procerum 131. cap.iS

Pilees fole tolli loy.caTo

Pilees im menfae magnitudinis 157

ap.4

Pifaum ingens copi» tyr

Plin.i iciumonium I unioris 135. Poliar uulgi fex in Calccbuc 109.ca.5- Polygametia iio.cap.8

Polygamia i<s8.ca.7

Ponderum ratio in Calechut 117 ,c. 19 Pontes leuatitii 141.

Porcai infula 113.ca.1x

Port ugal lenii u m gloriola ui&oria r<n Praelium atrox cum barbaris 141.197 P ralium ingens cum Arabibus I7i7~

cap.io — ;

Pralium nauale 150.ca.7y~~

Praelium cum Pannaniis 155.cap.41 Praemium cxcquiaru (acerdotibus per- fohutur edam apud Tureas 119. 6.13 Praefidium firmum Malachx impoli- tum — toi

Praefilium coloris genus 114.cap.tf Pixftigia lepulchri Mahumeds 174— cap.13.

Preces regum ac magnatum,praeccpta— funt 151

Precandi mos mirus 11 1 .cap. t o

Prcfbytcri loanniscum Portugallenlt bus loedus 194

Prefbyter Ioan.AEthiopiaercx 191 cap. 15

Proditio hoftilis 141. —

Prompdtudinis mira exemplum 170

cap.9

Promulcide Elephas Ierit hoftem alle- gato gladio 103 .cap. 10

Prolbtudo uxoru filiarumque ultro- nea. 140. 144

Profiitutio nouae nupra 115. cap. 8

Proxenetae mirabilis ufus «7 -ca. 19

Pfuaci uarii coloris liSrCa^i —

Plitaci uerficolorcs 114.ta.7-

Plitaci uocales ac pulchri 119.ca.15 Pua morbum Gallicum lignificat

x48.cap.38

Pudendorum nulla uerecundia 139 Pudor egerendi 139

Puerperarum dolor leuis ijy; —

Pullus zgritudinis aut fanitatis index. — 143.cap.34 , —

Pullulae in India (aeuiunt 113.ca.13 Pidcrduius Taprobani 13 1. ca . 17 . 18 Pilae elaborata 175. ca. 14

Pyropi gemmarum genus,qui & Ru- — bini iu.cap.3

R

Eame urbs i89.ca.9.eius coeli R temperie incolx longzui. ibidem

Reditus Vefputii in Hifpaniam 148 Lif bo nae fplendidc excipitur 19 o Regio circa Sodomam ac Gomorram — fterililTima^quzquc indiga 171 cap.io

Regis de Decan mores lot .ca.tf—

Regum ac populorum quorunda no- menclatura loe.ca^i

Regum preces praecepta lunt 154 Religio in periculis multo maxima cft folio 158 —

Religio diuerla ciuilis dilcordiz femi- narium. 189.ca.7-i71.cap.il—

199.cap.ns.

Remedia alui dendas 143.ca.34

Ren«i.ua Loo.uringiae dux 135

Retiacula,cubilium uice 137 —

Rcubarbari copia atque uilitas 1951 cap.4.

Rex de Aufiam fcedus cum Portugai— lefibus^crii^donis ad liate miliis ira gnificis itfx

Regi de Decan Goga infula tributa- ria cft. xoo.ca. 4

Rhada urbs iSi.ca-4

Ritus conuocandi Mahumetanos ad delubra 144 .cap. 35

INDEX

Rubinl m.cap.j

Rubri maris intemperies i8i.ca.ai

Rubrica pannis infidendis idonea

r91.cap.14

Rumi Chriftiani reges Tureis finitimi ii8rcap.i4—

Rore pro aqua utuntur 15 1

— S

Acrificandi ritus apud Mecha S 177.cap.18. apud Calechu tenfes loS.ca.i

Sagittarii periti 157

Sal opti mum iSi.t^p.j

Sambuc nauigii genus uj.ca.ii~

Samory.id cft in terris deus , rex Calc- chut io£.cap.n ‘

Sana urbs Arabix felicis 190. ca 10

Saraphi moneta aurea itftf.cap.y

Sarau auis genus 118.cap.11

Sarcophagi Mahumetani miracula 179 cap.ij

Sauain militum dux x00.cap.4~

Schira urbs i9tf.cap.y

Scortatio lidta iyfi-

Secha idem quod iandhu 191ca.11

Sechamir dicitur Sultanus Arabix feli —

ibidem

Simonis Mardni peritia in rebus belli* as 1y1.ca.j9

Simplidtas credula 14?

Simulacra dxmonum horrifica — 107. — cap.x —

Simulacrum dxmonis in templo uo~ cap.14

Sitis fedandx mira ratio 151

Siti multi abfumpti 174x8. 14

Sodomx ac gomorrxueftigia 171.C.10 Somler infigne regis Calcchut m.c.ii — Sophi rex Pcrfarum iitf.c.tf

Sotularia gemmata xoi.cap.y

Specus in quo poenitentia egiflc Adaffl fertur iu.cap.4

Squilazurbs i9tf.eap.y

Stupra uirginumac uxorum honori — habita — 140 —

SuccefTus regis Portugallix profperi itfi.Sc fequent.

Suducfius uentus 159

Sultani Damafceni tyrannis itftf . ca.y Sultanus Mechx 175.cap.15~

Sultanus Ananiorum i8i.cap.j

Sultanus Sanx igj.ca.4

cis

Se&aMahumetisqualis 175.C.1}

Sepulchri D.Thomx miracula m

cap.i —

Serici copia 19y.ca.4~

Scroccus uentus 148. iy7

Serpcntum uaftorum tria genera — rrS —

cap.ii :

Serpcntum immunitas ibidem

Serpentes loco numinum culti e coelo fumpti exiftimantur ibidem

Serpcntum occurfus prolper habetur ibidem

Serpentes uafHffimi ibidem

Serpentes horrifid 14J

Serraliona regio 158.159.

Sibillia duitas Hifpanix lyj —

Sidi Hierophanta 17j.ca.1j —

Sultani Arabix milites,& eorum arma tura i84.cap.4 —

Sultarn' uxor Ludouici amore corripi- .

tur iSy.cap.y —

Sultanus Arabix fandus habetur, quod ab humanis exdibus abiimeat — 191.cap.11

Sultanus Cambaix Ii97. ca.i. 198.01 Sultani Unnus filii alterius in parentes

impietas i94.cap.j —

Sultani iunioris crudelitas ibidem Sultanus parriddium morte lrnt — cap.j

Sultani Cambaix prolixa deferiptio 198. cap.i

Sultanus ueneno uefcitur,a pueris ita affuetus,quod expuens in fontes ,eos ita perimit ibidem

r.i.'

INDEX

Sumatra qua: & Taprobana,infula 131 cap.«7.*3»-ca.i8

Superbiar uindex deus 159.

cap.i}

T

Aefla urbs templo magnifico T celebris 190.C.11

Temerani deus Optimus ma ximusdidtur 107. cap.i

Taprobanes fitus ac eius incolarum mo res 131.cap.r8

Taprabonenfes urinatores eximii 174 cap.ia

Tyrannis in plebem intoleranda 109. cap.f

Tyrannidis affe&atz fupplidum 193

cap-3

Tyranniddac prarmiom ibidem V

Abulum iub Prefbyteri Ioan V nis dominio Vaccsc unicornes Ve&igal incredibile Vellus Irricum Vclutum ferid genus Veruex pondo 40 pinguis

i*4

191.C.15

101.ca.9~

i«i.

i*9-C.7_ iSy.ca.5

Verueccs pinguifflmi ponderofis caudis 190. ca. 9.191. ca.tf-

Tarnafari India: urbs,regis atque ineo larum mores 1n.ca.tf.u3 .ca. 7 Veruecum uilitas,duodedm fcilicct u-

Tarnalari ciues albicantibus homini- nico aureo 114. ca. 7

bus nouas nuptas ftuprandas profti- Verzinus color qui 8c prxfilium 114. tuunc 113. ca. 8 cap.tf

Tarnafari ciues in hofpites liberales ibi. Vefputii auunculi laus 133

Ta&aruca: pileis ingens coriu 134X^3 — Vefputtus 4 nauigationu libellum pol- Tempeftads incommoda «4 licetur -> 141.1*0

Tcmpcftas in mari horrida 15*^157 Vefputii reditus in Hilpaniam 148.

cap.14 Vefpudusin nauidominum iuuchirur

cap.11

Templi Mefchac defdptio Thalae nauis genus Thefaurus ingens D.Thomx miracula Tormenta bellica terrori barbaris~T43 147.131.1ytf

Tripolis itf3.ca.3~

Triftanus a Cugna Lufitanis periclitan tibus fuppetias fert 133 .ca.40 Triftani laus lytf.ca.i

Triumphus Lufitanorum 131. «739-

Trompatam urbis incolarum frugali- tas 103.ca.ii

Tuberum ingens ubertas itf9.ca.7

Turchia ubi ibidem

itio 171

folio

»39

Vefputius rudem flagitat

ItfO

I7tf.Ca.I7

VeAigia magnorum pedum

131. ~

i9i.ca.i

S. Vincendi caput

I3tf

n3.ca.t3

Vinum fa&itium

130

ui.Ta.i

Vlifbon* laus

138.ca.4~

in. ■

Turris in qua Paulus t qui tum Saulus Clfriftianos afflixit 1*7. cap.tf

Turtures pilees 131

Vncaleut patibulum dicitur cap.9

Vnicornes mira fpede ex AEthiopia aduedi 178.ca.19

Vniones 300 Unica nola permutari 130.

" Vnionum uilitas ibidem 8c 133

Vniones maturi ac immaturi ibidem “Vomitus herbis prouocatus 141 Vrinatorcs peritifflmi 131.cap.39 “Vuz fine granis duldflimz 190. ca. 9 Vxores a facerdotibus ftuptantui^prae» — mio propofito 108. ca .4

V xorum mira permutatio 11 o . ca .9

■ 1 'iaftfci1, 1

INDEX

Vxores uiua; mortuis maritis fe combu- runt utf.cap^.tjt.cap.itf

Z 1a7.cap.tf

Zambei princeps potes i «?.

cap.8

2jambei pratdabundus ibidem

ZayloaJnfula m.c.3

Zaylon gemmarum ferax , & quomo do eruantur loidcm

Zaylon incolz Nariingz regi ueftiga les,& eorum mores qui ibidem Zeila portus ac urbs celebris 191.ca.14

Zcilz incolarum mores & habitu sil»-.— Zibcllum unguentum 114. ca. 7. 119 cap.ry

Zibith urbs opulenta 190.cap.tt —

Zida portus ac urbs elegans qui & Gi da. 180.cap.L0. —

Zinzibcr quomodo naicatur 1x4. c. 14

INDEX E BROCARDO, MARCO PAVLO VENE. to Haythono.MathiaiMichou.Paulo Iouio.Petro Martyre, atque Erafmo Stella nouarum infularum feriptoribus colle&uj.

Baga filius Haoloni, patri fuc- A cedit 391.ca.31

Abaga inuafa AEgyptp, Tur quiam uaftauit 393 .cap.34

Abaga ueneno moritur 39? .ca. 3«

Abafia India*intermedia 3fii.ca.43

uariis animantium generibus referta jtf3.cap.45

Abraiamim incantatores 354.ca.13 357.ca.30 Accaron duitas Acedi,

xSa.

181

330.ca.34- »7°

Aleclimangi prouincia Acor uallis

Acon quz & olim Ptolemais Acon duitas obfefia capitur cap.51

Adamantes quo pa&o reperiantur 357 — cap.19

Aden prouincia D. Thomx praxbda — tione nobilis jtfi.cap.43 .eius lucule ta deferiptio 3tfi.ca.4tf

Aden Sultanus bello mdm 3tfi.ca.44 Adoptionis ius 340.ca.53

Adulterii pcena in uirosficfceminas 1S4 — Adulterium uctitum 309.ca.55

Adumin caftrum, latronum fpelunca 171-

AE gypti dderiptio copiofa 185 . 41 3

Caprf4.

AEgvpti forma £ 185

AEgypaiitus i8<s

AEgyptusChrifti religione claruit lbri AEgypti conditio ftatufquc 409— cap.50

AEgypti imperii crebra mutatio 410 — cap.ji

AEftus maximi 19tf.ca.t3 —

AEthiopia iSa

AEthiopsnunquidmutarepellcm po tcft 181 —

AEtii Romani duds ui&oria de Attil- ia. 443. ca. 14

Aei caftrum Tyri vs 1

Air calamus aromaticus 433^.7 Alaniqui 4j9.ca.r1

A lania deferta ibidem

Alanorum irruptioneS%i Romanam — Rempub. 441.cap.13

Albis fluuius 440.cap.11

Alborum dies feftus Tartaris ju.c.ij —

Alchai mons fepultur* regii in Tarta

rorum locus 309.cap.53 —

r. ii.

INDEX

Allau rex Tartaricos Barclza ui&or.

uso.cap.i.

Allati oblidet Baldachum 193.cap.13 Allau tvrannidemabolcuit 199.ca.19 Altitudo polaris

Amalech Amazones terror mundi Ambafiator

Ambrum ex cete marinis Amu prouincia

475

-17S-

4j7.coo_ 188.cap.1_

3ao.c.39 338.cap.47

Amurates proceres AF.gyptiaci dicun- tur 410.ca.s0

Anarchia < 504

Anatoth Ieremiz patria 171

Angania infula • '333.cap.u_

Animal quoddam catti fimile muichu- producit 311.ca.6i

Antheradum ' i6i

Anthropophagi 351.ca.i6.6c 17 Antilibanus mons iw-

Antiopia qua: 6c AiTor ltfi—

Antipatrida quz 5c Arfut 181

Aphecciuiras 1 07—

Aquz potabilis magna penuria 1 97— cap.13.199.cap.30 (

Aquz amarz ac uirides aluum cicntes-

197 ,ca.i3 » '

Aquilz feroces lupos aggrediuntur

3i^ca^7.

Aquileiz oblidio ac expugnatio 444 01114

Arabia triplex 139

Arabia magna uro

Arachas caftrum usi

Aradium quzre Antheradum usj_ ATadius filius Chanaan ibidem Aramathia 1 77 —

Aratheus Arathan conditor usi Arath mons afclTimus 371.cap.9_ Arboriblis 198.C.17—

Archimandritz 477.

Ardadam prouinda 334. ra. 4?

Areopolis quz olim Ar 170

Argentei Adriani imagine infigniti

44»cap.i3

Argon rex Indorum a Cham fui fan- guinis uxorem impetrat 191 .ca.9 Argonus filius Abaga.interfc&o Tan- gador^n imperium fuccefiit Tartaro- rum 397 -cap. 38. cius obitus ibidem Argon fagax gens 8c elegans 313 cap. 64

Arietes maximi Ariftotclcs architcftus Arma Mofchouitarum Armeniz rex Chrifticola Armenorum fides Armeniz minoris laus

195.cap.1t_ 474- ’

481

1S4

ibidem

i9i.ca_u_ Armeniz maioris deicriptio 191.cz. 13 Armeniz regni deicriptio 371 ca.9 Armeniz rex Tartarorum Cham Im- peratori fidem Chrifti accipiendam perfuadet 386. cap. 13

Armenorum magna clades 404.

cap. 44 '

Arnon torrens 170

Aromatum caritas unde 468

Ars inuadendz tyrannidis mira 198-

cap.18

Afcal Ion urbs 179—

A(celinus*legatus pro pace impetranda ad TartaVorum Cham 430. — Afia duplex profunda 6c maior 407

. cap.47 •

Afini pulchri 6c pretio fi 193.cap.x9— Afifinini Saraceni 183

Afinorum terra 161

Afphalti lacus bituminis 171—

Ailafmi ficarii 198.cap.18.6c i«ji— Aftrologi in rebus bellicis confulu 316— cap-3 _

j^Arologia in pretio 343. cap

Attila primus luhrorumrex443.c.t4 Attilz in Gallias irruptio ibidem

Attila confultis aruipicibusinfeluiicxcu-- AEtio j.jgnat ibidem

Attilz late graflantis uiolentia 444

cap. 14

INDEX

Attila prima nuptiarum node apoplc Bafman regnum xia fuffocatur 445.cs. 14 Bathi Imperat. Tartarorum in Hun-

Auaritix fupplidum fames 194.ca.nr garos 4i9.cap.4

joi.ca.j8 — Baydo Imperator fadusifuis intcrfici- j89.ca.iff tur J97.cap.40

jiifrcirw Beduini incolz terra fandz i8j ibidem — Bela regis Hungariac conatus aductlus

440. ca.t1 — Tartaros 419«. 4-

441. ca.1j Bela euafit praelium ibidem.

179 — Belifarii de Vandalis uidoria 441^. ij

— — Bellena ciuitas 1*1.169

■ Auaritiz ingenium Auariuz poena Aucupandi ratio Aues aucupio deftinatae Augufta Vindelicorum D. Auguftini mors Azotus

B

Abylonia Chaldaeorum regni — Belli inferendi quadruplex ratio conlt-» — B metropolis j71.ca.11 Babylonia AEgypti 1 8ff Bahurim -1-171 —

Baian Clunfan a centum oculis nomen lortitus j40,cap.54 —

Balac duitas a99.cap.j1

Balatciz prouinda.cuius reges profapia —

Alexandri magni iadant j0o.ca.j4 ~

Balafaagemmarumacmetallorum fe rax ibidem

Baldachum duitas quz ’8c Sufis 19J cap . i<r .expugnatur jibidcm . 19J . ca .15 olim Babylon j7d.ca.15 —

Baldad Suites 1*54.

Balduinus rex Hierofolymitanus — uro —

170

Balduinus Conftatinopolis Imperator i8fhcap.i

Bangala prouinda jj7.ca.45.

Baptizandi mira ratio i8j

Barca rex Tartarorum 188. cap. 1

Barca praelio uidus ab Allau ibide—

Bargu campeftria jirca.di

Barones duo ucnationi przfcdi J14 * cap. 18

Barones X 1 1 regnis Cublai przfedi, —

& eorum offida jid.ca.u

Bafcia palmarum nemore dnda 194

cap. id

Bafcia: prouincia: deferiptio joi.c.jj — Boru Iliorum perfidia

Bafilii Mofchouiz ducis litcrz 471 Bothnopolis

Bafilii laus 480. Botrum oppidum

deranda

408 ca.49

Berfabcc Iudez terminus

180.

Berytus

sii —

Bethagla

170—

Bethania caftcllum

Bethel

l69*7Tr

Bcthleem

»77—

Bcthoron

ibidcin

Bethfaida

idf—

Bethfames

»77-

Bethfan duitas

2 66

Bethfura caftrum

*75>

Bethuliz mons

2 65 —

Bezec

178—

Biblium ciuitas

ldT

Bircorum magna copia

J51.Ca.l8—

Bitumen medidnalc

*7*

Blafphcmi* in Chriflum

j17.ca.ff

Blondus perftridus

441.ca.1j —

Bochara ciuitas Berlidis

i88ita.r —

Boeach prouindz inhumani euhores j51.cap.11

Bohemi ex Sdauis oriundi Bombrx arbor'

Boriftlienis fluuii ortus Boruffiz fitus Boruffiorum primus rex BorufTiorum leges Boruffiorum idololatria

440. c.i» j59.cap.j5 4di .ca.j — 501.50J. — 509 ibidem 510—

i8x

«t-

frii»

INDEX

Boues gibbofi 193.ca.11. fylueftres. 311.cap.tft

Boues elephanti magnitudine 338.C.43 Boues-pto diis culti 334.cap.14. &

33tf.cap.18

Brius flumen auriferum

Burgundi unde

381.ca.itf

440rcap.11.-

341

Acaufu nobilis duitas 339—

C cap.30

Cades barnae 17S—

CaeCtrea Philippi ksi.

Caefarea palatftinz ksS

Caffa duitas

Caigui frumenti ditiflima urbs

cap.tfo

Cain iniignis urbs 341.ca.3tfv—

Calada metropolis Tanguth 3 13 .ca.tf 3 Caldamenta de Camuco 3u.cap.14 Caligo aeris arte magica fafta 196^* Cahphus Saracenorum cap.ns'.

Caliphus ob auaritia fame necatus ibh- Caliphus fedx Mahumeti pontifex aua riti.t poenam inorre luit 389.ca.1tf Calores immenfl 197.C.13 33tf.cap.itf

338.cap.31.

Caluariz locus 17?

Caman.lu ciuttas 193.ca.u_

Cambalu tremeftre Cublai regis diuer ticulum 3i».cap.»

Cambalu duitatis defcnptio 310.ca.10 & eius incolarum mores ihirlrm Camphora auro xqualis 333.ca.19 Campition urbis idololatria 307.C.49 • Camul prouinciac litus ac mores — 303-

cap.4<s —

Cana Galilaeae itftf

Canes trahendis rhedis aflueti 354 cap.48 —

Canum cum leonibus certamen 338 cap.4»

Canfu duitas 344.cap.tf4

Cangigu prouinda 338.ca.4tf

Canglu duitas 339. cap.30

Caniclu prouinda 331.ca.38

Canofalim caflrum 19tf.eap.1i—

Capchac progenies Cumanorum— 4« —

cap.31

Capchidz proditor Calani, Chriftiano— rumprouindas prodit Soldano 401

cap.403^

Capharnau fons regio , Ciuitas 164 Capuli ei pifeium dentibus 4415.014

Caraia prouinda (epte regnis inclyta

cap.39

Carafm inorum regni dciixiptio 308 ca^4 —

Carbagandam fratris Calani in impe— rio-tetcflbr 404.ca.43

Carbagandam apoftata ibidem Carbanda reguli Tart.potenaa— 4©<f—

cap.47.

Carcham prouincia 304.ca.4e — Cariatli larim duitas 177

Cariath Sepher 178

Caritas aromatum unde 4<rS

Carith torrens ic?—

Carmelitaea monte Carmelo 179 Carnes cruda; comeduntur 333.ca.39— Carocoram Tartarorum origo 308 — cap.31

Caromora flumen uaflum 319.ca.3N — 339.cap.31

Cafale Lambera’ itfo

Calanus Argoni filius in Imp. per fr- mulationem cledus 39S.ca.4s — Cafani fidei Chriftiani defcnfom cum Soldano praslia ibidem

Cafani laus 399.ca.41

Calanus fubfrdio regis Armcniz Sara- cenos bello inuadit 401, ea .44

Calanus t dia mento & multis egregiis poli fe relidis legibus moritur 404 cap.43

Calpium mare multa flumina exdpk —

AI 1 r~^D _*7 "I?" 'r

INDEX

Gaflar prouincia j01.ca.38 Chinch» rcxTartarorumprimui.Vn-

Caftrum peregrinorum 179 cham prxlio uindt 308.cap.53

Cafus facete relatus 4 75 Chinckri obitus ibidem

Catalogus regum ac imperat. Tartaro — Chincui caftrum muniailimum 319 rum. 309.ca.54.434.ca-8 — cap.30

Catalogus impe.Turcarum 447 Chifi ciuitas 194.ca.1tf

ca.i5. C hriftiani tranffugx 181

Catapulta: inftrumentum bellicum Chrifti religio in Oriente 183.

341. cap. 58 Chrifti cultus in AEgypto i8tf*

Cathay regni deforiptio 3«7-ca.t C hriftiani titulo tenus perftridi jt7_ C.athaiiim nrhi— 473 cap.4.& tf

Cathalaunici campi 443. 01*14 — Chronusfluuius S°4_

Catholicus orientis facerdos 184 Ciatnbz prouinciz potentiaCublai iit

Caudati homines 35j.cap.8 — tributaria 350.ca.2_

Caydu nepos Cublai cum Naiam in Ciandu palatio nobili infigitis j«4-

Cublai confpirat 3itf*ca.i

Cazaci Tartaricc przdones 441. c. 11 Cedar duitas itf4

Cedes Neptalim i<s~4

Cedron torrens 174 •

Ceremoniz Tartarorum 311.ca.15 Cerui equorum loco 311.ca.tfi—

CeruifiaTarta.uariigeneris 43i-c.fi'

Chaldzorum regni deicriptio 371.0.1«

cap.tfy

Cianfii ciuitas U9.cap.ai

Ciangli duitas 339 cap. 50

. Ciangiam ciuitas 3 45 .ca ds

Cianiganiorum ciuitas Cham magni regia 313.ca.54

_ Ciartiam arenofa 304. cap. 43

Cigata frater Cha,C hriftianus udus 301.cap.39

Cham in Chriftianam humanitatem — Cinchis Cublai primogenitus inter

XXII filios 319.ca-8.de concubinis XXVII. ibidem

Cinchintalas prouinda__3ptf.ca.47 Cincreth - - itftf

Cingianfu ciuitas t4-t -ca. 6«

189.ca.3190.ca.7- _ —

Cham in Chrifti fidem propenfus le- gatos ad pontificem Ro. pro dodo- ribus mittit. i89-cap.4

Cham Paulos magnificem patriam dimittit,quanquam inuitus 121. c. 10 Cham nomen Imperatoris omnium apud Tart.380.ca.itf. dicitur 8cJCaa 381.

Changiusr paupere Imp. Tartarorum fidus- 381.cap.itf

Chagius Can.Tarta.lJmp.381. c. 17 Changii iam morituri . ad X 1 1 filios

Cingingui incolarum perfidia punita —

343.ca.tfi

Cinglzis natiuitas & potentia 434.C.8 Cinglzis primus Tartarorum Imper.

ibidem.

Circaei 433.03.7 D.Cirullus ibi. Cilon torrens ks7

D. Clemens ibidem

pro concordia tenenda adhortatio. — Clemenifu duitas Tartarorum 19?

383 .cap. 17

Chapar Tarta. princeps potens

cap. 47-

405

Chcfimur prouinda locis natura mu=

nitinialidiifima joi.c.jtf

cap.tf

Clopatra AEgypti regina *7l_

Cobila Can quintus Tartarorum im- pe. 390. cap. 30. _

Cobinam duitas *97>c.itf

ir. iiii.

INDEX

Codorlaomer rex

1*5

Coelefyria

»59

Cogracam filius Cublai

333.rn.40

Cohan fiuuius

433. cap.7

Coilum regnum

357-ca-3i

Comari prouincia

J58.cap.31

Cometes

4i5.ca.i

Concordiae uis exemplo oftenfa 381

cap.i 7

Conigangui duitas opulentiffima 341 cap-55

Coniugium inter mortuos 3 10.ca.38 Confilium recuperanda; terne fanda: copiofc per tria capita 414.ca.53 Confuctudo uctus uimueri habet 350 cap.7.

Corallium collo appenfum,8c pro mo neta 331.ca.37

Corgangui & Caigni urbes 339.ca.51 Cormofa duitas 19tf.cap.13

Cofmographorum ueterum uarii erro r« 443.ca.14.4tf7

Cotam prouinda 304.ca.4r

Craclz 41r.ca.53

Crapula Lithuanorum 4tfi.ca.i Creanum mare 19tf.cap.13

Crermam nobilis duitas 195.03. 11 Crocodili & eorum natura 413 .ca. 54 Crudelitas in hofpites 334.ca.40

Cublai magnus Tartarorum rex, qui & Cham didtur i88.ca.i

Cublai integro libro delcriptio 315.C.1 Cublai de Naiam uidoria 3itf.ca.4 Cublai 1 1 1 1 prouinciis augetur 317 cap.5

Cublai Chriftianis aduerfus Iudxos & Saracenos patrodnatur 317.ca.tf Cublai in milites praeclare fe gerentes li ber alitas 3 18. cap.7

Cublai forma uxoresSc familia. 318. c. 8 eius concubinae ibidem

Cublai in conuiuiis magnificentia 311 «0.13

Cublai in uenando 8c aucupando uo-

luptas 3»4-ca.r9.8c feq?

Cublai opulentiflimus 3t5.ca.11 Cublai prouidcntia,cum annonae ingra uefeit caritas,d{ifquc in pauperes be- nignitas 317.ca.14’

Cublai de rege Mien uidoria 33« .c.4* Cublai prouinda Mangi audus 340 cap.54

Cublai in Zipangrios bellum 348.C.3;

Cugui duitas 34tf.ca.tftf

Cumaniz regnum 3*8.ca.5

Cunchi prouinda 330.03. 33

Cytracham emporium 474.

D

Species AEgypti i8tf

A Dabir duitas 178

Daemonum cultus 305.ca.45 Dalmanuta i0 j

Damafcus 159,]

Dam afeenus ager 178

Damafceni Tartaros aquarum ui obru tos perimunt 401.ca.44'

Damiata 185

Dan terminus terne fandz tet mons t69

Darius captus, Prefbytero Ioan. fubii- citur 319.ca.30

Dauid turris »71;

Decapolis cur dida

Demetrii lcgatiMofcho. laus 4*7.470 Defertum 198.ca.17.307.ca.50.331. cap-3tf

Defertum daemonum preeftigiis pcricu lofum 304.ca.44.311.ca.tft

Deus iniuftae perfidiae ultor 3 17.ca.tf Diofpolis X79

DiTcordia ducum in bello pcrnidola 348.cap.3

Diuidna fl imius ingens 471

Diuordum leui de caufa conccflum 307.ca.49

Dogmata Mofchouitarum 477, Domus motoriz 310.ca.55.314.ca.tf5 Domus de arundinibus in modum ta»

INDEX

bcrnaculi magnifice extruda ibidem Domus auro tedz j 48. ca.i

Doucofcaron de profapia trium regum Chriftiana Haolono uxor 3S9.C.17 Don fluuius qui 8c Tanais 431. ca. 7 4«4. cap. 4 Dooch caftrura Dotaimcaftrum

Draconis cuiuidam late uaftantis om- nia interitus 450.ca.itf.

Dragogiam regnum 351.ca.17

Druii obitus 440.03. 11

Druii res geftx ibidem

E

Brietatis exemplum 300.C.31 E E dei fluuius.qui & Volha

433 .ca. 7

Edefla quse olim Rages if9

Egrigaia prouincia 3r3.ca.tf3

Elephanti turriti 33tf.ca.41.3tfi.c- 41 Elephanti X X, annuum tributum 350 3tfo.cap.9

Elephantornm ac eboris magna copia

cap.39

Elephanti prxlium ingreffuri temulen ti redduntur 3tfi.ca.41

Eli incolat rapto uiuunt 358.03. 33 Eleutherus fluuius itf 1 .

Emaus »77 179

Endor uilla »tf7

Engaddimons 17 1

Ennon oppidum . 1 tf9

Ephimerat uermesin Borifthene flu.

4f4-ca.i ,

Epifcopi Mofchouitarum 477

Equitatus numerofiis 480

Equi durifiimis ungulis 301. c. 34

Equorum predum ingens 195.ca.19 Equorum alborum copia 314.0.95 horumque pretium ibidem.

Equoru Tartaroru pernicitas431.ca.tf Equorum ufus pro nauigiis 433.03.7 Erafmi ftellatdc Boruffiz antiquitati-

bus opus

fOl

Ereimul regnum

3n.0p.tfi

Eroclzoton piiflima mulier Carbagan

dam mater

404.0.45

Erythratao auis

479

Efau ubi habitant

195

Efentemur filius magni Cham' 333.

cap.39

Eudici color eximius

358.ca.31

Eudoxia Valentiniani Imperatoris filia

capitur a Genferico

441.ca.13

Erina ciuitas

n

307.ca.50

r

Acfur rex Mangi potentifli-

F mus

340. cap.53

Fanfur regnum 353 o. 19 Farina ex arborum corticibus optima ibidem .

Fafiani maximi longifT.caudis 3ii.C.tfi Februarii ^alendis Tanari annum au- fpicantur magna celebritate 311.0.15 Fcdericus ordinis Teutonicorum pro- tomagifter 5 00

Fel ferpentum ad uarios morbos utile 334.ca.40 4

Fera: uurii generis Cublai mittuntur 313.cap.ns

Ferat feras capiunt 313.03. 17

Ferar Hercyniz 47°.

Ferlech regnum 351.cap.14

Fertilitas terratfandz 180.

Fefti dies Tartarorum 3u.cap.14 Figui ciuitas Indiz 347.cap.70 Flumina calidiflima 358.ap.31

Fceminina infula a folis feminis inhabi tata 359.cap.37

Fons hortorum »tfi

Fonslacob ks1?

Fons olei 193.0.13

Fons uiuus »tf4

Formofa locus ab amoenitate didus 314.0.95

Format dos. in coniugio (pedatur 311

cap tfi

Franciici Chcrcgati laus 4 09

Fugui regnum j4tf.ca.07.de regni Condia metropolis j47.cap.tf?

Fuluum fuccinum 500-

. Funerandi mos j05.ca.45.345.ca. «4

Funerandi mos apud Mofchouitas .

478.

Furtorum fupplicia jn.ca.eo

G

Abaon ciuitas 177

G Gabaa Saulis patria 109 Gaddenjanimantia jji.ca. 37 — Galaad mons itf j .10« .

Galgala . • 170 —

Galli nz loco pennarum pilos habent 347.cap.tf8

Gal za portus Armeniae 189. cap. 4. ali-

ter Glacia 190. cap. «

Gazj 180

Gazara ibidem —

Gazarorum religio ac mores 43 j .c.7 Gehcnnon 175

Gelboe mons 108 —

Senealogia ptincipum Vlanorupi 449 — cap.itf

Gcngui duitas Gcnienu ctudelitas Geogui ciuitas Georgianorum (acri ritus Georgiz regni deicripdo Gcraia a qua Gcralcni Getz qui 8c Gothi Gctlemani Geth

Giblct.quz 8c Biblium Gilimeris commerita captiuitas cap.ij

Gingui prouincia jj8.ca.49 —

Ginom uel Gclim 108

Ginus Can tertius Imperator Tartaro^ — rum 384.cap.19

Gion mons 173

Glacia iniignis Armeniz portus 191 cap. 11

Glebz aurex pro moneta J51.ca.11 Gog regio(quz 8c Lug. 31j.cap.04

Gogaca Cham aulicus »89.cap.4

Gohagaday tertius filius Hoccata Can 385. cap. 11

Gothi 473

Gothi Sarmathiz primi incolz 437. cap. 10

Gothorum irruptiones 4j8.ca.r

Gozurath regnum Piratis infame 359.

j40.ca.tftf — 441. cap. ij 318.ca.18

cap. J5

Grzd (chifmatici 181 —

Graflfa monftroliim animal jtfi.ca.41 quod 8c GirafFa jtfj.ca.45

Gtifalchi maximi jn.c.-ci —

Grues quintuplices j1j.cap.a4 —

Guntamundus Honorid fuccclTonpn — cap. 13

H

AEreticorum patrodniu 181 H Hai duitas 171

Halzcldemach 174

Hallappi Syriz metropolis j89.ca.18 — expugnatur fle diripitur 390. c.» — Hoolonui frater Mango Can Baidacfa —

urbe capta Caliphum famenecat

388. cap. 15.10

H aoloni obinis j 91 . cap . 3 1

Haythoni Armcni Przmonftratenfis li

bcr de Tartaris $07

Haythonus fuam hiftoriam uera affir- mat 405. cap .40 —

Haythoni monachatus ibidem

Hebron 178. —

Heliopolis 180.

Hcluetiz ueteris imago j40.ca.53 — Henrid I f ! nobiles uidoriz 441 *c. ii Hercinia lylua — 470 —

Hercynizferz" ib^era —

Hermes philolqphus qui lui nominisfd — uitatem condidit 370.cap.tf

Hermon mons 103.107.108.

INDEX

Idololatri* exemplum 334.ca.41 Idololatria Borufliorum fio

Idumca 178

Iciunia Mofchouitarum 1 1 1 1 378

Iericho 170 —

Ierufalem copiofa defcriptio' 171.175. —

Scfequen.

Iczracl duitas ia8 —

Ignis numinis loco colitur 45« .c.i

Illyrica lingua omnium latiffima 4.78 — Imago bona: reipub. 340.caprS3-s — Impudicitia honori ducitur 331.ca.37 —

■ & fequent.

Immunitas militum 481 —

Incantatio nc uulnerari queas 349. c. 3 Indi* infula: 11700 31s1.cap.4x —

Indi* regni deferiptio ibidem

I ndufiri* ui$ yoo —

I nnocentii pap* legatio ad I m perato- rem Tartarorum, ne Chriftianos af- fligat 43o.cap.f

'ne regii uexilli 480

Ioachim patria — istf. —

Iochi primogen. Hoccota Can 384 — cap.10 — — •

Hyperborei montes fabulofi 444x^14 — loponce pallium contra frigus & im- — 4<T4.cap.4 bres 431.c3p.tf

Herodium 178

Hilderici Eudoxiz Elii in Chriftianos beneuolentia 441.ca.13-

Hilderid interitus ibidem

Hifmael Sophus Perfarum rex — 47» Hiftori* Mofchouitarum 478. Hoccota Can 1 1 Tartarorum Impe- rator 383-cap

Hochtay regulus inter Tartaros poten tiflimus 406^1.47

Homines caudati 353. c. 18

Homines fine pane uiuentes 4*tf.ca.s HonoricusGenferici fucccflbr cruddri^ fimus 441.cap.13

Honorici infelix interitus 441.ca.13 Horda quid 434.03 .8.471

Hordz Tartarorum 1 1 1 1 4st.ca.17 Hortus balfami

H ofpitalitas mira 3 otf. 03.44.33^X138- Hugri qui& Iuhri 443.cap.14 —

Hulmigeri populi yo* —

Hungarorum ingens Hungari unde didi 443.es. 14-

Hungarorum origo 437.cap.-r-0

HufT principatus Iob 104-

Ioppe

Iordanis origo

Iordanis fitus,& circa eu regiones Iordanis crcfcens 8c decrcfccns 171 Iofaphatuallis 174-

Ifracliticarum tribuum catalogus 179.- Iftula fluuius 439.cap.11-

Iacobus patriarcha Ierofolymitanus - — Itineris arenofi nulla ueftigia 304. c. 43-

I

Aheani,eotumquc dogmata

I 183.

Iabin rex i<si

Iacelich patriarcha 193 .ca.if.orien tis papa 184

I ad metropolis Caraiam -333-.cap.-39-

»75

lagello poftea Vladiflaus didus , rex Poleniz creatur 455.03.1

lagello in promouenda Repub. Chri- ftiana ftudium ibidem

Iafdi duitas 19y.ca.10

laua infula 191. ca. 10.350. cap.to

Iaua minor fex regna compledens 351 cap.13. —

-Itinera difficilia 474. —

Iudidi temeritas 457x3,1 —

Iudidaria porta qu* & Iebus 17« — I uhra Scythi* terra 443 . c. 14

Iuhriqui poftea Hungari 437. c. 10 — Iuhri Gothos fuis fedibus pellunt 443 — cap.!4

Iuhri pullis Romanis, Pannonias occa — pane 443.cap.14

INDEX

luhrorum denuo.uidis Pannoniis, re- gionem occupant 44tf.cap.14 luhrorum Scytharum barbara uita

•3 ibidem. —

K

Alendae Odobr.dies Samagit K tisfacer 437x3.2

Kiou metropolis Ruffix uafta- tio 423x^3

Kiezoth auis rapaciffima 447.ca.14 Krac, quz 8e Petra deferri

Achis itfi quae Se Lefcdam

L ibidem.

Lacus quidam in Zorzania, iola quadragefima pifces habens 293 cap.14

Lacus margaritis refertus 331.ca.3S_ Lac equinum ad libamenta 3 14 .e. 65

Lac acetofum in pretio 43 ■> *

Lac fublimatum cito inebrians ibidem

Lae prouincia,& cius incolarumjnorcs

mirabiles 337. ea. 30

Lambri regnum 351. ea. 18

Lana ex terra deficcata 300^.47

Lana in frutetis i8i

Lapides lignorum uice 328.ra.2A

Lapides contra uulnera efficaces 349—

cap.3.

Lapilli pro moneta 333 .cap.3 9—

Lapones populi 472.

Lazuli lapis de quo Azurum fit 313

cap.«4 ‘

Leges Molchouitarum 478

Leges Boruffiorum 309

Lemma ea (ale 149

Leonis pont.Rom.liippIex ad Attilani

oratio 443. cap.14

Leo cicurams ad pedes Cublai 313. e. 13 Lcones.leopardi.lyncesrartem ucnato- riam docti 313. ea .17

Leonu cum canibus ccrtamc 338. e. 49

Leopardus cicur loco canis uenatic

j14.cap.tf3.

Leopardorum mons itfi

Libanus mons itfi

Libani alritudtf ibidem^

Lida 179-

Linguat Sclauonicx lati (fimus ufus 441 cap.13

Lingua Lithuanorum quadruplex 4*0—

op.3

Litfani populi 3»—

Lithuaniz ducatus 434. e.»

Lithuani unde oriundi Se fic didi 433

cap.x

Lithuanorum paupertas 43« .cap.i.ac fubita potentia ibidem

Lithuani Chnftiani fadi ibidem Lithuanorum uidus 491. cap.3 Lithuanorum crapula ibidem

Lithuanix amplitudo 4S0. cap.3 Lithuanoru lingua quadrup. 4<so.c.j

Lobna 279

Lobardia abAttilauaftatur 444 .e. 13 Longitudo terrx fandae 180—

Lopeiuitas 3 04. ea ■44—

Lucorum pro numine cultus 433-cap it—

Ludus diuturnus Se acerbus ip/.c.ij

Ludouicus Francorum rex capitur 411 cap. 31. liberatur ibidem

Lupi pontificis Romani eu Atrila col- loquium 444. ea. 14

Luxus Mofchouitz regis 481

M

Aabar regis luxus 334.ca.23

M Maabar,quz Se India maior, ditillima ibidem

Maceda — 179

Madianitx qui Se Beduini Se T uronia- ni 2 83 —

Madaigafcar infulz magnitudo Se opu lentia 3tfo.cap.39—

Magdalum caftrum ie<}

Magedam 163.1/27

Magias przftigia 314.cap.tf3. 334. ca.13 — Magicas arris exemplu nobile 298x2.18 Magog quz Mungug regio 313.ca.tf4

INDEX

Magnis oppidum Mella nobilia 47*

Mahamin locus ** Memphis quzfc Damiata 18?

Mahumet Chrifto przfertur 430. ca.^ Mcngrelli 433 -ca-7

Mamre przdium V*—- Mercatores Cambak jio.cap.u

Manaihat,qux 8cKato 179 Mercatorum (implicitas

Mangala filius Cham 330.ca.3x Mercurii dic efus carnium Mangi bene conftiruta Refpub. 340 &us

C.54.in X 1 1 regna diuifa 344.0*4 Mangi deditio 340.ca.34-

MangoCan I mp. Tartarorum mr.

383. ca.13 . *“

Mango Can baptizatur 387.ca.x4.

eiurcbitus 3go.cap.19

Mangodanior e przlio aufugit. 31*4.

cap.3<r.ueneno necatur 393. cap. 3* Mappa ex Salamandra,quz igne pro —

Marcus Paulus Pauli filius x89.ca.3-fo

ea.*

478

Meretricum copia X84

Meretrices extra mania in fuburbiis — 3xo.cap.11 —

-Mcfopotamia

x39.ca.it

x*7

197.ca.x3

cius itineris cius

Mefra caUlc Medis in Martio Mien prouinciz metropolis 337. c. 44 Militum immunitas 481

MincrxChalybis&Audanici.3©6-4U47- Miraculum inges 30X.C. 39.449. cjts.

MiiH in oriente cclchratut 184

Modin mons

-179-

Marcus Paulus charus in aula magni — Mogliolim Tartari didi Cham i9i.ca.8 Monachi Grxci

Mare Galibex & Tyberiadis idem 1*3 Mare mortuum »7°

Xtfl

174

Margath caftrum Marix fepulchrum D. Marjx cultus 430.

Maronitx

Maronaquz **?

Marfarces conditor 343.ca.ts1

Marciani Imperatoris fomnium de- Attilx morte 443. ea. 14

Matrimonii leuis fides 304.ca.4x

Matrimonium inter fangi dos 307.ca.49

Maufoleum regis Mien ?37.ca. 44

Medan —

M editx incolx Bargu 3t1.eji.tfi —

Medo potionis genus 479—

380.0.14 x/rS —

Monachi Chefimur 3 01 .ca.

Monachi idololatrx diuerfx fedx 313. — cap.d0.343.cap.tfo _ —

Monachi Mofchouitarum 477—

313.ca.11

183 — Moneta argetea apud Polonos44i.c.x

Monfferet caftrum . — itfx —

Montes uarii 1*3 -i «3

Mons Chrifti cocionibus clarus 104 —

Mons offenfionis . 17* —

Mons miraculofe tranflatusi94- ca. 18 — Monsuiridis 319 .ca.9

Moria mons -i7i.i7J —

Morfif piicis mirum ingeniu 44*. 014 — Mortuorum coniugium 310.ca.38

Mofchouia metallo caret 47*

Mofchouitx olim gentiles ibidem

Medorum regni deferiptio 37*^8- Mofchouitarum fidei dogmata 477

MclatadarafTSoldanus Elfi capit Aco- — Mofchus amnis 47?

Mofcha urbs ibidem —

Mofchx urbis nobilitas r 473

Moicouia Mofcorum metropolis

443 .cap. 14 " —c

A. 1.

nem

Melecmees Soldanus

411.ca.33 411.ca.3x

Melecnaier Soldanus 4s1.eap.fj- Mclibar incolx rapto uiuunt-338. e. 34

*

INDEX

Mofcouix dcfcriptio 4tf3.ca.4-.470

Mofcuua duitas celebris 403

Moicl duitas 37t.ca.1a

Molui regni dcfcriptio tp3.cap.15

Mozera caftrum 170

Muriili regnum 357.ca.tp

Mulchum unde fiat 3 11. e. fit

N

AIAM Cublai patruus bel- N luni infert Cublai 3 id.ca.t Naia captus occiditur 3 17 .e. 5 Naim duitas 1 67

Nauigui regio opulenta 341. ea. 58

Nalon uilla Neptalitn t«5

Natagai Tart. numen 310. ca.58.3tf4. cap. 47

Natalis Cublai 311. ea. 14

Natatoria Silohz 171

Naues pifeium lumine illitae tptf . ea. 13 Nauium Indix forma 348. e. 1

Nauigantes pro infamibus habentur 355.ca.1y

Nazareth • ttftf

Neblola turris 171

Necuram inlulx incolx nudi 353 . c.10 Nemus magni Cham 314.ca.tf5 Ncptalim t8o.ttf5

Ncicordim princeps mibtiar regis Cu- blai folio. 33«.c-4t

Ndeordim regem Mien prxlio uin- cit. ibidem

Neftoriani 183.184

Ncuphrus caftrum itfi

Nicolaus de Mathxus Pauli fratres t8S.ca.i

Nigredo corporis, decori ducitur

35tf-cap. 18

Nili dcfcriptio 500.ca.54

Nilidiuifio 185

Nobe duitas 178

Nobilitatis infignia 3>8.ca.7

Nogai bellica arte dari 471

Nonanus numerus Tartaror facer 3 81. e. 17

Nouogrodix laus 475

Nubia qux de AEthiopia 185

Nubiani de eorum leda 183. 413. cap. 54

Nugardix magnitudo 459. ea. 3 Nuntii Cublai tintinnabubs utuntur 317.ca.13

O

C H A fluuius 474 O Olgcrdus Litbuaniz dux 455.cap.i .

Old fons 193 .cap. 13

Oliueti mons 17«

Oriens habet multos Chriftianos 184

Oftrogothi unde didi 438.ca.11 Otumanus oblcuro loco.fed fortitu- dine celebris 1. Tureorum Imper. 447- ea. 15

Otumani Imperatoris Tureorum co- gnomen ibidem P

A G L O L A , id eft aurum P 333.cap.38

Palatii Cublai magnificentia 3ip.cap.p

Palatium in Qtjinfai magnifteentifii- mum 344. cap. 04 Palxfhna triplex 159

Pamer planicies 301.es 37

Panchiinfignisduitas 341. c. 5«

Panis Hierololymitanus optimus 181 Panis amarus 197. ea. 14

Panis ex rifo 351.ca.itf.353. ea. 19

Panis ex pifdbus 3tf4.ca.4tf

Panneas itfi

Panni qui illzft in ignem coniiduntur purgandi caufa 30tf.cap.47

Pannonia Sclauorum terra 445. c. 14 Parentes numinum loco coluntur 335.cap.4t

Paulinz familix claritudo 188. c.s Pauli Veneti quomodo redierint in patriam 191.C.10

i

INDEX

Pauli Diaconi teftimonium 4j8-ca.11 Paulini Nolanae urbis epifeopi pium fadum 441, ca' **

Pauli Iouii Nouocomcnfis liber 467 Paulus centurio Genuenfis ibidem Pedes ferarum ad armorum ufum JiJ.ca.ttf

Peim prouinda j04.ca.41

Pepones deficcati dulfts 199.ca.jo Perfidiae exemplum j4j.ca.tf*

Pcrfarum regni deferiptio J7°c-7 Perfidis odo regna,&c. 194.M. 19

Petan infula jyi.ca.n

Peta Tartarorum dux 4^-ca.j

Petra dcfcrd. vs .*7°

Petra ciuitas.170

Pcudni populi J°J

Phanucl

Pharma duitas «8?

Pharmaca ex felle ferpentum JJ4.C.40 Phafcllum cafalc 170

Phifbn fluuius J7°-c.7

Phcenicia *J9

Pifcatio margaritarum JJ4-C.1J Pifceviafti ibidem

Pifccs deficcati iumentorum pabulum

jtf4.cap.4tf

Pifcina probatica *7J

Pilcina interior ibidem

Plcicouia duitas 4*o.ca.j

Poloni ex Sdauis oriundi 440.ca.11 Polonorum ftrages 4*7. c.j

Poloud qui & Gothi 414. ca.*

Poloud quid fignificet. ibidem . & 4J7 cap.io

Polygamia 181.jo7.ca.49.j09.ca.jy. jyo.ca.9-jy4.ca.1j

Poma paradifi 181

Pons marmoreus j18.ca.17

Porta: Hieroiolymis odo. i7J

Potus ex rifo Sc aromatibus ji8.'cap.ij. jjj.ca.41

Potus ex arborum fuccu jyi.ca.rtf. Jyj cap. 19

Pnecopit* 47«

Prxdones Perfidisgraflabundi.i9j.c.i9 Prxlium atrox jttf.c-4.joo.ca.j1

Praefagium uidoriz futurae J09.C.JJ Przftigia magi* j14.ca.tfj

Prodigium infantis loquentis 4jtf . c.9 Proftitutio uxorum honori dudtur.

jotf.ca.4tf.jjj.ca.j8 Prouerbium 181

Ptolemais itfo

Puerper* uirgines 449.ca.itf

Puerperam agit maritus jjy.c.41 Pulifachniz fluuius ingens ji8.c.x7 Purgatorii uanitas 477

Puteus aquarum uiuendum itfo Pygmeorum ftatura 471

Pyramides Jtf*

Q.

VARENTANA mons

170

Qyelinfu duitas j4tf .c.s8 Quequinafii regni metropol.j jo. c. j* Qyefitam equites didi jii.c.11

Quiam maximum flumen j41.ca.j9 Quianfu fluuius jjo.c.jj

Qunfai Mangi metropolis J41 .c. J4 Qtjinfai maxima totius orbis duitas

j44.ca.tf4

R

A M A T H A Sophim 177 R Ramauillaitf9 duitas 'i 77

Rapere fas , furari nefas apud Tartaros 4ji.c.tf

Regayto adeptus cft imperium Tarta- rorum J97.ca.j9

Regi* Cublai magnificentia ji9-ca.9 Rdp.florentis imago j40.ca.jj Rcuponticum 4 j j .c.7

Rha fluuius qui Sc Volga 474

Riga Liuoniz 47J

Riphaei montes fabulofi 44tf- cap. «4* 4tfj.can.4

RoflbmaJza animal uoradffimum 4tfi.cap.j

*.it.

INDEX/

Roxolani Tana» accolae 444. c. 1.471 Rubinus ingenui pretii 353 .ca.u. Ruchenorum prouincia 5155. cap. 50 Rulli.*: deferip. fertilitas 444.03.1 Rulbtarum religio 447^1.1

R ullitz trucidantur 414.C.1

S

A B V L caftrum 143 S Saccarum in terra fanda 181 Sacerdote! uxorati 184 Sachion urbi j04.ca.4f

Sacrificia dzmonu 303 .c.45 .341. c. 45 Sacrificia pro zgrotis 3 35 .c.41

Salamandrz exuuiz J07.C.47

Salrnz joo.c.ji.j4i.ca.j7

Sal ex aqua puteorum pro moneta jjj.cap.39

Salomonia Baiilij uxor 480

Saltui domini ng

Samagithiz dclcriptio 454.03.1 Saniagithzignem colunt 4jf.ca.fc Samaria regnum jfi.c.itf

Samarcanda inclyta urbi 471

Saniarcham tributaria magno Chain jofc.ca.49

Sanir moni 143.144

Saracenorum fidet 181.181

Saraceni miracula cupiunt 19x-ca.ro Saracenorum imperu exordium j7f. cap.if.6c (cq.

Saracenorum religio 4-jx.ca.f

Sarepta Sidoniorum tai

Sarmatia duplex 414.C.1

SarmatizEuropez dcfcrip.ibi.44«.c.i Sarmatiz Alianzincol* ibidem Saron caftcllum 143

Sarona ibidem

Satellitium magni Cham jn.c.u Saturni diei gcnialii 478

Scandali mons iya

Scandia fiuc Scandinauia inf.44t.c.ij Scalle ciuitas joo.c.jj

Sclauoru linguz ufiu 44 j . ca, ij Scoirz inl.incantatorei jco.ca.38

Scythiz tranflatitii incolz 4J7.C.10

Scythz.Tartari nunc 471

Sebafte Samarizmetropolii ns8 D.Ba- filii martyrio nobilii c.i%

Scilam inlula magna jfj.c.u

Scir mont . igg

Segor oppidum x70

Senex de Montanit tyrannu: 198. ca.18 Sepeliendi crudehi mot 309.0.34 Sephet )ea

Sephoron op. xgg

Septemcaftrenfii regio 443.0.14 Sepulcluu Mariz, & dominici lepul- chridefcriptio 174.173 Sepulchri D. Thomz mirae. 354.0. 17 Serici magna copta in Tyro a ei Serpeium maxim. deferip. jj j. ca. 40 Seylerach auei 4 07. c. 47

Sianfu a Tartaris capitur 341.C.58 Sicarii indnefacinui parati 199.cap.18 Sichem quz & Neapolis 169

Sidon Phoenicis inclyta urbi i*i Sidon Sidonis conditor • x6i

Signum fronti inuflum teflcra militaris 34«- ca. 67

Silo 171.177

Simiarum copia )fi ca. ij

Sincolinz aues 193.0.11

Sindmfu metropolis jjo.c.jj

Singui ciuitas regni Cerguth jii.ca. et 3 4x-c.59.nob1J1il.au1t. orientis. 343. cap.tfj

Singuinutu urbs 339.ca.5r

Sinulgu urbs grandis 338.ca.49 Sion mons »7 1

Sitiones qui & Suedi jn

Sitopolis tgz

Snalz animal mirabile 431. c.«

Sochoth I udz 179

Soldadia quz & Armenia i88.c.r Soldanus Syriam & Agyptum rccu-

Ecat 391.cap.31

.mors, potentia. 393-cap. 3. 391.C.) Sontium carnes comeduntur 314. c.45

■■■■

3

t-.

INDEX

IU-

1

Ef

i

Sopurga duitas 199 c.j®

Sofimx oleum illitum nigrificat. 35<s.cap. 1 8

Stilicon coma Romani imperii per- turbator _ • 441.cap.1j

Stratagemata j«j. c. 41. 34<r. cap. y. 3*54-49

Tangodor fratri fucccdit Tangodor tyrannis Tangodor interficitur Taphium,qux& Taphnis Taphuc terra Tari* regni deferiptio Tartarorum potentia

J5KC.J7

ibidem

39d.ca.37

»8?

169

Strigonii urbis inclyta expug. 4i9.c. 4 Subituhrc

Suburgia Cambalu fplendida 310.C.11 Succefho regu Vandalicoru 441. ca. ij Succini deferiptio 304. prouentus pre- tium .505

Succus ex cera fis 47?

3<s8.ca.i

909. c. 54

Tartar. uefritus ac armatura, Sc c. 310.

C.ytf. 37.58.} n. C49. naufragiu. 34 9

Tartarorum erga Zipjngrlos mira

fraus 349-C-5

Tartarorum fefta jii.ca. 14.& 15 Tartaroru primzua habitatio j8o.c.ig Tartari olim Mogli didi ibidem

Suchur prouinda Sc metropolis 307. cap.48

Sudini populi Suedi

Tartarorum mores ac uita , form.ique copio(e407.c.48.43o.c.5.&tf

504 Tartarorum in 1 1 1 1 hordas diuifio

5«

3oo.c.3j_

KS4.K55

Sues fpinofi Sueta duitas Sueuus fluuius 440. cap.n.& Sueuo- rum origo cap. 11

434. cap. 18^

Sultanus Babylonia: in Armc.i9o. c. 6 Sumen pifrium pro pice Suna duitas Superftitio crudelis Supplicia Mofcouitarum Surcicum oppidum Sufis duitas

Suxatoplug rex fubmerius Syen* ultima pars AEgipti Syneus Synochin conditor

Tartar. in Poloucos expeditio 414. c.x

Tartari criniti 43*4-7

Tartari Vlani 45o.c.i<s

Tartari qui olim Scytha: 47»

Tartarflziczelc calamus aromaticus

15xs.ca.13 439-cap.u __

157 _ Taurica: inf. deferiptio 438.C.11

309.ca 54 Tauricaniinfdclcriptio 4494.1$

472 Taurifium nobile emporum 1944.17

475 Tebeth prouincia 33J4jtf_

193 .ca.ia Temur primogenitus Cublai 310 ca.9

444. c. 14 Tenebrarum regio 3<S5-c.49

185 Tentoria Cublai regis magnifica 315.

igt cap. 10

Syri* deferiptio Sc latitudo 374-ca. 14 Terrx (and* fertilitas 180. eius frudus

Syria Phoenicis ibidem 181. eius incol* ibi. Tetrao 479

Syrianorum mores ac fides '181 Teuduch regia pref byt . Ioa-an. e. $4 T Thabmuuons uss

A D I N F V duitas 339.C. 51 Thebais regio iSa

T Tainfii regnum cuItifT.}i8. Tecua 17? —

cap. 19 _ Thedaldus comes de Placentia legatus

Tamburlanes 471 Ancon* 190. ca.y.in pont.elcdusc.tf

Tamor Can potentia 40 a.c. 47 Theodoricus Gotorum rex cadit 443

Tampingui duitas a4tf.c.dtf cap. 14 . —

Tanais qui Sc Don fluuius 4n-c.7 Theodofia inclyta urbs, qu* Sc Caffa. Tanais origo 4$4.cap.4 450.cap.itf.471

at.lii

3

f

INDE X.

Therme 193. 08.13.197^.14.345.0. 94 Therie ciuitas t69

Tholoman prouincia 338. cap. 48

D-Thomeiepul.6cc.359. cap.17 Thorifmudus patri fuccedit 4 44. c. 14 Tboron caftrum 1*1

Tigra filius Iaphet 190

Tunochai regnum 198.cap.17 Tingui duitas 341.ca.37

Titia fluuius Hungarie 419.C.4 Traconitidis regio 193

Trafamundi feuitia 441 .c.13

Tribus Ifrael decem 180

Tripolis urbs iniignis 191

Turchifi gemme 193.0.11.331.0.38 Turcie ac Tureorum delcriptio. 191.11 Turearum origo & propago 447 .c.13 T urquie deicriptio 373 .cap. 13

Tuuerd nietrop.Sc Tucrtzlze ducatus

4<JJ.ca.4

T iberias que & Cinereth m<s

Tyrannidis mifer exitus 199.C.19 Tyri cclcbntas.ciufque conditores uso v Tyrodnium Mofcnouitarum 479 V

A L A N I A duitas 199. flu V men ibidem

Vallis Iofaphat 174

Vandalorum origo 439.ca.r1

Var regni idololatria 334.cap.14 Vectigalia Cublai 349.C.95.347.C.70 Venationu Cublai regis ratio. 313.C.17 Veneris die efus ouorum & ladtis prohi bitio 478

V enetie extrudeSc quare 444.cap. 14 Ventus urens 197.cap.13

Veredarii Cublai diuerticula 319.0.13 Vcftigia arenofi itineris nulla 304.C.43 Vatrapete monachi uocantur 184 Vidorie futurae prelagium 309.cap.33 Vidus Mofcouitarum 479

Vilna Lithuanie metrop. 439.C.3.473 V incentu hiitoria tabuloia 43 o.cap.3 .Vindelici 441.cap.11

Vindemia uno anno triplex 181 Vinum bibere infame cft 333.cap.13 Vini ufus ubi nullus 479

Vir puerperus 335.cap.41

Virginitas probro duritur 331.C.37 Virgines puerpere 449.cap.nr

Vifigothi unde didi 438.cap.11 Villa flumen 439.cap.11'

Viuariu magni Chafumpt. 314.ca.a5 VladiflausrexPolonie 455.cap.i Vladiflai fauor in liden ibidem

Vlani Tartari unde 450.cap.1a Vlu Cha i. magnus imperator. 434.C.8 Vncham rex alus prefbyter loa.308.51 V ncham regno exuitur 308.cap.53 Vnicornium delcriptio 351.cap.15 Vn quen faccari abundans 347.0.98 Vocam prouincic deferiptio 301.C.37 Volga fluuius,qui 6c Rha 474

Volha 495cap.4

VolheXX flum.pifcoCfll. 433. c.7 Voldcmaria urbs 475

Vxorcsadulrere comburuntur 184 Vxorum proftitutio 333.cap.38

y

Y Difa mincraru motes 131.C.94 Z

Abul caftrum 393

Z Zagathai Tartar. nobiliiT.

47».

Zambilotti panni 313 .cap .93

Zanzibar incole 394.cap.4

Z arten portus optimus 347.C.70 Zebcilime pelles 394.47

Zcbcllinarii prxftatia 473

Zipangri incolatu mores 348.0.1 Zipangr.de Tart.uid 349.ca.rf Zipangni idololatre 35o.cap.7 Z oph oppidum 178

Zorzama: prou.defcrip. 193 .c. 14

FINIS.

CELEBRATVR Alexander magnus toto orbe terrarum , quod pri- mus fere penetraric Orientem, non nauigio, fed pedeftri & tutiori itinere in illu dedudus. Verum parua erit laus illius, (i coparetur uiris illis qui noftro zuo ma- ria etiam incomperta fulcare tentarunt.Sc Ocridentem fua exploratione aperue runt,innumcras infulas hominibus 8c opibus plenas in uaftiflimo mari adinue- nientes : de quibus hadenus nulli mortaliu qnicquam colluit 4 duobus milibus annorum Sc fupra , nifi fortaflfis Indis orientalioribus Sc uidnioribus habitario- nes illas hominum compertz fuerint. Nemo inter dodos non putabat tota aqua rum uim a principio creationis in illud pelagus reieda , Sc aquam ipfam illic in magnam coaceruatam molem, ut poflibile non fuerit ibi aridam quoquo modo appareretfed falli funt omnes qui in hac fuere lententia, quu nullibi non in ma ri emineat inlular.fiue ad occidentem ieris fiue ad oriente, fiue meridiem luftres fiue leptetrione. Infulas occidentales nempe Hifpana,!oannam,Spagno!la, Cu bam, HabeHam, Antiglias,Cambalorum teriam.Americara.&reliquarincogni tas terras primi mortalium adinuenerunt Chriftophorus Columbus Sc Albcri- cus Vefputius, labores innumeros exantlantes , dum hinc inde per uafhflimum Sc ixuiftimum zquor uagantes , Sc innumera pericula fubeuntes nouas conten- t quatrere terras, etiam iongillimc i patrio lolo abdudi , quippe qui adeo in meridiem digrefli funt, ut polus antardicus illis triginta tribus luilolleretur gra- dibus,fub quacleuatione etiam infulam inuenerunt Melcham appellatam. Re- liquas uero pro maiori pane inter utrunque repererunt tropicum, tamctfi non

TABVLAE COSMOGR.

paucos etiam citra tropicum Cancri deprehenderint . Porro qui mores, & qu uiucndi modus Iit illarum terrarum incolis, non cft quod hic referam, lege n i uigationem Columbi, quam inuenies pagina feptuagcftmanona, 8c item naui-f gationem Vefputii, pagina centeGma feptima &. quamftr ciufdem nauigationei pagina centcftmatriccGmafcxta , &tu edoceberis hxc omnia . Poteris etiam aduertere (i orbis deferiptionem adhibueris,qua linea , & quo itinere pauigati- nes Tuas ab Hilpania in nouas infulas inftituerint, quique mirabilia experti lint,

" ffl

CVRSVS PEREGRINATIONIS LVDOVICI

Vartomanni patricii Romani ad partes Indix.

ITER Q_V O D Vartomannus ad regiones Orientales ferit, fuit tale. Ab Italia per mare mediterraneum ad AEgyptum primo demigrauit,& hinc per littus marij uerfus feptentrionem confcendcns, ad Beryntum , Tripolim 8c Antiochiam, qux fere omnes funt maritimx,pcruenit: 8c ab Antiochia paulu-i lum uerfus Orientem digrediens,Damalcum adiit. Hinc itinere quadraginta dierum & noftmm ad Mecham concedit, qux urbs in Arabia deferta quadra- ginta mille paiTibus, hoc cft, magna dicta a littore maris Rubri, prxferum ab oppido Zida,quod ponus eft maris elegans, Gta cft, Pertranfiit tamen medio itinere urbem Mcdinam, in qua gensexea Saracenorum ueneratur corpus Mahumetis fui. A portu Zida per mare rubrum uenit ad Adcn Arabix feliris urbem pulcherriqjam & famigeratum emporiumtluftratifquc multis Arabix urbibus, commiffus pelago, ut ad Perfiam nauigaret, tem pedate ia&atus cft in AEthiopiam , & illinc abcedcns in Pcriidem uclificauit, ubi multis conlpcdis urbibus, ad Ormum riuitatem & infulam infignem fe tranftulit. Ab hac rurfus fblues, ad Cambaiam Indix urbem haud procul ab Indofluuio politam con- cedit. Et digrediens ad alias uiciniores urbes,nempe Ceul,Canonor, Decham ,

& alias quafdam, tandem ad Calcchut peruenit. Et ab hac in ulteriorem profe dus Indiam, uiGs uariis urbibus, atque multis infulis, pradertim qux Iperies mittunt aromaticas, poftliminio redit ad Calcchut: & hinc cum LuGtanis in Europam reuerfus,ad Hifpaniam peruenit, 8c tandem ad Italiam patria luam. Marci Pauli Venctiiter hic non duxi explicandum, cum fere nullam lignarie prouinciam,quam pcrtranGerit, prxter Armeniam ,& quafdam drcumiacen- tes regiones, ad quam traiedo Bofphoro & Euxino mari peruenit. Ab Arme- nia uero quas regiones permeauerit,donec ad extremos Scythas,qui hodie funt Tartaria magna,peruenit,non feribit: rediens tamen ab oriente ad occiduas par tes, ftgnauit plures. Id unum ex lententia agit, ut nobis diligenter delcribat Orientem, tam terram continente quiga infulas meridionales & orientales, pc- tiftimum quicquid locorum cft fub ditione magni Cham. Prefbyteriquoq; Ioannis facit mentionem, quippe cuius regnum conterminum ait imperio ma gni Cham , cum tamen exteri fere omnes regem illum inAEthiopia Africx haud longe i Troglodytis dominari adeuerent. Sic enim habes apud AloyGu capite fexageGmo , nempe prefbyterum loannem in Africa circa regnum Mdindx confinem efte Sultano.Idem fentit Ludouicus Vartomlnus libro fe- cundo.capitederimoquinto. Nodum hunc Iblucndum tibi ledor relinquo.

♦

I

NAVIGATIO AD

TERRAS IGNOTAS ALOYSII CADA- MVSTI, ARCHANGELO MADRI- GNANO INTERPRETE.

CAPVT I.

0

VM EGO Aloyfius Cadamuffus i Venetis patriti» pri- mo animum induxerim fulcandi eius Oceani nui a freto Ga I ditano per infulas Fortunatas.Sc AEthiopas inferiores ucrfuj

V Auftrum tendit: cumq; ibi pleraque Icitu cognituq; non in-

1] digna dcprehendcrim.ut fiat teffatum polleris, animo mihi Ci A?T~ hzfifle,hadenus incomperta quzrcre,8c adire inaccefla.pro- ut rebus memoria fuppetct.excipiani 8c profequar calamo, donec earum memo rabilium rerum qua: uidi.Sc locorum quzcoram adiui,ueram prorfus efficiam hifloriam:quz omnia fi noftris conferantur,alterum profedo orbem efficient. Et fi ea forte minus ordinate abs me deferibetur in rerum tantarum uarietate, non fum tamen dcfuturus.quin hifloriam ueram denarrem ,Sc ubi fete incrcdi bilia 8c prodigiofa occurrent, licet ucra, temperabo tamen de indufhia ,Sc feies citius nonnulla fum prztcrmiflurus.quim uel minima citra ueritatem relatu- rus. Primus igitur qui memoratum Oceanum & AEthiopiam iupradidam adire eft aggredi», poft protoparentem noffrum Adamfunius Plinii hifloriatn excipio}» fuit noffro aruo illuffriffimus D. infans Don Huric natus Lufitanue rege illuftrilfimo Don Ioannetqui quidem princeps infans , licet fui nominis praeclara, &'propc innumerabilia pcrcenfcri poffent,prudes przteriboomniain przfens:id unu haud prztermifcrim, quod Chriffi lcruatoris noflri almz fidei eximie lhiduic,& nihil magis in uods geffit.quam nomen Chriffianum i bar- baris Sc dei holfibus afferere, matrimonii expers fuit,adolefcentiam fuam cafb- tate mira honeflauit, domi Sc militiz firenuus. Mauros Izpenumero fudit, Sc bello clarus euafit.Cum itaque cius genitor difiolutioncm corporis fibi immi- nere confpiceret,annorum iam plenus, prius naturz non conceffit.quam falu- berrimis przceptis filium monuerit, ut uidelicct (acratiffimam Chriffi fidem animo inconcullb illibatoque coleret, nec deeffet fuis uotis , quibus infhtuerat Chriffi hoffes dcbcllare,& fando nomini reddere fubiedos. Adierit etiam ad hzc , ut Lufitanix gentis, Sc in primis patritiz Cordatz meminiffet.Sc ut pau- ris abfoluam.fzpcdidusilluftriffimus.Don Huric patris monitis libens audi- uitriato iam fundo parente, fratre tamen patrorinante,qui regno anatis concef fu fucccffit.Huic nomen fuic Don Daruth, cuius aufpiciis Mauros male acce- pit, qui id regnum occupant,quod FciTe dicitunquod quidem regnum inci- pit ab Ampclufia promontorio Mauritaniz,non longe i Gadibus.Sc mari At- lantico alluitur.Sc uergit ad Auffrum. Singulis igitur annisexinffituto.Mauros

f a. i.

Don Horiri

DonDaroth

/

V

<r

* -r* « >./

1

Caput de Non.i

Azancgi-

ALOYSII CADAM VSTI

Iaceffens.celocesfuas minebat, quoad id promontorium deuentum eft, quod Caput dc Non appellatur ab incolit, arguineto,quod qui ultra di&um promo- torium iucre.non funt regrcffi,& ibi prilci nauta terminum femper conftitue- ranc fui nauigationis.Hucufque itaq; celoces principii deuenerc, nec aula; funt ueterem terminum excedere. Qi}* ubi principi funtrenuntiata,animum acce- dunt magis peragrandi orbis . I nfticuit propterca rurfus coeptam prouincia per- fequi,8c promontorium Capitisde Non aliquando tranfeendere diis faucnti- bus quoniam celoces Lufitatw omnibus Oceani Liburnicis eximie prx- ftant.Et cum iam ad id opus nauandum prafto eflent nonnulla Celoces, cen- fuit non difficulter poffe nauigare uaftum Oceanum, cupiens admodum loca ha&enus inacceifa adire, & nouos popuioru Africa; ritus uidere: quibus omni- bus exploratis, in promptu haberet Mauros pro arbitrio profligare, & fu* ditio ni addere, luffit itaque celoces ternas expediri,cum armamcnus,cum etiam co- rnealibus fere omne genus.quibus uiros ftrenuos prafecit. Qui dido principis audientes profedi funt,8c diftum promontorium Capitis de Non,littus haud deferctes,per centum fere miliaria pr*teriere,& cum nihil prater incultam tel- lurem, ac omni habitatore uiduam comperiflent,domum regrediuntur. Cum igitur princeps dc nouis populorum Africa: moribus ac locorum fitibns.ex hi* nauigationibus nihil adhuc comperti haberet,rurfus claffcm communit om- ni genere annona, & rebus omnibus, quibus hoftes propullarc quirent , & fuos diutius alere.data lege ut tandiu nauigarcnt.donec fuperiores fuorum nauiga- tiones per centum & quinquaginta miliaria excedercnt,& ultra(fi eis uifum fo ret)progrederctur,quos pro labore tanto innumeris promiffisonerat. Qui prin cipi obfequentes.ucla dedere, & cum nihil nadi fuiflent nifi uaftum & fterife fo lum , rediere, Quibus non obftantibus,princeps indies fit auidior nouarum re- rum.animufquc accendebatur magis,ut afloIet,in rebus uetiris : quare iam ter tio mittit,qui terram huiufmodi explorent. Et ut breue faciam, tantifpcr anni* fineulis nouos expediuit nautas, donec ab Arabibus cultam terram inuenit.qui in dciertis uitam trahebant:& paulo ultra progreffi, nouos populos inueniunt, qui Azanegi appellantunuiri coloris fubcinericii, dc quibus in iequentibu* la- tius di&uri fumus.Et poftremoiam ipfis adnauigantibus , tellus AEthiopum inferioris Africa, qua Occano adiacet Auftrali, apparuit , rurfiiique indies no- uos populos, cum idiomate.tum etiam ritu & moribus differentes nancifcutur, ut Ic&ori diffufius deinceps liquebit.

" : 'r*> ■*•••■ ' • -i- •

mmm,-t oUml .. <• ui.t Arui.)

itJrthqm a.WHir tui, . r.*tl • •T,illnftW)l «UlV.! a- ..

Oi. tj' alui!.’- .";.!.:, r.jjfjjSmsros • ti~: ' HO<J mi» lifhi

'Ot>ii Ji.i juajtt iptm • .i i.jj, ,

V i.h.jif/ aunoflinK . il,!j. <ie»r ,

Uot", J^ju linite luOBST.

NAVIGATIO.

J

' Cap. it.

C V M I G I T V R ego Aloyfius forem Venedis, quae urbs mihi iolum eft patrium, anno a partu uirginis MOIIII annum agens alterum Sc uigeiimu:

& cum iam fere noftri maris, quod Mediterraneum appellant, littora omnia lu- ftrauiflem , dccrcui in Celtogalliam iterum contendere, qub alias iueram com- cdtogallia. merdi gratiaiea enim eft regio Galli*, qux ab Oriente terminu habet Rhenum fluuium,a Septentrione Occanu Bntamcum, in quem exonerat Rhenus praedi- dus,& ibi nobile emponum uiiitur.Brugim appellat,nullis emporus Septentrio Brogu. nalis regionis poftfcrcndum,6c eb lucri caula contcndcba. Cum ergo illo profid fd dccrcuidem,acdnxi mcidneri,non quidem multis onuftus pecumis,nam pau cilli mi cenfus crant,& Liburnicas, qux eb tendcbat,conlcendi ducc Marco Ze- none equite Iplendidiffimo, prius Chrifti nomine inuocato: Venenis loluimus anno Chrifti memorato,Augufti odaua Iuce,8c proberis aufpiciis uetus inftitu- tum inter nauigandum ob(eruantes,itcr agentes per certa holpitia , hoc cft,ad confueta loca applicuimus lemper, donec in Hiipaniam deuentum eft. Et cum ui ingentis tempeftatis dudi applicui demus ad id promontorium, quod Sacrum Sacrum pro Ptolcmxus appcllat,in Oceanum uaftc promines, nunc Caput laridi Vincendi: mont* forte fortuna non longe ab hoc portu princeps infans per id tempus in oppido, cui nomen eft Repofera,agcbat animi caula. Is ut accepit nos aducntauiile , ad ‘

cladem noftram internuntium mittit uirum,a luis lecretis egregium, Antonium Conzallem nuncupabant, comite patrido Veneto , qui illic confulem Vcnctx gentis agebat, ut diplomata Venetorum prmdpum figillo infignita declarabant: quique iiib principe infante fbpendia merebat. Adiucre itaque nos ex prxfcnpco prindpis laccarum ferentes promercale,liimptum ex infula Mederx qux Ocea- no Atiandco innatat, e regione Mauritaniae: tulere edam commercii grada lan- guinem draconis,& aha pleraque fumpta ab infulis prindpis paedidi. Dum igi tur de laccaro,& aliis merdmoniis fermo fit inter nos, ut aflblet merces commu tandbus,pcrcundamur Lufitanos,unde hacc tam prxdara eruerint, & regiones locaque Icifdtamur: plura referunt, prindpem fuum fubegide gentes innumeras,

Chriftiano nomini hadenus incompertas,unde & laccarum & draconis fanguis & aha quamplura natur* conducenda exportantur: addidere edam ad h*c,par ua cfle qu* retuliflent,fi conferantur cum aliis rebus,quas pr*clarc didus prin- ceps cgerat:aperiuntque nobis hunc prindpem egregium inacccda maria iulca- uilfc per internundos nautas, noualquc regiones pcragratas,domitas prodigiofas gentes , res miratu dignasTepcrtas .-unde innumera lucra comparantur: adeo ut ex nummo denos efficias, nullumquc farnus edc,quod lucrum fuperet huiulce- modi . Hau: illi fcdulo denarrabant, mirantibus nobis & obftupclcendbus prx rerum cuentuconfpicuo. Ea igitur me inter exteros accendunt lucri auidiffi- mum :ftatui propterea hunc prindpem corlm adire, ut fi forte & nobis fulcan- di dida *quora potcftatem faceret : quoniam luum eft eius freti uedigal, cufto- ditpropterea ipfe Gadiunum fretum non incuriofc.Rdponfum habui ab cis,qiri cladem noftram, ut prxfcd,adiuerant,me non difficulter impetraturum a prin- dpe, ut meo defiderio fiat fads merum Icirera duorum optionem prindpem da- turum,utrum ucllem, fumerem . co ndido h*c eft, Qui celoces fuaimpenla expe-

a. ii.

♦ ALOYSII CADAM.

dit,fu6quc periculo agit omnia,is carum mercium quas ferret .principi quartam det partem,cx ueterc inftituto t aut princepj fuo impendio clafTem expediat, quo ad armamenta & illa omnia qux tueri poliunt naues ab incurfu hofhum , rcli- qua ageret qui merces ducit, & cum rcdiillet.prinapi dimidium daret omnium: & ubi nihil mercis cx nauigatione allatum hiiflct , omnem impenfam & ope- ram luderet mercator.' licet haud dubie conflet,eos qui illo contendent.conlequu turos lucrum non mediocre: adiedt etiam prindpem, liqui e Venetis regiones p radi das inuifere uoluerint.id facillime concclfurum.imo lauturum plurimum: quandoquidem libi pcriiiadcbat, aromata omne genus , & alia pleraque mihi nautas reperturos , qux in primis Veneti fuper omnem gentem callent ad amuf fim.Propterca prindpem pradidum adiui , qui me etiam ultra quam par erat , honorifice excepit,& ea omnia qux ex relatu liiorum acceperam, prafens com- probauit : hoc etiam plus addidit, modo coeptam prouinaam non defererem, le ingentiflimis fauonbus & gratiis profcquuturum hoc celebre uotum . Quibus auditis , apud me hate omnia penfitatius reuoluebam.ucgctam xtatem.habilita- tem corporis.uires & ingenium ,qux omnem laborem fubire poterant & pera- grandi orbis percupidus, accendebar magis.cum prafertim nullus c conterraneis meis haec aggrefliis eflet.non diffidens ex his magnis laboribus me aliquando, & honorem & emolumentum reportaturum. Dccreui prorfus uotum meum ablol uere.percundaturus primo negodatores Lulitanos.quas merces magni facerent Nigritix.AEthiopcs & Auftraliffimx gcntes.Redii demum rcuifum eos.qui Li- burnicas in littore habebant, 8c ea qux in Celticam Galliam uehere inftitucram^' um affini meo commendo,& mercatus Liburnicas, qux nauigando itineri face- rent fatis,ad continentem applicui. At naues Veneta: in Galliam uela fecere.

Qyando abierint Libumicx,& quibus uentis uela fecerint.'

Cap. III.

CV M I G I T V R eo lod me adhuc continerem, quem Caput fandi Vincendi appellant, aliter promontorium Sacrum, ut prafati fumus . Id gratum principi admodum fmt.exdpicbat me propterea folito magis honorificentius,8c elapfis quam pluribus diebus.iubct celocem armari, qux uehere dolia nonagin- ta queat: cui prxfedus erat Vincenti us Lagus incola oppidi cuiufdam a dido promontorio diilantis miliariis fcdcdm .Celocem uero muniunt omnicommca tuum gcnere,& earum rerum prafertim , qux nautis uidum diuturniorem fup- pcditarcnt . Deorum itaque implorato auxilio i promontorio ibluimus dic ui- gefimo & altero Martii, anni M D V flante uento Apeliote & Borea : & pri- mo uela dedimus uerfus infulam Medcra iter agentes , eundo ad quartam Lc- “8“ Occidentem uerfus itinere redo :Die uigefimoquinto Martii applicuimus Mederx pcr Portum fandum drdtcr meridiem. Diftatdida infula a Sacro pro montorio fere miliariis lexccntis.

NAVIGATIO. t

Dcfcriptio Portus Gndi Si rerum in eo memorabilium.

Cap. 1 1 1 1.

HAEC INSVLA Sandi portus parua admodum ed,utpote qua: ui ginti quinque miliarium circuitu patet,circa leptimum & uigefimum annum i nauibus prxdidi principis reperta . Hanc Luutani iufTu fui principis incolunt, allisi nodris nunquam cognitam. Huic moderatur Bartholomxus Poladrus didi principis alumnus . Fert hxc infula innumeras fruges, triticum, iiliginem, & alia id genus , boues , iuuencos , apros , & in primis cuniculis fcatct , & ibi (anguis draconis.qui lachryma eft arboris : nam liato anni tempore arbores fer- ro fauaant , qua: ubi funt incila: , anno fequente gummam emittunt per incifio- nes. Gumma uero ahenis dccoda & defecata, fanguis efficitur, quem appellant draconis. Eius arbor producit fru&u ccrali inflar mcnfc Martii guilu eximium, coloris Veneti. Infulam circunuedis conflat pilcium ubertatem maximam ede, in primis dentalium, & oftrearum. Portu caret, dationem uero habet perquam commodam ab omni uentorum afflatu tutam , excipio Sublolanum & Vultur- num, quibus haud tuto nauta: fc freto committcrent.Hxc Portus fandus appella tur : mei gignit fuauifflmum,adeo ut nullibi dc prxdantius: ceram quoque pro- ducit abunde: nam ibi apum conferti flima cernuntur examina innumeraque.

Moncrhicus portus infula: Mederx.

Cap. V.

ILLINC DIE uigedmo feptimo (oluimus, uidclicet ab infula San- di portus , & eadem dic Portum Monchricum applicuimus : is ed infula: Me- derx portus , qui abed k Portu Sando miliariis quadraginta, & ni nubes coelum inumbrauennt, altera alteram uidet.

De infula Medera , ciuique prxfedis.

Cap. vi.

MEDERA infula aulpiciis & opera infantis principis colitur, frequens cd habitatore . Haec igitur a Lulitanis incolitur ab annis quatuor & uiginti , alias incognita : huic prxfedt princeps uiros duos egregios equites : primo no- men ed T ndanlerx , & hic medix iufulx moderatur : alteri Ioanm Gonzalx, qui inlulx quod fupercd moderandum fulcepit. Et huic infulx nomen inditum ed i copia lignorum , id enim indigenarum lingua Medera figmdcat,argumen ro quod quicquid inibi erat foh' , totum id fyluis opacum condenfillimis confpi ciebatur . Operxpretium igitur fuit his , qui primo coluere infulam , ut igni multo compurgarent : qui adeo gradatus ed aliquando ,ut etiam uiros cor- ripuiflet , ni prope aquis humerotenus immerii (ibi confuluident. Nam di- dus loanncs Gonzalcs , ut ignem euaderet cum coniugc & natis, (amem bi- dui iugiter in aquis toleranaflimc fudinuit. Igne igitur expurgata infula , femini praeparatur idonea. Hxc quatuor e partibus colitur,una appellatur Mochricus, altera Sandx crucisttcrria Fonzala,ulnma louis camera. Et licet quamplurimas alias habitationes habeat ,hx funt tamen pouflimx. Si uin pcrcenlcndi forent, lii

a. iii

Sanguij dra conu.

Mcderarnd*

difla.

6

* ALOYSII CADAM.

proculdubio o&ingenti eflent.e quibus fcligi pollent equices centum . I nfula cir- cuitu patet quadraginta miliariunqportum non habet,uerum peropportunas Ha tiones: feracis cfHbli,bcet fidtuofa,inflar Sicilix,fcatet tamen frugibus fere innu- roeris.legn quotannis tritici fcaria 30000 Venetorum. Defiit tamen efle feracilli- ma , licet fertilis adhuc plura producat,nam frequentiorc femine attrita efhquo niam indies aratur, atteritur magis.Rcgio eft irrigua fontibus, & amnibus con- lpicua,odo uifunmr ibi,qui infulam mterfluunt:& ibi aquatice ferrx,quibus in aliamenta locantur Iigna,& alia id genus efficiunt, ut funt menti, tripodes, quibus fere Lulltania omnis condecoratur cximie,necnon circum adiacentes regiones ex- ornantur. Aliamenta ibi multuuga uiluntur, alias dedolantur in menfas ex cedro min odoris, nec ablimiles cupreflo.Exaliis fiunt abad,tripodcs,cophini,fcrinia, & fere omne genus receptacula , & in primis ex naflo liunt pulcherrima: ,qux quali purpurd funt coloris. Quoniam uero hxc infula frequennoribus irrigatur. f)mnimbus,raemoratus princeps laccareum harundinetum ibi plantari iuflit, cx Siccarum, quo laccari quamplurimum legit:indc ueniunt Idtiffima faccara toto orbe prx- dpua,prima: dccodionis , necnon mixta,& quantum cx aliorum relatu colligere

2 uiui, indies meliora faccara iperant : quoniam ea infula temperie cccli meliore ccarum fuapte natura gignit: nam ea qualitas cll plaga: illius,qux Cypri 5c Sid- b*: nunquam algent,8c ibi bellaria,Sc tragemata ex faccara omnium generum, mcllifque plurimum. Cerx quidem latis,fed non tantum : uineas habet non de- fpicabiles,in quibus taleas & malleolos maluatid plantare iuffit princeps infans, afferuntur ex Creta inlula, quam hodie appellant Candiam:uberesfont uinex, calo ad id inclinanrertiites plus uux quim foliorum ferunt,racemi proceriores , ut menliiram quatuor palmarum cxcedant,res uifu confpicua miraque uolupta- te affidt intucntes:& ibi uux quibus color efl niger,in arcuatis penfiles.Indee- dam exportantur ex naflo arcus celebres,qui feruntur in Occidentem, 8c fiunt ligna apta arcubus conficiendis. Et ibi paui quam plurimi fylueftres, colore ad al bedinem inclinato. Perdices neque id genus alia ibi uidebis,prxter coturnices, & apros innumeros in montibus. Memini edam ab indigenis accepiflc , ibi cum pruno culta eft infula , copiam maximam columborum fiiif!c:quibus capiendis non alia arte ufi font aucupcs,quam alligato pertica: undno ex arbonbus,quibus illic infident, traherentur ad le non pauendbus auibus ,fed mirantibus ueluti ad rem non uifam ha&enus: quoniam nullo habitatore humano culta fuerat infii- la,a folis auibus & feris habitata. Fidem huic rd maiorem adftruit altera infula nofhis temporibus reperta, natura non abfimilis.prxfertim in auium aucupio, ea utraque humani ritus expers foeratranimalia ibi quamplurima ufui humano ap- ta:uiri illic etiam cenfus non mediocris , complulculi dites ac locupletes : omnis infula adeo culta eft,ut uiridarium & hortum reprxfentet amcrniffimum: quic- quid ibi lcgimr ueluti aurum eft.Et ibi celeberrima diui Francilci canobia uitx Vu* Tcrnc obferuantioris fandiorifque. Accepi etiam ab incolisfide haud indignis, uuas c- tiam maturefccrc tirciter fandam hebdomadam.

Canarix

7

NAVIGATIO

Canariae infulae numero decem.

Cap. VII.

A' DICTA infula Mederae Auftro flante foluimus,quo duce iter confeci- mus , donec infulas Canarias applicuimus , qux abfunt 1 Medera fere miliarii*

C C C X X.Hae funt decem numcro,feptem cultx,tres defectae. Quae coluntur hae funt,priuis priua nomina. Primz noinen eft Fradaslancex, fecundx Magnxlbr- tis, tertiae Grancamarix, quarta: Teneriffx,quintz Gicncrz,fcxtx Palmz,lcptimx FcTro. Nec id eft prxtcrcundu.quod ex memoratis feptem infulis, quatuor Chri- ftianum nomen colunt,uidclicct Faftalcncea.Magnaibrs.Gicnera & Fertum.

Tres ucro qu* fuperfunt eieptem.idolis fauiunt.Chriftianis infulis prxcft eques nobiliflimus, qui Ferrara nuncupatur, oriundus ex urbe Sibilia , ditionis Hilpa- niarum regis’. Qyi colunt lus infulas, uiuunt pane hordeaceo, carnibus, & lade plurimo , & in primis caprino, quibus abundant. H z uini & tritici impatientes funt, nifialiunde importetur eis , prorfus carentifradus fac nulli , reliqua ucro optima :icatet onagris, id eft.fylueftribus afims,praeferrim ea qux dicitur Ferrum.

Diftant inuiccm hx infula: miliariis quadraginta : atque ita alia rcfpidt aliam, ut de induftria continentcrquc iubordinatx uideantur, 6c Orientem prima, ulti- ma ucro Occidentem rcfpidt.

Qjiarum fint rerum feraces Canarix.

Cap. VUI.

E X H I S infulis aduehitur herba, qux oricola didtur,cuius colore ueftes infi duntur,qux quidem herba Gades in finu Sibilix comportatur ,& illinc inOricn tem,& demum in Ocadcntem ituriexportarur etiam inde corii hircini copia in- gentiffima,quod exteris prxftatifeui plurimum,cafa ucro multum:6c incolx ha- rum quatuor infularum nomini Chriftiano parent, Sc Canarii dicuntur. Idioma- tc differunt, adeo ut alter alterum haud intelligat: moenia non habent, fcd uicos undequaque patentes, uerum in eminenti (limis montibus (pecus excauant, ubi degunt tuti ab omni impetu hoftili. Sunt hi montes fuapte natura fac maccefli, ideo inexpugnabiles, perinde ut nulla uis eo penetret, nili una fames aditum prx- beret : 8c ambitus minoris harum infularum non minus patet miliariis no- naginta . Tres ucro qux idola colunt uaftiorcs funt , & frequentiore habitatore, prxfatim Canaria magna , qux hominibus drdter odo mihbus exornatur.

Tcncriffa autem trium maior eft , hominum quindedm milia, fi utrunque fc- xum fpe&es, emitteret. Palma ucro rariffimo eft habitatore, uifu tamen confpi- cua , 8c dcledabilis admodum. Id etiam apprime eft dignum fdtu , qubd nulla alia de caufa hxc regio eft prope inexpugnabilis, nifi ob fitus locorum prope in- acceflos,6c ftrenuam gentemifitque propterea ut fubdita fit nemini , licet pluri- bus fit laceflita prxlhs. Nec filendum puto de infula T cneriffx,qux 8c exinuc co- htur, 8c inter orbfs infulas eft cmmentior. Nam coelo fereno eminus conlpiamr, adeo’ ut qui abfunt ab ea ad leucas Hifpanasfcxaginta uel feptuaginta, non diffi- Lene* Hi- culter eam intueantur:8c fi leucarum rationem colligas, miliaria ducenta quin- *Pan* quaginta excedunt. Qubd cernamr a longe, id efficit acuminatus lapis adamanti- nus,inftar pyramidis in medio. Qui meriti funt lapidem, aiunt altitudine leuca- rum quindecim menfuram excedere ab imo ad fummum uerricem ■ Is lapis iugi-

a.iiii.

» ALO YSII * CADAM.

tct flagrat inAar AEtnx monris,id affirmat nofiri ChriAiani,qui capti aliquan- do hxcanimaduertere. Hi prx ledas habent noucm , quos duces appellant: nec iure hacreditario luccedunt, led ius eft in armis: inuicem digladiantur, & lxuitmt ut bcluxtarmis carent, quia ferrum non habent, uerum lapidibus &. icipiombus res geritur inter cos: nam lignis acuminata cornua adiigunc,ut uicem ferri gerat: nudi fere omnes incedunt, tamen nonnulli aucrfc & aduerlc pellibus caprinis te- guntur: carnem inungunt fcuo hircino condito herbarum quarundam fucco , ut cutis effeda deniior algorem toleret faciliusdicct ibi uix algeant, quoniam ad Au. Arum funt pofltiidomos non habent,neque mapalia, nec quidem uilcs calas, uc- rum {pecus & cauernas montium incolunt. Hordeo, carrubus,8c caprino lade pa icuntur , abundant nonnullis trudibus , & in pnmis Acis , metunt ituges mcnlc Martii & Aprilis: Adem lubent nulla, nec deum norunt/ed alii alia idola colunt, lblem nonnulli,8c alii lunam,& planetas, fuperAiciofe admodum idolis leruiunt: mulieribus quidem in promifcuum non utuntur , fcd pro arbitrio ducunt in- numeras. Virgines coniuges prius non accipiunt , quam a principe deflorentur, & id apud eos ingens decus & honos ducitur . Verum Aquis forte argutulus di- ceret, unde hxc noAi'Id pro rdponlo nobis erit , Incolas ludclicet contermina- rum infularum qux ChnAo parent , ex inAituto uitx conliieuiflc hos inAdeles crebris incurflonibus laceflcrc , nodu prxfcrrim : & ubi aliquando in congrcflu fuccumbunt inAdeles , captiui ducuntur fcxus utriufquc , qui Ac capti in Hilpa- niarn mittuntur , hxc nos docuere. Vfu euenit aliquando , ut c noAris corri- piantur aliqui , quos Canarii ad contumelias leniant, & ut publico Ant ludi- brio , lanii officio Aingi cos cogunt , eilquc exenterandis bobus 8c fuibus ad- di dis , quod apud eos ignominix fpccimcn & dedecoris ducitur magnum: tantilper captiuitatem tolerant , donec permutatione ahqua redimantur. Seruant etiam alium morem Canaru in augurandis principibus . Nam cum fceptra fulcipiunt, compluiculi fefc offerunt certarim m memoriam & ho- norem noui principis morituros , & fponte quifpiam uitam deuouet : congre- gantur propterea in uallr deuexa , & ibi peradis nonnullis ceremoniis , ac pro- latis uerbis quibufdam , ille qui fua morte feAum principis eA exornaturus , £c dat e rupe prxapitcm , perinde ut fere in fruAa concilut exanimetur . Pro qua re quoniam At in gratiam principis , debet princeps fupcrAiribus agnatis defundi , profcquiturque cos bcneAciis, ac Auionbus innumeris . Hunc morem licet ipAmct improbent , Irruant tamen , & pro comperto habemus uerum cfle quod retulimus: laliunt mirum in modum agiles fupra quam referre queam.in- Aar funambuli 8c petaunAx corpora librant , & ut hinuli de faxo in laxum mi- grant,licet multum diAent,& id nudis pedibus. Lapidem iaciut ultra aliorum ia dum,& quicquid pro fcopo ac Agno dederint, nufquam aberrant: uim maxima ac prope incredibilem lacertis inferunt , adeo ut uno uel altero idu umbonem infringant . Memini dum illicagcrem, uideree ChriAianis Canariis quendam hoc ludicri genus agentem: conditionem proponebat, propoAtamque fancie- bat pignore , uiris tribus mala Aflyria duodena dabat , ut omnes ea iacerenc in eum , nec propius accederent quam ad odo uel decem paflus , aberraturos omnes afleuerabat : nec ipfc eorum poma medica tangere uolebat , mA manu

rcpercuri.ndo

9

NAVIGATIO.

ape rcutiendo.alioquin inanes illorum la&us futuros praedicabat. Ille ucro duode cim fumcbat,& in uiros prxdi&os uibrabat, nullo aberrante. Abnuere conditio- nem omnes, quandoquidem probe nouerant quantum przftarct corporis dexte- ritate.ncc cos latebat ipfum etiam plura fadurum quam ia&auiflct. Hzc fumma cft igitur,ip(os Canarios mobilitate ac agili natura fere omnes anteire mortales.

Hi etiam eximium cultum ccnlcnt,herbarum fucco tingere corpora colore mul- tiplici.modo Puniceo, Pralino inodo,nonnunquam Veneto, aliquando ceruleo, jc nihil cultius ornanufue ducunt colorum uarictate , & haec pi&ura cft cius or- natus apud eos, cuius ornatiores ucftcs apud nos funt.Ex his infulis, igitur Cana- riis,duas ego Aloylius prxlcns liiuifi Gomorrain uidelicet & Ferrum. Palm* qui dem applicuijUerum nufquam cladem dcferui,ut coeptum iter confummarcm.

Dcfcriptio Capitis Albi cum infulis proximioribus.

Cap. IX.

S O L V I M V S ab hac infula flante Auftro AEthiopiam uerfus,& breui per ucnimus ad id loci,cui Capiti Albo nomen eft.abeftquea Canaria miliariis Iere lepdngentis fcpmaginta : & illud przfertim eft faendum , quod qui a Cana- ria inlula ad Caput Album proficdcunmr, hi litcora Africx nonnihil deferunt: quoniam qui Auftro ducuntur , ad lamam Africam relinqunt , quantoque ma- gis quis ducit naues in altum , tanto minus continentis uidet , quia Canaria: in- fui* plurimum abfunt ab littore Afhcz Occidentem uerfus. Igitur naut* tamdiu abfiint a littore dum nauigant, quoad ultra medietatem itineris peregerint , quo infula Canaria i Capite Albo abeft:& demum obliquant ad lzuam tantifper, donec Caput Album fpeculcntur a longe,ne prius appellant terram, quina emi- nus explorauerint : quoniam ultra diftum caput nitui nifi uaftum mare confpi- dmr , quoad peruenias ad id littus , ubi cum dido Capite fit finus , qui dicitur Forna Dargin , cui ab infula quadam finus eiufdem difta Dargin, nomen indi- Fpm» Dar' tum cft : quod quidem nomen habet originem 1 parua infula in eodem finu fi- s‘n ta . I ntra ftnum per nuliaria quinquaginta , & ibi edam tres infui* , quibus in- dita funt hzc nomina 4 Lufitanis:primam Albam appellarunt, quia harems ftra ta eft: alteram Garzararum infulam , argumento , quod Lufitani qui primo co- luerunt eam , magnam marinarum auium copiam ibi na&i funt , adeo ut inde duas naues onuftas omni genere auium in Hifpaniam duxerint . Tertia in- fula Cori dnfta eft:& h* tres infui* paru* funt admodum , harenofxquc ac de- fert* . I n illa qu* dicitur Dargin, aqua potu dulcis inuenitur , in aliis ucro non Dargin nifi marina . Ec fignanter animaduertendum eft , quod hi qui a freto Gadita- no foluunt, & uerfus hanc AEthiopiam , qu* Auftrum refpicit, tendunt , nihil culti reperiunt , etiam a Barbaris, donec ad id lod uenias , qui Caput de Chan- tin dicitur, 8c ab eo uerfus Caput Album femper 4 latere, & tunc tellus hareno- fa , qu* eft deferta , & Septentrionalem partem refpirit , prxfertim eam , qu* montibus adiacet,qu* eft noftra Barbaria citra Tunetum,& loca illa omnia 4 la- tere , quos quidem montes Barbari appellant Sana , & uerfus Auftrum con- termina cft Nigritis Athiopi* inferioris : uafta eft hxc regio , adeo ut fi ex N%ritu r*. tranfuerfb metiaris itinere, dierum fexaginta ucl celeris ueredarii , haud confc- gio-

IO

ALOYSII CADAM.

quiris magnitudinem: non fcruat tamen uaftitatcm hanc undequaquc,8c Occa- no alluitur ab altera parte: quae totaeft alba & arida, ac plena harenis.dcprefla cft,, nec inzqualis,& ulque ad didumCaput Album, miram pra: fe fert squalitatem. Capot Albu Inuencrunt Luiitani primo hoc Caput Album,Sc in eo nihil prstcr harenas,nul la herbarum aut arborum ueftigia:uifu tamen cft confpicuum , quia triangulum reprzfcntat: nam in fronte effiat pyramides trcs.qux finguls inuicem abfunt mi liario . Id latus totum lcatct pifcibus omnium generum , nec noftris minoribus, forma tamen diffimihbus.Totus is finus Dargin,8c illa fere omnis regio indigna cft aquarum , & ibi arida & petrea tellus, & paulopoft uaftum squor,& aqua- rum concurfus ingens:nec lulcant hoc mare, nili interdiu explorantes contis Ico- pulos, qui ibi funt Irequenaores : ob id quandoque obruts iunt naues dus fccus aridam hanc.Et fdenaum eft , quod didum caput de Chantin uerfus Auftrum & Septentrionem Caput Album rclpicit.Et notandum , qubd poft didum Ca- HoJcnum put Album, in mediterraneis eft locus, quem Hodcnum appellant,introrl'us litus ad distas lex, & is locus nullo muro clauditur. Sed eft diucrforium Arabum, & ftatio Camelorum , qud appellunt Arabes & Dromedarii , quos uocant Cara- uanas , qus de Sambut ueniunt:& edam illae tranleunt, qui ab Nigntis profid- Nigritanun fcuntur,& noftras Barbariasinuifunt.Eius regionis incoli uiuunt hordeo & ca- rioris , quibus uberrim abundant: alibi etiam in fuis locis crcfcunt prsdida , fed parcius.-potus illis camelorum & aliorum animalium lac,uino prorlus carent. Boues tceminas habent 8c capras , uerum paucas,id efficit ftenle lolum, 8c mini- me herbidum :boues funt parui, fi cum noftris conferantur. Mahumetcm colunt, & odere Chriftianosplur imum: nunquam quiefcunt.uagaturlemperper deferta. Hi Nigritarum terras adeunt,6c noftras Barbarias uifiint,frcquentes funt,8c Ca melorum copiam ingenriffimam habent,quibus comportant xs 8c argentum,& alia quamplurima.E ' Barbariis noftris in Atanbut,& ad Nigritas prsfatosrinde ucro exportant aurum, Idque ad nos aduehunt. His eft colos niger, ueftis alba, ladmis rubricanrib"us,ablquc tunica interiore ueftiuntur, eodem habitu & mulie- res utuntur abfque camillis , ut prsfertur . In capite, more maurico peplum ge- runt, quo circunuoluunt caput . In his harenofis lods uifuntur leones, & pardi, ftruthiones quoque, quorum oua ego comedi noninfuauiter. Id eft etiam feien- dum , quod princeps infans Lufitanus pradidus in hac infula Dargin padum fcdt hoc modo,ut nemo linum intret mercaturus aliquid cqm Arabibus,pr*ter eos, qui foedus inierunt,& didam infulam incolunt: 8c qui conuenerut cum prin- cipe , in dida infula negodatores affiduos fouent , qui commerda exercent cum Arabibus,qui ha:c maria mercium gratia frequentant, quique uarias merces nn- portant.ut lunt panni, telas,argentum, tapetes, & id genus alia: & in primis triti- cum , quoniam fame prope iugi laborant , 8c commutant manripia cum noftris merdbus,dant etiam aurum. Qua de caula princeps infans illic oppidum erc- xit,ubi febri quamplurimi degunt, ut 1 vec commeraa non definant,fcd perpetuo confcruentun ob id propterea annis Ungulis eb contendunt Lufitarue celoces, id eft,ad Dargin infulam ducunt etiam Arabes equos pernices, quos barbaros appel lant,pro quibus ab cis Nigritarum feruos & uernas aedpiunt, nec minore pretio .cos uendunt equos quam decem aut quindecim mandpiis.Eo etiam uidclicct ad

V

ir

NAVIGATIO.’

Nigritas plura ex Icrico elaborata contextaquc Maurico more,argentum 8c alu pleraque comportant ex Illybcri,idcft, ex Granata Hifpaniaru ditionis,& Beti cx regionis. Afferunt etiam plura ex Tuneto A fricat minoris, quod Barbari* rc giam appellant, 8c pro his omnibus rurlus mancipia,& auri copiam maximam confequuntur. Hi ferui primo appellunt ftationes Hodcni,& inde ad motes Bar ch*, illinc in Siciliam deueniunt: refiduum uero uernarum ad infulam Dargin ducunt, & Lufuanis uendunt.illis inquam,qui cum rege de mercimoniis conue nerunt, fitque propterea , ut Lufitani quotannis mancipiorum circiter mille ex Dargin aduehant lccum,& id illis magnum commercium: nec ha&enus, nifi a diebus pauds.inter eos commerda fiebant. Nam prius Lufitani infcnfi erant liu ArgincnGbus,& eoru finum ternis uel quaternis nauibus infeftabant,& aliquan do nodu mediterranea depr*dabantur,& uicos pifcatorum aggredi, plura afpor tabant,8c gentis Arabum iexus utriulquc quam plurimos captiuos trahcbat.qui tandem in LuGtaniam du&i fub hafta ueniebantipari modo alterum latus ultra Caput Album depr*dabantur ulquc ad flumen Scneg*.

De regno Senegx,& Azenagis populis, i

Cap. X.

S E N E G A flumen eft, quod Azcnagos a primo regno Nigritaru difler- minat. Azenagi homines funt qui inter nigrum 8c fubcincritium colorem funt dubii, incolunt quatdain loca ultra Caput Album in latere illo quod mox poft Caput prxdi&um decurrit,8c introrlus per deferta: plures ex Azenagis conter- mini funt Arabibus Hodirni. Hi uiuunt ordeo & carioris.fic camelino lade: uc- rum quia proximiores funt regno Nigritarum.Ieguminibu^aliUjtunpaud funt admodum dbi.adeo ut polline hordei.ucl minimo pulmeto totam diem alacres uiuant:cfficit cos inedix patientes annonae cantas. Hos aliquando captiuant Lu- fitani.uenduntque pro mancipiis domiiprxftant hi feruitutc uernas fere omnes, prxfertim Nigritas. Vtcunque fit,ab annis pauds rediere noftri Lufitani fecum in grariam,& I ui temperat omnes,fic commercia inter eos magna fiunt, nec pa titur princeps infans.ut eis de extero inferatur iniuria, autumat cos propcdiem fubituros Chriftianam legem: nam in biuio & andpiti adhuc h*rent,utrum le- gi noftrx.an Mahumetan* feruitutem exhibeant, nihllque de lege huiufmodi apud eos agitatum erat, nifi Azanegi eos edocuiflcnt.Et hi Azanegi prauu mo- rem feruant.Fafcia li|nea caput inuoluunt, demiflo findonis capite per fronte, ita ut os totum cooperiat: pudet enim eos 01 is xque.ac inguinis uel cunni: os te- &um ut rem pudendam circunferunt, argumento quod ueluti fentina quxpiam halitum tetrum lemper emittat, nec detegunt nifi fumendi cibi gratia. Principes non habent, ucrum locupletiores inter eos eminent, his obediunt 8c oblequun- tur.In uniuerfum pauperes funt, mendaces,& fupra quam referre poflim,prodi tores. Medi* funt flatur*, capillum calamiftro exornant ut Aiamani , promit- tuntque plurimum, illudquc nigrum adipe pileis inungunt, & olent pclTime, quod apud eos uirtus & honos ducitur.

Commutatio falis & auri, dequediftantia, Cap. X I.

MAGNIFACIVNTctiahi populi prxpingues & obelas mulieres, & in primis proceriores mammas habentes : propterea ubi annum circiter

II

aloYsii camvsti

feptimum & decimum attigcre,rumpuntur eis ui a uiris mamma: fune per me- dium, perinde ut fer* a pedore auullz penlilcs remaneant: cum uero fcmel pe- pererint, longiores fiunt, & uifu foediores turpiorefque : neque hi alios nouere Chriftianos nifi Lufitanos.qui annis drdter quatuordecim eis multasdadcs in- tulere, captiuos ducendo plurimos, haftz demum ut mancipia eos fubiicientes. Pro comperto etiam id habemus , qudd ubi hi populi primo Liburnicas & alias id genus naues confpexcre in mari uehficantes, antea illis incognitas & inuifas, arbitrati funt aues efle albis alis aera fdndentes, e remotioiibus parti- bus aduentafle . Cum autem uela deprimerent , ut appellerent littus , crede- bant pifccs efle eminus uifis nauibus: nonnulli cenfebant fore phantafmata cum nodu fulcarent maria:& erant h* naues eis terriculamera non mediocria, utpote qu* modo huc modo illuc diftrahebantur , inftar phantafinatis alicuius ui uentorum duftx.uariifquc in loris eis inferebantur damna a nautis, nodu in primis, cum tamen inter (e celoces abeflent per miliaria prope centum, prout co uenerat inter naucleros, Sc ut uentorum rario patiebatur, huc atque illuc pullae, ficque intra fc ratiocinabantur,!! hi cflent mortales homines, quo nam modo quirent tantum itineris node una mcriri,quantum nos nec triduo abloluimus prorfus nauigationis expertes. Itaque loco phantafmatis apud eos ducebamur. Huius rei certiore me fecere ex Lufitanis quamplures,qui per id tepus ea littora frequentabant comercii gratia. Accepi etia id a captiuis,qui fere per eade tempo ra capri fuerant, ex his teftatu fuit nobis,quam ftupidi ad rerum noftrarum con fpedum fuerint, quando de nobis talia ftolide fibi perluadebant. Supra etia fta- tionem Edon iotrorfus fex dierum itinere locus uintur.qui denominatur Taga- za.quod noftri interpretatur Auri farrina. Vndcaduchitur falis petrei ingens co

f'a,id afportatur camelis Arabum & Azanegoru uaria loca petentium, nonnul- Tambuto iter fidunt, & Amelum cotendunt ditionis Nigritaru,qu6 ubi ap-

E licuere, mox fal omne expediunt,utputa odauo die, quicquid aduedum eft fa- s uenditur prope Mitigallum CC.uel CCC.demu fuas repetunt cafas auro onu Rtgnu mcllii fy.£t m primjj eft fdenduni,hoc regnu Mellis caloribus infeftari,ut ferequa- drupedia omnia illic fathi(cat,cum nihil pabuli ibi pro quadrupede crefcat nifi peftilens,fitque propterea,ut ex centum camelis qui ed onera ferunt,non redeat triginta domum, hinc quadrupes fere nullum uidebis , ibi pereunt omnes zftu nimio. Arabes etiam & Azanegi illic correpti morbo efflant animam, zgritudi- nem parit torrens (ydus.cui fubfunt. Ferunt etiam Tagazam i Tambuto abefic itinere dierum quadraginta equitis unius,& inter Tambutam 5c regnum Mel- lis iter triginta dierum intercedit. Pcrcundatus fum etiam hos quomodo merca tores regni Mellis tantum falis conlumant . Referebant Mellitz nonnihil con- fumerc in regno (uo Nigritarum , quoniam uerfus Meridiem pofiti, non lon- ge ab zquinodiali , ubi dies cum nodibus femper prope certant de pari, lon- giufeuli tamen dies, quoniam illorum Z cnith dediredo non cftfiib zquino diali , non enim eflent in Meridie.Sunt itaque ultra zquinodialem nonnihil, & ideo plus diri quam nodis habent, 8c ibi feruentiflimus zftus . Fitque pro- pterea,ut flatis anra' temporibus eorum fanguis infidatur , adeo ut ni fibi fale mederentur, protinus exuerent uitarii . Modus medendi hic eft. Salis modicum

aqua

Tagaza.

NAVIGATIO

»3

Permutatio

aqua liquefadum fingulo dic hauriunt, Sc hoc eis pro medicina Sc remedio pnt fentaneo . Reliquum uero falis in glebas diminuunt tantillas , ut uih unius hu- meris fingulx ferri podint , arte quadam ad id non inepta , ufquc ad regnum Mellis , quo cum uenerint, lingulis camelis duas falis glebas imponunt: Sc id quadrat oneri , uidelicet ut lingulis camelis duz falis gleba? imponantur : Sc poftremo in regno Mellis Nigritz , qui Mauri nigri uulgo dicuntur , rurfus id onus falis capite portant, ut priui priuas glebas ferant,numerofiorcs adeo ut pro- pe ferentium uideatur luflus exercitus hominum peditum , qui per uaftum iter lalcm humeris conuedant.Et hi pro leuamine laboris,8c fefloruin folario , tri- dentibus quibufdam utuntur humi infixis , quibus lalcm fefTi imponunt tanuf. per , donec uires rcuocaucrint . Hoc modo fal przdi&um aduehunt ufquc ad quoddam flumen , cuius naturam non fiim pcrcundatus , an falfum ucl dulce eflet,nec id ab re dixerim.quoniam zquor creditur 1 multis. Et his Nigritis ope rzprcrium cft fle lalcm fuum conducere, quoniam quadrupedibus fere omni- bus carent:id foli efficit iniquitas, quod aut parum fert herbz: aut li fert, id to- tum cft peftilens,ut przfea.Hinc non difficulter colhgimus, quam frequenti o- rc hominum uchentiumfalem coetu opus fit , cum tantum falis conium ant.

Cum uero applicuerint ad id flumen , quod mare prope creditur, qui fidem detulerunt , finguli lingulos ex fuo falc monticulos erigunt: & ita difponunt,ut alter alteri fucccdat continenter redo tramite , 8c unufquifquc quopiam figno fuum accruum infignit,& demum recedunt omnes itinere mediz dici. Vbi igi- tur rece£lere,aduentant alii Nigritz,qui cognolci nolunt, neque aliorum collo- mercium quia admittunt,8c accedunt cum fuis Liburnicis ac nauibus grandioribus ab in- fulis quibufdam, 8c littus appellunt, uifbque fide , pondus quoddam auri prope aceruum fidis ponunt, prout fibi congruere commercio uidetur, nec ab aequitate abfonum,& mox rccedunt,falem & aurum relinquentes. Nigritz uero qui iti- nere mediz diei fcceflerant.rurfus redcunt,8c unufquifquc fuum accruum uifit,

Sc ubi aurum dimiflum placuerit auferunt , (idem relinquentes , & abeunt non reuerluri:fi uero conditio auri relidi non placuit, utrunque dimittunt, uidelicet aurum Sc filem, & iterum abeunt infra przdidum tempus reuerfuri. At Nigri- tz qui cognolci nolunt, rurfus accedunt, & eos accruos a quibus fublatum auru uiderunt, auferunt aut cis quibus adhuc rclidum cft auru,addunt nonnihil auri: uel fuum aurum ( fi ultra addere non libct)alportant, fide relido. Et hoc modo fixa commercia exercent, ut alter alterum non uideat uetere inftituto. Et licet id forte a fide deuict.utpotc non crcdendum:dlud tamen pro comperto habemus, quoniam a fide dignis eft acceptum,i negodatoribus in primis.

Quomodo Imperator negodatorem quendam cognofcere uoluit.

Cap. XII.

NOVERITIS igitur me aliquando negodatores Nigritas regni Mellis pereundi tum fuifle talia , cur princeps eorum qui Sc diuitus & regno pollet plurimum, non nauaflet operam ui uel amore, ut tandem aliquando fd- rct,quznam gens eflet, quz hominum forma, quod idioma, qui mores forent illorum,qui cognofii nolebat: Id habui pro refponfb,Prindpeinfuum iampri- dem hoc conatum fuifle, ut cognofccrct hos Nigritas, Sc excogitauifle talia , ut

. i.

ALOYSII CADAM.

»4

hos caperet : afieuerabat lpfmn uidclicet habito conii lio, tempus aduentus prx- di&orum obferuawllc,quo coniucueranc commercii cauia accedere ad littus,8c per nonnullos dies przuenifle corii aduentu,dilpofitis inlidiis hoc modo : iulTic nonullis c luis prius quam mercatores qui Carauanam ducunt,aduentarent,ad id loci accederent,ubi falis & auri permutabo fiebat, & effoffa humo caueas ftruerent,in quibus ad tempus tandiu dditciecrcnt,doncc ex Nigrius qui co- gnofei nolunt,aliqui aduenirent,aurum depolituri pro fale:8c demum erumpe rent impetum facientes in eos, tres uel quatuor caperent, adilruarcntq; diligen- bffime,8c ad principe ducerent regni Mellis. Et ut paucis expedia, fucccllit pnn dpi ut ddpofueraticeperc quatuor.reliqui fuga libi confulucrc:& cx his quos ce perant tres miflos fcccrunt,rad facis ac luper torc,li unus ad prindpem ducere- tur grada gentis cognofcendx, ne Nigrice indignabundi fuccenfercnt,8c tempe rarent demum a commerciis. Capto itaque Nignta,ac adducto ad prindpem adhibid fuerunt quamplurimi uaria idiomata callentes, alii alia lingua captum interrogantes, ut dus linguam explorarent. Is ucro captus ad omnem fermone conticuit, 8c nufquam cft locutus, nec cibum fumplit unquam: triduo foluin ui xit. Quae res regni Mellis Nigritas in eam opinionem adduxit, ut credant cos populos ufu loquendi carere , & luapte natura mutos clTc . Alii rentur id eue nide ex indignatione , quod uidclicet prodici fuiflent. Retulere hzc prindpi aegre ferentes , quod nequiuifient priniipis deliderio facere faus . Animo liu- quo tulit princeps , & enixe auideque percun&atus eft fuos , qux hominum forma clTct . Rciponfum cft illi , uiros clle nigerrimos , & proceros adeo , ut -fuam ftaturam plus palmo excederent : & inter esetera referebant cos labrum inferius promilium ad pedus ulque habere, rubrum & introrliis exulceratum perinde ut linguis exeat , fuperius uero paruum inftar noftri.-hebitque propte- rea.ut dentes omnes apparerent , quos habent noftris grandiores , duos etiam habent hinc& hinc reliquis cmincntioresduniina ucro pronunctiora,eadcmq; nigra , torui afpedus admodum : terunt etiam gingiuas ut labrum fangui- nem emitteret fempcr.His uilis principes reliquos poenituit fadi huius,nec de- inceps gentem huiufmodi infeftarunt , quoniam ob unius mortem reliqui de- flere mercari triennio , quod cedebat in damnum eorum . Nos autem cenliii- mus eis fic labra putrefieri ob ardorem torrida: plagau& cum falc libi medean- tur,nequiuere diutius fuftincre quin rurfus ad inftituium uctus redirent, cum fa lc carere non pollent. Igitur rediere elaplo triennio, 8c ex noftris incommodis & xgritudinibus meumur fiias infirmitates: nec nofter princeps magni facit lo quantur uel ne,modo cmolumentu ab his fentiat. Id cft totum quoda multis accepi cius regionis incolis.Sc quoniam plures hoc afleuerat, non difficulter ad- duci polTumus,ut multis acdamuj.Ego quidem quatum in me eft.hacc & aha non impoflibilia credere uolo,cum cx ufu multarum rerum plura didicerim. Id igitur aurum aduehitur in urbem Mellis, & ibi tripartitur, panem qui Ca» rauanam ducunt, iter per regnum Mellis agentes, Cochium uerfiis Siriam fe runttduas uero partes refiduas Carauana ex Melie aduehunt Atambutu,& ibi rurfus diuiditur , partem ducunt ad eum locum qui dicitur Ato,8c inde Tune- tum Africx minoris, quod eft Barbaria: caput, & Regia per fuperius latus ad

Oceanum,

ts

NAVIGATIO

Oceanum.aliam uero partem deferunt ad illum locum qui dicitur Hodenum, ut fiipra memorauimus,8c illinc ad Hona & portum Orarani,qui dicitur a Bar baris Marlacubi,a Latinis Portus magnus. Loca funt Barbarias in Mauritania, non longe i Gadibus e regione Illyberis,id cft Granatas, aduchunt & aurum i Fezes & amarum, 8c Choos , & Argis,& Azafi,8c Amefa loca Barbariz exti- ma,id eft, extra fretum Herculeum: illo contendunt Chriftiani, pradertim Ita- lias,empturi aurum, multiiugas merces aduehentes. Et ut c6 congrediar unde fiim digreilusiaurum prxdi&um quod aduehunt ab di&is Azanegis fiue Subo n ericiis eundis mercibus pr:eftat:quoniam illud aurum adueKitur Hodcnum, ut pra;fed,ad lictus maris comportant,& ibi Hifpanis uendunt noftris.Propte- rca Hilpani frequentant infulam Dargin,8c ibi fere iugiter habitant commer- cii cauia. Apud hos fiibdnericias populos non lignatur aurum , neque argen- tum,neque cuditur aliqua moneta,led res permutant,ac alteram pro altera lii- fdpiunt,dantque uid(Iim,8c hoc modouitam ducunt. Accepi tamen i nonnul- lis introriiis apub Azanegos & Arabes eam monetam, quam Lufitani expen- dunt efle in ulii,monetam appellant mitigaI,ualoris unius nummi aurd.

Viri honorabiles ac diuites,& ibi mulieres & arma.

Cap. .XIII.

Q y I H AE C deferta incolunt,hi regem non habent namralcm, defe- runt tamen plus honoris ac reuerenrias uni quam alteri, colunt pradertim locu- pletiores^ hi maiores habent fautores: ut etiam ulu apud nos euenit pluribus in lods.Et licet diuites fint,mai6rq; ad eos hominum frequentia palpi & aflen udonis, ut aflolct gratia eat,non funt tamen prindpes: Mulieres ibi fiibdncri- das,uefte cotonina utuntur. Id genus ueftis mittunt Nigritz. Vcftes etiam ha- bent qualdain, quarum in liiperioribus iam meminimus, Alchizel appellant,' tunicis interioribus, id eft,camifiis non utuntur. Armorum genus apud eos hoc cft: non enim habent arma quae ad defcnlioncm induant, ut nos thoracem, 6c loricam, quoniam nullo alio euitant, ac propuliant uim illatam qudm clypco . Haftas igitur habent longi ufeulas, ealdemque leuiflimas,8c tela, non tamen ut noftra uibrant, equis infident ut Mauri:fed non multos fert regio deferta, quo- niam herbidi foli non cft. Nequeunt propterea multos equos alerc,fit edam in- iuria candentis lyderis,id^ft flagrantis folis,ut prope fit exufta. Aquarum cft in- diga.inde proueniut tot incommoda, uideLicct fterilitas fere rerum omniumiibi tantum ternis pluit menfibus,uidelicet Augufto, Septembri & Odobri.In eif- dem etiam regionibus innumerofilTimam locuftarum multitudinem aera uidi mus inumbrantem: nam fere finguhs trienniis eduentant, & colum obfcurat, catcruatlmque uolitant , Sc ubi terras cooperuerint , corrodunt fere omnia, adeoque lunt frequentes, ut fpado miliarium XII coelum inumbrent, rubent, 5c maiores fiint caualcds.non apparent nili triennio uel quadriennio femel.quae fi quo tannis aduenirent , corrola ac deferta iam forent omnia ego aliquando eas uidi catcruadm fupra mare uolitare, numerus erat prope infinitus.

De finu Senegae,diftcrminante harenolas terras i feracibus.

Cap. XIIII.

POST Q_V A M di dum Caput Album praeteriuimus, illud femper con

b. ii.

16

ALOYSII CADAM.

tuentes, noftro itinere peruenimus ad flumen , quodfinum Senegre appellant, illud enim cft praecipuum flumen regionis Nigritarum introrliis per hoc latus, Difterminat itaque flumen pnedidum Nigricas a uiris fubdncridis didis Aza- ncgis.-leparar edam aridam & fterilem tellurem, hoc cft,dcfcnum ab irrigua & feraci terra Nigritarum. Quod quidem flumen patentioris eft aluei, oftiumq; habet fpatio unius miliarihaltiffimum cft,8c rurfus aliud oftium:dcmum effiat in umbilico infulam,& deniq; o ilns duobus exonerat in mare: tunc uidebis bre uia, ut in fyrtibus harenis obaudis, qua: abacos & lea mna pradentant introrfus mare ad miliare: lingulis lex horis crcfcit & decrcfeit inflar flantis & reflantis Oceani:& ubi rcuomit aquas, tanta ui immittitur, ut flumen retroagat ad lcxa- ginta miliaria, ut retulerunc Lu(itani,qui id cora confpcxere aliquando flumen ingrciTi:at liqui didu flumen ingredi uoluerint, eis opcrzpretium cft caucrea breuus,& harenis obdudis,ne immergantur, quoniam pratbent fpedem folidae telluris, £ctamen tadac fathifcunt,8c in uagam harenam dilabuntur. Id etiam eft notandum, didum Caput albu abdic ab hoc flumine miliariis fere CCCLXXX, & totum littus harenofum cernitur ufque ad oftia fluminis introrfus per milia- ria uiginti,& appellatur latus De ante rota , ditionis Azancgoruni populorum fubanericu coloris. Id ante omnia miratu dignum cft,quod trans flumen me- moratum,homines funt nigerrimi, & procera: ftaturse,ac habiliffimi corporis: & omnis illic regio uirct,ac uernat pomiferis arboribus referta. At citra fl uuiu contrarias uices cernas, uidclicet homines fubdnericii coloris,ftaturx contradio risthoc flumen ferunt a Nilo deriuari,e quatuor praeftantioribus fiuuiis uno: eaidem uices habet cum Nilo,ut ille AEgyptum,iu hic AEthiopiam reddit ir- riguam.Nam Nilus Babyloniam praeterfluens totam AEgyptum madefatit. Hoc flumen alios amnes emittit, 8t prsefertim eum quem Scnegse appellant, & magna funt flumina.totum latus AEthiopi* irrigant, cuius tamen latius in fc- quentibus memimfTc eft animus:huius tfriin commcminit Plinius libro quin- to naturalis htftorix.

Qui principes ad latus Capitis uiridis regnent. Cap. XV.'

REGIO horum Nigritarum, qui primo loco regnum Scnegz obtinent, hi funt in introitu regni AEthiopias,& omnis terra dicitur inforor uulgo dida B afia. terra Bafla, complures populi accolut prardidum fluuium,uocantur Z ilophi, & ulterius per fpatium immenliim omnis regio dicitur terra Bafla ufq; Aclua- ridam.&ttans flumen. Si tamen Caput uiride excipias, ubi tellus eft cminen- tior,quim in toto latere ad miliaria fere CCCC ultra didum Caput uiride. Ci- tra ucro per miliaria fere centum omnis terra cft littus patens, depreffius ume. Noueritis etiam hunc regem Scncgz cum illic agerem,appellatum fuifle nomi ne Z uchalin. Ibi enim multiplices funt principes, nos regulos nucupamus, qui ahquando zelothipia regni confpirant,8c regem quem libuerit przhciunt, cla- rum umen ftirpe,& cum precario dominari uolunt. Nam cum eis non eft co- placitum exautoratum c regia fede detrudunt inunnunqua rex huiulinodi effe- dus potentior exurgit in cledorcs,& inuicem digladiantur. Non eft umen fir- mum regnum, neque perennat, ut in Syria Soldanus.Nam affidua expedatio- nc pendent ne regno priucntur.Lis eft tamen de paupere regno . Inopes funt

NAVIGATIO.

«r

admodum fere omnes, quibus reges dominanturrnullas urbes habenr , rufcula ucro,$C mapalia cirius quim domos,quandoquidc calcem non habenc,qua pa- rietes ferruminentur, carent lapidibus angufta cft regio,utpote,quxi latere

miliaria CC non excedit:Mare aute introriiis tantundem , ut mihi relatum cft latitudine etiam uix di&a menfuram excedit. Re* igitur coru redditus non ha- bet annuosruerum tributa pendunt reguli illi quotanisicffidt hoc metus,ne in- dignatione regis incurrant:donat regem equis,qui illic magni penduntur ob ra ritatem, Carent etiam phaleris, & omnibus cquoru inftratis. Rex etia donatur quadrupedibus aliis, bobus tcrminis,capris,& legumine multiplici. His uiditat rex eorum, adiidt tamen ipfe ad hacc multa:dcpra:daturcomplures,furripit man dpia conterminis ui ucl amore,fibi ui&u parat: mancipia uero nonnulla cultu- ra addidt,alia exponit mercatoribus Azancgis uenalia,qui eo contendunt cau- la commeraitequos praeferam adducut,uendunt eda Chriftianis poftquam c<5 fuetudinem habent cum Nigritis:huic regi licet tot ducere uxores quot uolue- rir. Iddc regulis licet, & indigenis omnibus,modo alere queatrnulla lex matri- monium multiplex prohibet.Rex uero liipra XXX uxores lemper habct:plus ta men unam quim altera caripcndit. In his tamc rado ftirpis habetur maxime? quonia qux loco praeclaro funt ortae praftut caceris. Rex itaq; hanc uiucdi con luctudine leruatruxores luas ruri alit,& afleruat hoc modo: nam iingulis coniti gibus agros, & latifundia armetaque impardtur pro earu uidu.mandpia edam & ancillas elargitur eis.Macipia agros colunt,& alia nauant,qux ad rem fami- liarem Ipedat.Habent boues tam mares quim fominas,quibus arat tellurem? cum uero ufu uenerit,ut rex rus coccdat.tuuerdt pro arbitratu ad quacunq; li- buerit.-fingube uero terna ucl quaterna obfonia deferut,adeo ut ipfe rex & om- nes aulid qui cu eo profici(cutur,uiuant didaru regis uxorum expefis. Na uide bis iingulo mane innumera macipia dapes muldiugas terenda ad pnncipc,quae omnia Condo afleruada datur. Condus uero Promo, hic uero Parocho per gra dus fubminiftrat, perinde ut paruo temporis interuallo prope dapes innumera aduehatur,Cum aute complacitum regi fuerit difcubere.lcligit ex his obloniij qux uoluerit.reliquu tribuit aulicis, ueru uix unqua eximunt edendi amore, du riunt lemper ,& nunqua faturi,modo huc, modo illuc regem lequuntur, aliena lemper impcnla.Ncc quicqua penli habet rex, quibus fumpribus, ScteSc fuoj alat, huius rei cura fpedat ad alios.Cu uxoribus uices alternat, modo hac, modo illa coprimiahinc natoru infinitus prope numerus:quonia ubi a lc compreflam muliere pregnante fenferit,alia aggreditur. Hunc etia more & reguli feruant. * Nigritarum habitus & fides. Cap. XVI.

MAHVMETEM primi Nigritx colunt: non tamen adhuc perrinaces funt in ea fide ut Leuco AEthiopcs.quos Mauros albos appellat, pralertim gre gariirprindpes uero tenacius colunt Mahumetem. Quippe qui fendunt cum fa cerdoribus Azancgis &Arabibus,qui prindpes lege huiufmodi docent, & his ar gumeris perfuadent eis legem colendam, quod uidclicet fit ablonum.nec prin- cipis ordini confentaneum,ut cum uulgo imperidore nullum deum colat, fitqs propterea ut non difficulter principes adducantur ut credat Mahumcd.quonia alioru gcnriu conliictudinc nelciunttlacerdotes tantu,ut praefecimus, Azanegoi Cc Arabes nouerc fidei magiftros Mahumctaiue. Vbi uero ccepcre uerfari cum

b. iii.

is

ALOYSII CADAM.

Chri (lunis, Sc noftram fidem a noftris fandiorem extolli , Sc przdicari eximie audiuere,minus Mahumeri credunt, noftris oblocantur morlbus,&arguut fide nodtani cfle fandiorem & meliorem, ob id quod (iimus ditiores ac locupletio- res illis,cxcmplum fumunt ab his mortalibus ad sterna, addentes nos fummope re a noftro deo amari, argumento quod tot diuitias largitur fuis, eofque tot ani- mi ac corporis dotibus honcftatrnec pofle legem huiufmodi,nifi a bono condi- tore proficifci: nihil minus legem luam non delerunt, licet Sc noftram probent, aiuntque in utraque lege utrique locum efle fallitis. Habitus iftotu talis e(l,Nu di prope inccdunt,nifi quod pro fubligaculis corio caprino utuntur, hoc puden da cooperiunt . At principes Sc locupletiores omnes camifiis cotoneis utuntur, quoniam regio pannis huiufinodi abundat , & ex filis mulieru penfa fiunt: nam filum nent& pannum largiorem palmis binis efficiunt. Non fiunt ibi longiores panni, quonia pedi nes non habent maiorcs,quibus texere queat. I nfuunt pro- pterca ternas uel quaternas telas fimul, & tunicas conficiunt largas quidem, fcd genua non attingentes, uixq; media tegunt brachia: femoralia etiam contonina iaciunt,nos brachas appellamus, fiuelubligaculaoblonga,adeo ut tunica talarem credas. Is habitus eft latiffimus, perinde ut ora eius pateant circuitu palmorum XXX, uel xl:8c ubi ueftem fubdngunt, innumeras plicas effidunt ob longitudi- nem ac latitudinem habitustnam finuat inftar fagi przcinditaduerfc & auerlc, id cjft,rctro Sc ante terram uerrunt uefte:8c cum fit res ridicula admodum , ipfi tamen rem putant honorificcntiffimam,uari quoque incedunt,id eft, diuarica- tis cruribus,inftar midurientium mulierum. Percundabantur quandoque nos ipfi,an uidiflcmus unquam honorabiliorem habitum, quippe qui dcccntiorcin in uiris non credunt. Mulieres partem corporis fuperiorcm,id eft,a capite ufque ad dnduram nudam circunferuntrinfcriorcm uero findonc ufque ad crura me- dia cooperiut: pedibus ambulant nudis,is mos eft,8c uiris Sc mulieribus tam con- iugatis quini nubilibus.-aperto capite incedunt,torquem ex capillis agunt, & eo exornantur uiri zque ac fceminz : uiri etiam pleraque puellaria penla exercent: nent enim,&pannos compurgant aqua. Ibi femper calores eximii, nec unquam magis algent uel Bruma,quam nos Aprili menfe.

Viri habitu clegantes,fed uidu immundi. Cap. XVII.

H V I V S plagz homines corpora eleganter curant : nam ter uel quater fingulo die aqua immerfi lauantur, utpote qui balneis obledantur plurimum : ucrum in culinis adeo immundi ac turpes, ut dum eorum condnnant oblonia fc dapes.ftomachum fufeitent & nauleam : & earum przfcrtini rerum quarum prorfus funt expcrtes.non fblum funt fimplices,uerum etiam dolidi : contra, in illis rebus quas ex frequentiore ufu noucre, ut nos, funt accuratiffimi : loquaces funt admodum, adeo ut uix unquam delinant nugarirante omnia mendices, ac fallaces, alioquin hofpitales , quippe qui biduo ac triduodomi fua impenfa ho- lpitcm hbenter alunt.

Quomodo inter fc concertent prindpes Nigritz Sc regni Gambrz.

Cap. XVIII.

HI PRINCIPES Nigritz lzpenumero inuicem digladiantur : pe- dites bella confidunt, quoniam equis carent ob iniquitatem (oli : nam ob zihis

prope

Eropi diuturnos uix ibi herba crelcit qua alantur equi: loricas nec thoraces ha- ent, quibus ueftiantur ad bella, cis prorfus carentruermn clypeos & fcuta fere omnegenus habent, ut uero hoftem feriant, telis utuntur quibuldam qux iadut ueloci dexteritate. Nam id przlcrtim callent, uidclicet uibrare haftas, 8c iacerc tela: Ius adfigitur acuminatura ferrum ad palmi menfuram, 8c mira arte fabrefa dum, perinde ut cum quempiam fauciaucrit, uix extrahi queat, ni carnes lanci- nentur & atrociter concerpantur, ferro rcludante ex oppolito:ut apud nos lagit tarum funt quxdam genera . Ferut etiam enfes & (icas quaidam more maurico obliquas, fiunt ex ferro abfque calybe , quoniam in regione Gambrae Nigntaru ulteriore calvbem non habent:8c fi forte habent id mctallu, tamen effodere ne- fciunt.In bello etiam h altis quibuldam utuntur qux lanceas prxlcntant, alia at ma non habent: bella llloru funt atrociffima, quoniam diloricati ut przfedmus, prxliantur:hinc maxima hominum ltrages,audaces funt maxime,utpote qui ul tro fefe periculis obiedant,maluntq; in bello oppetere quam terga darc,licct fu- ga fibi confidere queant : nec eos perterrefacit iodorum clades , imo atrociores redduntur, mortem contemnentes, adeo aflucuerc prxlus ac bellis , & cladibus innumeris.

De eo quod natant eximie,& de regno Scnegx. Cap. XIX.’

HI NAVES non habent quibus maria tranent , nec eas uidereab or- be condito, nili poltquam Luficani illo funt profcdi:accolx uero fluminis utun- tur cymbis quibufdam, qux humeris trium hominu deferri pollent: his pilean- tur,^ traiedo fluuio uaria loca pctunt:funt etiam llb Nigntx natatores acerri- mi, prout ex ufu didici, & accepi i nonnullis, qui ex ledione multiplici id didi- cere . Regnum Scnegx Nigritarum introrfus Orientem uerfus conterminum eft regioni didxTuchmorx:atuerlus meridiem regnum Gambrx contingit , ad Occidentem uero refpidt Oceanum, uerfus autem Septentrione Nigro flu- uio dauditur,qui ut diximus fubcineridos populos difterminat a primis Nigri- tis:8c id flumen prius per annos circiter quinque quam ego c6 concederem, Lu litam nautx iam explorauerant:qui quidem Lufitani cum Nigritis pacem inie- re,& foedus maximum,adeo ut deinceps magna inuicem exerceant commercia: frequentarunt propterea regionem huiulmodi annis lingulis naues ufque ad meum aduentum.

Quas merces Aloylius Cadamufrus permutauerit cum prindpc

Budomeli Scnegx. Cap. XX.

T R A I E C I didum flumen celoce mea , & tantilper nauigaui , donec deueni ad regionem qux dicitur Budomel , & is cft prindpum titulus , & di- dtur terra de Budomel licuti nos appellamus prindpum uel comitum regio- nes uario nomine . Cum igitur ad id lociperueni, immoratus Ium illic non- nihil , quoniam idioma huius prindpis callebam, 8c ad id adducebar non dif- ficulter , quoniam audiueram hunc prindpem cfle candidiflimx fida , & ne- mini imponere , magnxque probitatis uirumefle , perinde ut tuto merces ad tempus huic uendi pollent. Nam ad prxfcripta tempora ad unguem fidem ler- uare aiebant inconcullam . Cum igitur mecum adduxiflem nonnullos equos, qui illic pretii erant non contenncndi, licet plcrafq; res alias dctuliflem, ut liint

b. ilii.

Niger flo.

10

ALOYSII CADAM.

«x lana panni & ex ferico findones more Maurico,8c alia quam plurima. Deere ui iraque apud principem efficere, ut eum locum adirem, quem ad Palmas di- cunt, ditionir principii de Budomel,ubi non portus,fcd fltatio uifitur : qud cum ueni,reddidi certiorem principe aduentus mei, internuntio Nigrita meo man- cipio,iuffiquc ut meo nomine illi omnia mea offerret, & equos in primis, qui- bus feiebam principem dclc&ari plurimum. Vt ergo paucis expediam, Pnnccpj memoratus certior iam fadus rerum mearum , adit nos equis XV, ac peditibus CL comitatus , meque commonefecit, an liberet terram appellere uidendi principis gratia , addebatque me minime lufurum operam , nec me unquam poeniturum laboris fufeepti , gratum animum cundcmquc liberalem princi- pem gerere . Quibus addu&us littori applicui, & uifi principe, nec uidillepce- nituit,nam fa&a non diffimilia ucrbis fiicreicxcrpit me honorificentiflimc, poli inulta equos emit mcos,& quicquid abs me defidcrabat,mox efl conlequutus : fidi illi ingenue. Rogauit me propterea ut fccu irem in regiam fuam,quz intror fus eft ad miliaria CCL. Pollicebatur enim inibi fc cquoru pretium perloluturii, hortathfquc eft cnixe,ut dies aliquot pneftolarcr, quoniam inter negotiandum conucnerat inter nos, ut centum mancipia pro mercibus daret . Abduxit itaque equos cum phaleris fk alio ornatu, merccmque plurimam, quz omnia emerain ego non plurisquam CCC auteis.Dccreuiigitur fecum ire, nccpriusabiui, quam ab eo perpulchra adolcfccntula donatus fiicrim:nigra quidem crat,ucru t'or- mofa,& annu non excedebat duodedmu. Voluit eflc cubili meo addicta ulque- quaquedufcepi puellam libcns,& ad naucm ducendam uni ex meis tradidi. 1 ui igitur cum principe percupidus nouas res Sc uidere & audire, folicitabarque non minus hoc defiderio quam pecuniarum exigendarum ffudio uel amore.

Quomodo Aloyfius Cadamuflus conccflit cum principe co loci qui di- ritur Budomcl in Mediterranea. Cap. XXI.

CONTENDI igitur Budomelam regiam principis locum Mediter- raneum , prius equis ac neceffariis ad uiancum a prinripc acceptis , & ubi ad quartum lapidem prope regiam principis dcucnimus, commendauit me nepo- ti fuo cuidam eius ruris domino quo iam deuencramus : nomen huic erat Bil- BifWor. boror ,& is nepos fuus me doini excepit honorifice, 8c ibi XXVIII diebus lic- ti mcnlc Nouembri, & dum illic ago, fzpcnumero eo ad principem de Budo- mcl nepote comite . Interea plura memoratu digna uich mores regionis con- cer nentia: ut etiam hzc attentius uiderim , id effecit , quod ad flumen Sencgae ubi mei me opperiebantur, tcrrcflri itinerefum regreflimnam undabundo ma- ri fidere nolui, quoniam per id tempus admodum izuicbat , adeo ut ad celoces meas prius redire nequiuerim , quam nauei fluminis littori applicuerint : & Nandi mira dum certiores meos reddere fludeo , natatorem quzro qui nando litcras fe- rat , quibus meis nautis compertum fiat me non pofle aliter cladem repe- tere, ni prius ipfi naues ad flumen dirigant ,ob proccllofum mare . Scirent propterea me ulque ad id lori tcrrcflri itinere contendere . Quzro igitur ab incolis , an quilpiam natator adfit , qui uice ueredarii Iungi uelit , quique calleat artem nandi , & ad meos ire non formidet , introrfus mare ad tria mi- liaria . Mox lclc multi ultro offerunt id nauaturosiuerum quia zquor incredi- *

bili

V

.

NAVIGATIO

»i

bili femore concitatum erat.uix mihi pcrluadebam hominem huiulmodi nan- do id confequi unquam poiTc, & co minus adducebar ut credcrem,quo breuia Breuia mari» innumera conlpicicbam prope littus ia&u arcus: lu funt harenz acerui,qui ubi onera lentiunt quaepiam, mox euane(cunt,flc naues uorudbus obruuntur- Cum ucro fupra aquam eminent,uidcntur abad uel fcamna, quibus fi mlederis ili— co rues. Et inter hic breuia feruet mare atrocius utpote coartatum, ruhllq; ad- miniculi ibi compcries,quo innixus uires lallas fbucas. Timebam igitur illis ne a profluente pcffiindarcntur . Vtcunquc fuerit , Nigritsc duo affuere nauaturi quod petebam. Quxro quam pro labore tanto mcrccdcm cupiant, refpondent maiulias duas ex Hanno pro unoquoque petere: quatuor enim huiulmodi maiu lue nummum noftrum aureum effidunt. Acceptis igitur litcris,fe mari la&abun do credidere: horrefeo referens, quas difficultates fubierint hi natatores, dum fu perare breuia contendunt, perinde ut crediderimus aliquando cos fubincrlbs.

Nam urinabant fub aqua lpatio hon,nec uidcbantuifc, Tandem alter illorum ceffit uiribus undabundi maris, nec fituientes undas domare potuit,rediit ergo uori impotens. Alter uero maiorum uirium compclcuit rabiem maris,flc ad daflem perucnit,refponfumque retulit:quod faftu uifum eft mihi fere impolfi bile.Hzc itaq; fumma cft,hos Nigritas uidelicct nando fere omnibus mortali- bus pratftarc. Qui uero uiderim aum agere apud hunc prindpe,hic funt: Pri mo nolim credas ibi efle urbes, neque oppida, licet dicantur prindpes ut przfc- di:nam illorum rex rura tantum & mapalia poffidett& is princeps quo cum egi plura, partem regni cius tcnet,quae res eft parui momenti. Nec prindpes ha bentur quia ditiores nummis uel thelauro aliquo inucniatunnon enim in pre- tio eft aurum, pradertim moneta, quz nulla eft apud lllosifcd obfcquio 8c fide

!>rxftant noftris prindpibus : mira eft obedientia quam exhibent prindpibus iibditf.

Mapalia,8c rura Budomel,Sc mulieres. Cap. XXII.

V T NIHIL praetermittamus dignum fatu, noueritis huneprinapem femper efle errabundo no abfimilemiquieidt fere nunqua:modo huc moao il- luc cotendit,& cd prasfcrdm ubi iunt fuz comuges. Nam ut retulimus.mapalia fle rufcula habcnt,ubi multiplices adicruantur comuges. Et id rus qu6 ego lui, domus prindpis nucupatur:ibi uidebis drdtcr XL uel L humilescafas confertus paleis,id eft mapalia in ordine continentcrquc diipofitas,ut altera fatuatur mox altera:his dreundedere lepes no ex tribulis uel fpinis,ueru ex proceris arbonbus dimiflo interuallo quod oftii uicem iuppleatiqud cum es ingrcflus,aulam cope- ries ruralem lepta fepe arborea, Cortilc appellatur a rufticis. Nouc ex huiuimo- di aulis domum prindpis pneccdunt eo ordine, ut ex altera in altera aditus inte- rior pateat, ibi nouem mulieres hic princeps habcbatifunt etiam in aliis ruribus coniuges quam plurimx.quae huic prinapi inferuiut pro fuo arbitram. At quae- libet ex his mulieribus quinque uel fex adoldccntulas AEthiopas domi alic,qui- bus pro Iibito princeps potiri potcft,dtra omnem comugis indignatione, quip- pe qux haud xgreferunt uctcrc inftituto prindpis,ut hac Veneris uarietate con- iunx princeps oble&etur. Sfintque hi Neriti admodum proni ac falaces in Ve-

4.^'

/

SI

A L 6 Y S 1 1 CADAM.

nerem, nullaque fanantur libidine. Pcrcun&atus eft me propterea princeps, an aliqua nodem, qua: Venerem exdtarent frequcntius:nam unustot fceminis uix latis facere quibat. I nduerat enim opinionem hanc,uidelicetChriftianos efle in- genii acerrimi, fiefere nihil nefeire. Adiidcbat ad hzc,fi uoto huic liio turpi qui- dem fcdflcm fatis , me benefida innumera ilico conlcquturum . Laborant ze- lotypia hi prindpes adeo atrori,ut nec ipfis natis fatis ac fuper fidant. Vni igitur prindpi patet ad mulieres aditus.

Quibus ftipetur princeps Iateronibus. Cap. XXIII.

H V I V S prindpis latus cuftodiunt uiri C C quocunquc pergere contige- ricSc licet frequenter per uices fuccedant qui prindpis habent cuftodiam,no de funt tamen uiquequaque innumcri.qui undequaq; falutatum ad prindpem ue niunt. Ante regiam igitur prindpis ubi ipfc diuerfatur diutius,pr*ccdunt fepte atria, Sc ante ea platcat^quatdam uifuntur,in quorum diametro arbor eft proce- ra & umbrofa, quae principis fores obferuantibus, umbram amoenam przbct. Habet itaque princeps difpartitam familiam, & qui propius regiam degunt , hi funt prindpi magis acccpti,digniorcfue:& quo magis elongantur i regia, tanto minoris cenfiis, ac fere gradus nullius dignofeuntur. Has igitur graduum diffe- rendas oftendunt domus ex induftria continenter in ordine difpofitae,ut cogno fcas eoi efle excellentiores qui regiz prindpis funt proximiores , pauci tamen ad fores prindpis accedunt. Ia enim fere (olis Chriftianis licet, & Azanegis faccrdo dbus, qui prindpem legem Mahumetis docent, quibus maior potcftas agendi quzeunque eft apud prindpem, quam ipfis fuis Nigrids.

Mos Cdutandi prindpem,5c prindpis confuetudo. Cap. XXIIII.

PRINCEPS igitur memoratus magnam prz fc fert arrogantia,quip • pe qui non prodit in publicum, nifi mane & uefperi, nec tamen a ucftibulo re- giz digreditur,ibi fefe mira fuperbia fpc&andum fuis przbct illuftrioribus . Ii igitur princeps cum uariis de caufis quempiam admitdt audiendum, tali digna- tur reuerenda. Cum itaque hi qui ad prindpem petunt admitti , ad fores iam acccficrint, utraque genua fle&unt,& humi fere ftrari harenam identidem nu- di reiidunt in terga, caput etiam harena afpergunt,ut fpedem humilitatis prz fc ferant:& is eft mos adeundi prinapis. Nec ibi alique comperies eminentiz tan- tz.qui aliter prindpem adeat fiium, quam nudo corpore, uerendis tatum corio tedis,humi reptans, ac harena afpcrfus totus:& ubi aa prindpem iam deuenere, humi uolutantur, ut fues in coeno : cum iam propius ad pafTus duos acccflcrit, fiftit gradum, rem fuam prindpi explicans, harenam femper in terga proficiens capite demiflo in ingent iffimz fubiedbonis fpedmen.Et princeps fimulat fup- plicantem non uidere nifi furtim.nec propterea ab aliorum colloquio teperat. Vbi uero Vafallus defiit exponere res fiias, tunc intuitu lnfolcntiffimotoruoquc uerbis duobus dat re(ponfa,ut nec breuiusfic refponfum Laconicu,qui fblo ele- mento mentem fuam dedarabantrut fi annuendum erat, per V,id eu uolumus: fi cotra,per N,id eft, nolumus. In hoc igitur fuperbiz faftu uerfatur princeps, in tantoqueadhmatuSc ueneratione apud fuos,utipfi nos nec deo immortali maio re exhibeamus reuerendamtid eflidt timor incredibilis , nepe de nutu prindpis eorum uita pendet. Nam pro re quaque minima morte pledhintur, & mulieres

ac filii

- • • T" • • •

NAVIGATIO. *j

ac filii uenales exponuntur excandefcente prindpc . Hxc fune igitur quat mi- ram obcdienriam offendunt, cum fubditi i principe patiutur,qux uix hofti coi liberent. Mofchca principis, id cft, templum idolorum,& mos

facriticandi 8c dilcumbendi. Cap. XXV.

ADEO MAXIMAM cum prinripc familiaritatem contraxeram, ut uel Mofcheam ingredi mihi fas c flet: id cft enim idolorum templum , ubi Iaera : fiunt. Cum igitur aducfperafccbat.prefbyteros luos Azanegos flue Arabes accer ccbat : nam hi apud cos uice lacerdotum funguntur, & facris prxlunt ceremo- niis, ac legem docent Mahumetis . Ingrediuntur itaque in cellam facratiorenv optimates eminentiorcs,gratia orandufic enim orant flantes, & ccelum fubinde rclpicientcs, terram larpenumero dcofculantur:& princeps facerdotem imitaba- tur agentem hxc omnia fpatio media: hora:. Etubi dcficrat orare, pcrcun&aba- tur me, qua: nam de hoc ritu orandi mea foret lententia, libentcrquc me diflc- rentem de noflra fide audiebat: dixi ego plura, ut decuit,de celebritate noflrx fi- dei, cum principem beneuolum haberem auditorem : offendi enim talium efle principem & alios omnes qui legem illap obleruabanttaddidi noffram landbo rem cife, idq; comprobabam innumeris argumentis: nec prius defii concionari quam excanduerint maiores fatrapx, qui indignabantur fuam fidem abs me in ordinem redigi . At princeps rifii uultum (bluebat,adftipulabaturque meis di- dis, afferens & ipfe noffram fidem non iniuria colendam eflc,& nolfrum deum eo argumento efle , & magnum & probum , ob Idque multiplicia dona nobis elargiretur, diuirias,opes,dexteritatcm ingenii, uires,& pleraque alia . Suam ta- men apprime extollebat, fubdens eam faciliorem aditu ad lalutem cis pradfarc

2uain nobis noflra. His rationibus nixus ,quoniam inquit. Vobis datu cft prx- ntibuJ bonis frui , erit praeiens uita uobis pro paradilo illa arter na . Nos ucro

3ui per uarias uitx interturbationes uitam trahimus afliduo,fdmus nobis haud efutura illam zternam fclidtatem:quoniam perpefli laboris, & lufccptxxrum- nxprxmium nondum fumus confequuti . Validas ad hoc adducebat rationes uir,ut erat ingenii elegantis, nec noflra fibi difplicebant , neque difficulter no- ftram fidem induiflct,ni pauiflet exui regno. Id enim acceperam a nepote, qui me enixe rogauerat,ut noffram fidem prindpi exponerem , affirmabatque rem dignam cfle.ucrbum dei. 1'dquc perlibenter audiendum fore ccnfebat. Mora igitur huius principis iam retulimus, & prxfertim eundem morem in uidu fer- uat,quem rex Azanegx,fufdpit a fuis coniugibus dapes, ut etiam exteri Nigri- tx principes: humi procumbent» epulantur abfq; nitore Sc elegantia uitx, per- pauci cum regedifeumbunt , id (olis licet faccrdotibus, aut regulis quibufdam , uel laltem cminenuoribusoptimanbus. Reliqui ignobiles XII uclx limul dis- cumbunt, & inter epulandum fere omnes ex eodem catino fumunt,& quidem non immoderatc.ucru frequentius, utpote qui ter uel quater interdiu epulatur. Legumina & uinum qua: ex regno Sencgx proueiuunt.

Cap. XXVI.

I G I T V R regnum Senegx.ulteribrque plaga Nigritarum,uinum,triri- cum, liliginem, hordeum, aucnam,haudquaquam fert iniuria candenris fyderis, cft prxfertim ibi mentibus nouc iugiter non pluat,uidelicct a incfc Octobris ufq;

14-

ALOYSII CADAM.

in mcnfem Iulii.Id effiat ut ia&a (emina non germinent ob tem calorem ni- mium,produdt tamen milium,fabas,& fafiolos omne genus , quas omnia nut quam clcgantiora uifuntur . Sunt fafioli indar nucis aucllanx iaberrimc fadi, diceres torno abquo intculptos ac driatos,adco uariantis natur* an in eis ludit, res uifu confpicua . Fab* uero largiores,8c proceriores , rubent colore uiuaciffi- mo,aIias albicantur, cernuntur uilu confpcdiorcs: menfe Iulii (eminantur, Se- ptembri leguntur . Cum autem tellus coelcdi rore perfunditur, id ed, uberiori pluuia,tum terram mirum in modum colunt, non amplius quam trimcdri lpa- do feminant, & legunt fatasignaui (unt cultorcs,& uu tantum feminant, quan- tum ad uidum fit fuffidcns,ncc in horreis congregant triticum uel alia. Is itaq; mos colendi agri feruatur,indrumenta quasdam rudica habct,quz bipaliis non funt abfimilia,cis terram egerunt ritu contrario, quam nos confueucrimussnam cum ligonizant terram , ante proiidunt, non ut nos , qui terram egedam fem- per ad nos trahimus , adeo ut pedum plantas ligonizando cooperiamus terra, , nec altius quam tres aut quatuor digitos agunt bipalia uel graucs uomeres: ali- ter lpfi non arant. Verum quia terra e^feradffima , fuapte natura quampluri- ma produdt, horum potus prasbet fuccus palmse,lac Sc. laricessnec ea cd palma quz fert cariotas. Alia ed arbor.quac ibi minime freques cd:& has arbores anno conrinuo fuccos emittunt indar lachrymarum: fuccus appellatur mignol : Sc ut uberiorem habeant fucd prouentum,arbores (auciant: & dadm proldit fuccus, qui excipitur ua(e aiiquo,ut thura leguntur.huic liquori colos cd (ubdneridus: & ferum ladis prasfentat , nec maior ed prouentus quim binas uel tern* men- furas die nodfique: huius ed incredibilis fuauitas,& ut uinum inebriat, ni aqua immixta fueritsqui prima die proucnit ex laudata arbore,is cd duldor,5c omni uino uel perquam dula prasdat , & indies fuauitatem amittit , fitque acidum 8c acre, tamen tertio aut quarto die magis homini condudtsid lum ego expertus

(>luries,& non minus.quam mno aliquo eleganti hocfiicco obledabar .migno- um appellant,neque eo uti poflunr omnes abundc,hoc ed,ad uoluptatem.licct ad hilariutem plurimi , 8c ia primis illudriorcs : non habent harum arborum uincas,(ed fparfas & uagas,ut fere cuique pateant,qui liquorem huiufmodi eli- cere uulnerata arbore uoluerit.

Varii frudus,& mir* namr* oleum. Cap. XXVM.

. FRVCTVS habent multipliccs,nec nodris abfimiles, (uaues (unt beet lyl uedres , qui fi utapud nos colerentur, edent profedo multo mclioressrcgio ed patens , Sc api.‘ea'ad omnia producenda prope apta, pafcua ibi quam plurima,

Sc arbores eminentiffimac, nobis tamen incogmtz: lacus ibi quam plurimi , qui aquam potu non inluaucm propinant , neque nimium uade expanduntur, ue- rum profundiffimi:& ibi pilees innumeri, licet nodris abfimilcssinque his ferpe tes degunt, incol* calcatrices uocant.Fert etiam hasc regio mirz naturas oleum, quod pollft triphd uirtute , odorem uidelicct uiolaceum habet , (aporem uero oliuz:8c fi adhibitus fuerit dapibus,eas ut crocus infidt: quanuis ipfum crocum fuperct uberiori colore . Sunt & ibi arbores quasdam quas faxiolos producunt rubentes cum macula nigricante,quas ed illis pro infigni,& a nodris oculus di- dtur,alii hilum appcllant.produdt igitur quam plurcs,(ed paruos admodum.

NAVIGATIO

Angues immanes,qui dciiorant apras, Se anguiumfafrinatores.

Cap. xxvm.

INVENIVNTVR ibi multiplices animalium fpccies,prasfertim fer- pentum fere omnium generum, uenenofi alii, alii innoxii lunt, duorum pedum menluram excedunt, alas nec pedes habent ut ferpentes, alioquin immenfi, & tanta: quidem uafiitatis,ut integras capras hauriant, nec lancinent, iolide deuo- rantunfcruiit incoli ferpentes nuiufmodi congregari itatis anni diebus, 8c mi- grare in loca quidam ubi formicarum elt uis magna, quibus eft colos albicans 1 qui luaptc natura humiles qualHam alas inllar fpecus exftruunt : nam ore ter- ram portant,& ferruminant ablque alce, diceres clibanos ahquos uel rufculain ordine difpofita.Nam ex huiufmodi calis uidebis C& CL continenter fub ordi- natas, ut alteram fequatur altera miro naturi ordine. Sunt edam hi Nigriti fa- ldnatores,id elt incantatores eximii,falanant prifcrtim lerpentcs. Huius rei me certiorem reddidit adolefcchs quidam;qui annoliipcriore agens apud nepotem principis de Budomel , & cum hofpitio receptus dormiret , audiuit innumeras lcrpentum fibilationes, quibus experredus dum attentiore animo euentum rer cxpedat,intelhgit nepotem principis euigilauilTe,& domum egredi uellc : per- cundatus elt propterea adolcfcens nepotem principis qud nam node intempe- Ita concederet: cui heposfiam inclamauerat lcruos a pedibus ut Iternercnt came lumJSum inquit protedurus non longc,mox rediturus. luit igimr nepos & fa- Icino compcfcuit ferpentcs.ilicbq; rediens rurfus alloquitur hofpitcm Ligurem, Audiuiltine, inquit, circiter nodem mediam cxfibilantes ferpentes i At Ligur,

Audiui quidem. Subierit itaque principis nepos didus Bifboror : Erant inquit ferpentes,quibus haec plaga fatet,oblederant enim domum gregem deuaftatu- ri: ni ego occurriflcm malo tanto incantatione, qua utimur frequentius . Ligur uero his auditis,dixit fe mirari plurimum,& rem hanc Chtilbanis prope inau- dibilem torc:tum nepos ad Ligurem, Non elt, inquit, cur mireris ob hic mini- ma : nam princeps nolta multo maiora efficit incantatione cum libet . Cum enim inquit, cupit prilentaneum ucnenum habere quod ilico mortem afferar, inficit ibi arma ueneno , defignaro in terra circulo, 8c Manatione ferpentes c6 concedere compellic . Quo cum uenennt, fpeculatur uenenofiorem quem in- terficiat, ucneni colligendi gratia, reliquos uero miflos facit. Ocdlb itaque fer- pente,eius fanguinem cum femine arboris cuiufdain mifcct,& ea mixtura arma illinit,qui fic illita ubi fauciauerint condido morte afferunt, licet p ahium uul- nus cxiftat, modo fanguinis nihil non clicait . Subdidit etiam Ligur nepotem

Erididum hortatum cum fui (Te, ut rei uiderct exemplum. Verum Ligur parum uius rei curiofus renuit experiri rem huiufmodi.Omnium igitur conlcnfu Ni- Nigrit* iV griti funt incantatores eximii. Sunt tamen etiam apud nos huius fadi haud ex- cantator» pertes.imo fagaces,contra ferpentes praeferam.

Cap. XXIX,

I N REGNO Sencgi Nigritarum boues folum,& bucculi uifuntur in- ter animalia domefbca : nam capras & pecora ibi non uidebis ob ardorem tor- rentis fyderis. At boues tam mares quam focmim noilris multo funt minores , uixq; ibi uaccam rubente Compcries,aut albi aut nigri omnes funt, uel utroq;

c. i.

16

ALOYSlI CADAMV STI

colore diftinde. Ex rapacibus leones, & pardi frequentiores, nec non lupi, ca- preoli, ac lepores prope innumeri. Sunt etiam in camec regione elephanti fyl- ueflres quamplurimi,n5 domantur ut alibi,& fere gentium ubique efferantur, propterea & gregatim incedunt , ut in noftris nemoribus apri , cicures uix rc- periuntur ibi. Hi igitur duos cminentiores dentes habent hinc & hinc , indar aprorum , uerum ritu contrario.-quandoquidem alteri fcilicct apro in fuperio- ra retorti fiint dentes : alteri fcilicet elephanto dimittuntur in terram : nec ( uel fenedaj huic funt decidui , uitam concomitantur : hominem miliacius non laedit : & ubi lzdit, manu hominem comprchenfum iacit in fublime ultra ar- cus iadum: ea dicitur manus elephanti,quam alii promufeidem appellant, eam emittit & retrahit, pro fuo arbitratu nullufque inuenitur tantz pernicitatis.quc fuo incciTu non comprehendat , licet gradatim folum ambulet effoetus , magis (zuiuntdum pauent,ne catulis uis inferatur, & quatuorad fummum pariunt uno partu : maribus uis cft cura fobolis, arborum foliis uiuunt,& frudibusina promufeide arborem deuadant , adeo ut fi dipitem manu complexi fuerint, quantumcunque magnum ab arbore difpartiant : manum habent in inferio- re maxilla,quam exerunt & retrahunt pro libitu , hac cibum capiunt, & hau riunt potum omnem , & ori adminidrant fuo ,os habent in pedore , frequen tia incolunt nemora, ac luto plurimum ut apri obledantur. Sunt & alia ingen tia animalia, uerum fyluedria.

De Pfitacis & aliis auibus. Cap. XXX.

AVITIORVM funt complura genera ,& in primis Pfitacis fcatet re- gio : nam hos odere plurimum Nigritz,quoniam totam plagam fere rircum- uolitantes.frugcs 8c przfertim legumina deuadant : multiiugi funt , uerum e paruis Sc grandioribus , complures ego attuli : diffinguntur colore triplici fub- dnericio , uiridi ac ueneto , quod adhuc fer^ inuolucres ex nido fubripui , fed mox periere. Adultos igitur ccntu quinquaginta in Hifpaniam detuli, eos fin- gulos fingulo aureo nummo uendidi. His itaq; mirum edingeniu, & folertia nidificandi : nam cxcelfidima quzrunt arborem, quz furculos habeat fubtiles ac tenues , cuiufuis ponderis frreimpatientes,horom cacumini adligant depen dentem furculum,cui nidum mira indudria fabricatum fufpendunt,indar pi- Iz rotundum , relido folum foramine admodum angudo , quod odii uiccm fuppleat : aiunt id efficere alite,utferpentum fallat adutias. Nam nidum pen- filetn petere nequeunt, quippe qui furculo tam tenui nulquam feipfos crederet, mole grauati corporea. Igitur his artibus tuta eda lerpentc auis,licet parua.lbi etiam funt gallinz quzdam,quas appellant Pharaonis, ex oriente deferuntur, his regio ubertim abundat. Sunt & anferes non ut nodrz,fcd colore & pennis multiiugis uariatz.

De cmporio,& qui ei confluant. Cap. XXXI

Q_V O N I AM obtigit illic moram trahere diurturniorem , dcacui eo-

: , NAVIGATIO.

»7

rum emporium.fiue nundinii quafdam uifereinam dic Iunx & uencrii in pra tii quibuldam conueniunc i quatuor ucl quinque miliaribus circunftantis re- gionis : qui enim magis diftant.alia emporia Sc nundinas adeunt. In his igitur nundinis compertum habui quam indigi liac rerum multarum, quaue profun da egeflate Uborent.id declarabant eorum uiles merces,hje enim erant cotoni elaborati mulierum penfis,nec eorum ingens copia , panni cxcotonis. Infuper I eeumina, oleum, milium, &. pelues lignex,dotias, tegetes appeUant,palmarutn foliis complicatas,& alia complura ului illorum non inepta, hic mulieres ueo-t duntiat uiri arma,& auri nonnihil, permutant omnia, pro re altera,rem alte-i ram confequuntur,quandoque pro binis ternas,aut pro ternis binasrpecuniam fignatam non norunt, nec nummos omne genus regio cudit. Hi igitur Nigri- tz io promilcuum ibant ad me ftupidi,& admodum admirates effigiem Chri- ftiani,& in primis albicantem colorem, necnon habirum,& corporis formam ac habitudinem inlolitam: habitus is erat diplois ea ferico nigro, damafeum ap- pellamus,chlamys item ex panno coloris cyanei,identidem pannuex lana con- tuebantur,& diploidem loco miraculi cuiufdam: nonnulli albedinis periculum facichant,arbitrati non eile colorem naturalcm.fcd fa&itium. Igitur ut certio- res huius rei fierent, fputo illitas manus admoucbant brachiis & manibus meis, ut experirentur utrum colos foret 4 natura, uel ab arte. Vbi ucro uidebar fputu nihil dealbedine ademifle.fed albicantes carnes fore.rurfus admirabantur. Ad has itaque nundinas ut multa experirer, utque fcirem an aurum illic foret uena le conce Heram lucrum ut przfcci,auri parum illic fum na&us promercalis.

De equis ibi uenalibus,& pabulo, & eorum incantatoribus. ;

Cap. XXXII.

ILLIC igitur equos magni pendunt, quandoquidem difficulter eo du- cuntur, nec nifi i noftris Barbaris per Azancgos & Arabas illd ducuntur. Il- lorum propterea ingens pretium eft,nec facillime ibi aluntur ob aridam tellu remmam torrida eft plaga.quz pabula non producit,fachquexftus nimius, ut equorum inguina intumcfcant,ut uix mciere poifint. Crepant propterea ftran guria huiufmodi labefadatiipro fceno utuntur faxioloru laceramentis,folc fic- catis.id uiccm fceni fuppletinam ubi legerint faxiolos,fecant eorum caules , & (ole exiccant: loco auenz fuccedit milium, quo mirum in modum pinguefiunt: pro equo inftrato phaleris, & reliquo ornatu dant mancipia nouem,ad fum- mumquatuordedm, prout equi,& forma elegans, 8c agilitas pcrfuafcritdandm Cum autc emerint equos.mox accerfunt fafeinatores cquoru.huncq; ritum fer uantirogum accendunt farmentis,& herbis quibufdam fuapte natura fiimum exhalantibus, & equo per lotum apprehenlb,fiflunt ipfum iupra fumantem ro gum,uerbis nonnullis prolatis, unguento tenuiffimo equum illinunt, & in do- mum adducunt, ubi ad XV uel XX dies delitefcit.i nemineque uidetur. In- terea etiam appendunt collo equorum effafeinationes quafda corio rubeo in- uolutas,& hzc agunt affirmantes flrcnuiores tutiorefque bello futuros equos>

* ALOYSII CADAMVSTI

De feminis 3c earum mira alacritate.

Cap. X X X II I.

H V I V S itaque regionis mulieres hilares lunt fupra quam referre polTim, geftiunt,cxiliunt,uliunt , Ac perlibenter chorizant.Ac in primis adolelcentulz nodu folu dum luna eft pernox,in fuis tripudiis : dirferunt i nobis quapluri- mum.Res noftras admirantur fere portenti loco,utfunt baliftacAc tormenta omne genus. Nam cum uifum uenifient cla(fem,iulTi in uacuum exonerari tor menta, ut edito reboatu terrorem parerent his populis.Territi igitur tormenti inaudito,attrocique bombo, credidere dxmonum opus , non mortalium ar- tem adiicientes uno idu polle huiufmodi tormenta lupra centu homines pro- fternerc, tibias etiam admirabantur:Ac cum uidilTent exornatas, ut fit,inftar ani malis alicuius credidere uiuum animal uarias emittens uoces.non inftrumcn- ta:quod ubi intellexi ne hac opinione dudi diutius fallerentur:dcdi tibias illis contredandas,tunc cognouere artem cfle.non animal neq; phantafma.adeoq; eis obledabantur.ut dicerent rem coeleftem fore ab ipfo deo fabrcfadam,tan- ta concinitatc ac mclodia alledi,Ac in primis uocum uarictates admirati,rcmq; nullam uidilfc pulchriorem prxdicabat.Nauim etiam per lingula membra Ac minores partes feutabantur,ut maIum,anchoras,ueIa,remiges,Ac id genus alia dicebantq; oculatam nauim cfle, quoniam in fronte uidentur fculpta lumina, quod folum fit caula ornatus: ut fit quandoque in carpentis & curribus. Prop- terea afleuerabant nos fore eximios incatatores, nec dxmonibusabfimiles.utpo te qui fulcabamus maria gradu citatiflimo inftar phantafmaris.Ac itinera qua- plurimain mari meriebamur,ipfi uero uixdcloco ad loeu terreftri itinere ire nouerant, Ac id prxlcrtim admirabantur, nos uidelicet in tantum a continente recedere aliquando,ut per compluiculos dies terra nulquam appareat, & tamc non ignorabam us ubi gentium eflemus,Ac quona tenderemus: quod efle non poteft inquiunt citra magicam artem: quod profedo haud dicerent;!! nauigan di callerent artes. Non minori eriam admiratione allidebantur, uifis candelis accenfis.quippc qui nulla alia lummaria unquam uiderant prxter quam igne. Vbi igitur uidere ardere candclas.dixere rem elfc pulcherrimam. In eadem re- gione mellis eft plurimum,nam id c tauo mellis ore iugunt, ceramque abiidut emi propterea ego fauu mellis, & more noftro a cera meile dilgregans, percun datus fum de cera eos quid fentiret:qui aiebant fe eam nihil pendcre,uti rem inutilem. Conferi itaque ex cera huiufmodi candelas,ipfis cernentibus, Ac iufli eas accendi, quo fado, magis ac magis admirabantur, profitentes nos fere nihil nefdre.

Quomodo Antonietus,Ac Aloyfius in mare conuenere non lon- ge i Capite uiridi. Cap. X X x I m .

IN HAC regione inftrumenta muficalia habent fere nulla, prxter duo &ca melodis Ac concentus prope nullius: uidi inftrumentum quoddam, fembucam appellant, quod fidibus binis tantum pulfatur,Ac nulla inde cond- nitas , digitis pulfant : res rudis ,Ac prope momenti nullius. Vt igitur prxfc- d.oportuit me illic per dies aliquot diucrfari caufa cxploradx rnercis.ut fi forte fortuna aliquid occurriflet,quod conduceret commerdo:Ac id eo liberius fere- bam.

NAVIGATIO

19

bam ut res nouas uiderem,quas referrem al/quando . Cum itaque decreuiflem a continente (oluere , & in altum (acere uela defiderio uidendi adliuc maiora : cum prxlertim a principe infante certior fa&us fueram, non longe i regno Se- negx cfle regnum quoddam, cui nomen cft Gambrx, & prout referebant Ni- gritx principi infanti. Id regnum auri cft ferariffimum, adeo ut fi cd contende- rent Chriftiani.inde conlcquerenturdiuitias innumeras. His igitur alledhis cum utaurum con(equerer,tum edam ut orbis partes incompertas mihi antea ui(e- remiexpedicusi principe adnauim redeo mea, paras uela faccreuentis,ut in pcla gus altius cuehcrer.relidurus latus quo appulerant celoces. Dum itaq; hxc me- ditamur,repente naues apparuere in (alo fluftuantes , nam uicillim altera uide- jat alteram, nec ignorabamus eos cfle Chriftianos. Congredi igitur munio con fpe&u frui affedtantes colloquuri (iimus : moxque patuit altera nauim fore A n- tonieti cuiuldam Liguris.qui maria fulcarc probe noueratialteram uero aulico- rum quorundam principis infantis.Hi igitur uiri conuenerant fide data,ut Ca- put uiridefuperarent defiderio uidenda: noux regionis. Iniui itaque cum eis amiciriam , & foedus ingens.ut fimul maria fulcanres nouas regiones adiremus. Vna igitur (oluimus, uela dantes uerfius di&um Caput uiridcAuftro duce, a la- tere femper ut prx oculis continentem haberemus ufqucquaque. Sequenti itaq; die uentis profpcris Caput prxdi&um coepit nobis apparer etnam diftat i regno prinripis Budomcl unde (olueramus miliaria fere quadraginta.

De Capite uiridi,& eius denominationc,8c moribus gentium.

Cap. XXXV.

ID I G I T V R promontorium Caput uiride idcirco appellatur, quia iconfitum eft arboribus denfiflimis , eidemque uiridibus ac uirentibus anno fe- re continuo . Huius notitiam habuere primo Lufitani fuperiori anno meae na- uigationis : appellarunt itaque hoc promontorium Caput uiride ab arboribus, uti ab harena Caput album denominatur . Hoc itaque Caput uiride eminens eft admodum,5c ui(u pulcherrimum : inter duos montes medius exit. Tandem in mare prominens uaftc , uariifquc rufculis Nigrirarum , & mapaliis feptum undequaque ab ea parte prxfertim,qux refpidt Oceanum ..Sunt tamen hi Ni- eritx ex regno Senegac. Vitra Caput prxdi&um uifiintur tres parux infulx non longe a continente , (ed prorlus defertx ab hominibus: uerum (catent arboribus inftar Capitis uiridis . Cum uero aqux penuria non mediocri laboraremus, ie- cimus ancoras,ut aqux nonnihil inde hauriremus. I nfiilx illi qux uifa erat ube rior,adhxfimus- Appulfi igitur huic grandiori infulx fontem quempiam qux- rcbamus, nullumque naifti (iimus prxter quandam fcaturigincm, que uix po- terat nobis auxiliari fidentibus. I n eadem igitur infula inuenimus nidos complu res , Sc oua alitum diuerfarum , qux nobis haud erant incognita . Ibi ftetimus per totam diem , pilcatiquefumus uaria pifeium genera (agenis alios , alios ha- mis quibufdam ccpimus.in primis dentales, 8c oftreas ueteres poderis librarum XII ucl XV,pro unoquoq; pifeium. Menfe Iunii poftero die illinc folucntes,ad- nauigauimus littora haud prope deferentes . Id eft etiam fciendum quod mox poft Caput uiride littora (e finuant,& in ip(o receflu fitTinus pulcherrimusiter- ra cft plana & refixu arboribus innumeris , quibus non prius decidunt folia ,

c. ii i. '

ALOYSII CADAM.

Aliis cos

3°

quam alia fubnafcantur.uirent fem*per,& licet diflent a mari iadu arcus,uiden- tur tamen a longe ipfa contingere maria. Res profcdo efl uifu confpicua, & ut fatear ingenue , ego quidem uarias orbis partes peragraui cum ad ortum , tum etiam aaoccafum foLis,uerum nulquam amoeniorem uidi,ca complulculis irri- gatur fluuiis, quorum quoniam funt nauium impatientes, non meminimus. Vi- tra finii degunt bini populi, alii Barbazini, Scrrcti alii dicuntur: hi quidem funt Nigrit*,uerum regi Seneg* non parent:regem non habent nec principem, li- cet uni magis quam alteri honorem maiorem exhibeant. Principem non cligut qui uitz ac necis potcflatem Habeat, cum in fc tum edam in natos:nam morem Nigritarum prindpum afpernantur, qui ubi libuerit pro mancipiis, & uxores, & natos fubditorum uenduntifitquc ut eorum uita femper fit in ancipiti.intcrqj fpem & metum fufpenfa . Idola colunt quam qui maxime, legem habcntnul- lamruiri funt truculentillimi, arcu utuntur ac ucnenatis fagittis, perinde ut fau- dati ilico pereant.modo fanguis uel mediocris exeat . Hi funt nigerrimi, ac fla- tur* habibffim*:regio frequens cflncmoribus,qu* lignis funt referta plurimu: irrigua efl fluminibus quam plurimis, ideo fere inacccfla, nec patet adeuntibus aditus nifi per nonnullos angipomis ex drcumadiacentibus , timent propterea neminem. Id funt experti aliquando Nigritarum reges, qui cum bellum cis in- tuliflcnt.funt pclTime accepti ab his populis. Difcurrunt igitur latus prardidum. Auflro flante peruenimus ad oflium fluminis, quod Rium appellant Batbazi- noru,latitudo fluminis oflii efl iadus arcus, huius nominis memini ego in char ta nauigationis,quam edidi nuperrime . Abefl hoc flumen a Capite uiridi mi- liaria fere LX . interdiu folum nauigabamus , oeddente fblc iadis anchoris ad nafliis X,uel XII, aqu* longe a continente miliaria IIII ucl V.Cum ucro illucefcc nat,ucla fadebamus in altum, pofitis prius fpeculis in fuggcfla celocis, qui emi- nus fpecularetur fcopulos manrimos.ubi uidiflent mare ludari & fremere cum fcopulis occurrentibus, mox renuntiarent uelificannbus.Dum igitur adnauiga- mus.ad oflium alterius fluminis deuenimus : id erat Rii Seneg* magnitudine haud impar. Vilb ergo flumine tam pnrclaro, decreuimus quempiam e noflris mancipiis emitterc.qui terram exploraret: terra erat aprica,8comni arborum ua rictate cxornata,adeo ut nos fummopere co inuitarct. Adduxeramus enim no- bifcum e Lufitania mandpia complura, qu* Turdmanos appellamus. Hi funt Nigrit* , quos rex Seneg* Portugalcnfibus fiue Lufitanis ( qui eo profidfcun- tur commercii caufa)ucndit. Hi igitur Turcimani fiue mandpia (Sclauos uul- go appeIlant)Chrifli fidem in Lufitama fu(ccpere,& Hifpanum idioma callent: nam * nos mutuati eramus a dominisea lege, ut pro huiufinodi (eruitute,quam nobis exhibituri erant Turdmani cum rediiflcmus, feligerent ipfi quemcuque libuiffetex omni mancipiorum coetu, Turdmani uero libertatem perpetuam confequerentur.Iad* igitur funt fortes, ad quem fpedarce fuum Turdmanum emittere in lictus. Ccadit fors luper Ligurem, qui condido cymbam expediuit, qua difcedens 4 clade in lictore mandpiu exponeret lege data, ut caueret ne con- tinentem appelleret ultra quam foret necefieifatis ac fuper erat, fi mandpium in ficco poneret, 8c mox in altum nauim duceret, ne incautus a Barbaris deprehen deretur. Inftituunt igitur mandpiu, ut cum terram attigerit,qu*rat qu* gens,

qui princeps.

V

NAVIGATIO

3'

qui princeps, qui mores fint regionis.Scifcitaretur etiam an ibi copia auri foret; uel alia quae commerciis conducerent. Vbi itaque mancipium terra tcnuit.a&u tum adfuere Nigricat eius rcgionis,qui eminus (peculari fuerant aduentante claf fom. Idcirco ucnerant ad littus fagittis & arcubus onudi.dclitefccntes in frutetis & uepribus.ut quempiam e Chridianis improuidum corriperent. Vifo igitur mancipio,propius acccdunt.colloqunturque nonnihil, & mox exertis entibus & machatris.plagis innumeris mancipium confeccruticui prius proxima nauis auxiliari nequiuit.quam uitam exhalarit. Quod ut compertum habuimus.du- pidi rem atgrc tulimus.intclligcntcs gentem fxuam & atrocem cfle, quandoqui acm in lui confimilem Nigritam tam truculenter feuicrant/cietes haud dubie tieuituros in nos magis,fi poteftatcm in nos haberent. Relido igitur httore.hu- iufinodi ccepmm iter periequebamur.dudi Auftro.in confpedu continentem uiquequaque habentes. Littoralis regio amoeniflima erat, arboribus innumeris fulta,& (olis patentis, ncc irucqualis.Et tandem peruenimus ad odium fluminis Gambra; auod patebat latitudine trium uel quatuor miliarium , ubi magis in ardum exibat. Ingredi igitur flumen odii tam patentis.duximus ibi pofle non- nihil quicfcerc.ut mox podridie certiores fiercmus.ubi na gentiu eflemus,& an illic cllet Gambra; regnum, cuius defiderio flagrabamus mirabilem in modum.

De flumine magno nauigato ab almadiis.

Cap. XXXVI.

A P P V L S I igitur odio Magni fluminis.quodin primo ingreflu pra: fo ferebat latitudinem fex uel odo miliarium. Ccntiiimus propterea hoc prsclaru flumen fore regni Gambra.cuius defiderio afficiebamur plurimum : nobis ctia non difficulter perfuadebamus, illic auri plurimu ede, aut forte aromata quat- piam.uel alia quarcunque mercimonia, quibus locupletati domum alacres redi remus aliquando. Luce itaque foquenti ucnris profpcris minorem celocem pr* cedere iu(fimus,uiris Sc armamentis fultam , cum eaque c nofiris cymbis unam has paruas naues ex compotito pra:mifimus,quippe qui adhuc ignorabamus al tituainem fluminis, ucrcbamur proptereanc tantarum nauium foret impaties. Expeditis itaque his nauibus.nautas commoncfoamus,ut aqua: altitudine con- tis explorarent identidem,8c ubi cognofoerent eam fotis fore noda; clafli.gradu referentes tigno aliquo nos certiores facerent. luere noftri & cum aqua: multum repcriflent.nos monuere. Quibus cognios.uifum cd aham expedire nauim ali quanto maiorem, armis probe communitam,& illam Antonini licet multo mi no rem, lege pratferipta , ut fi forte fortuna occurriflent illi Nigritaru almadiae (id cd nauis gcnusjrem ipfi non difoernerent,ncquc congrcdercntur,fod datim gradum reuocarent, iter ad nos dirigentes: quandoquidem eo nos conccflera- mus non belli fod lucri gratia,qua:rcbamu(quc ut omnia pace & concordia fic- rent.quod non ui (cd ingenio nos confcqui pofle (pcrabamus.Eucdi itaque in interiorem fluminis partem ,nodri fubinde uada 8c fluminis profunditate con- tis tentant.inuemuntque in horas altiores aquas, & ingerium nauium capaces, & altitudine menfuram pafluum XVI excedere: prouefti ultra ad miliaria duo, uident fluminis littora conforta arboribus pulcherrimis hinc & hinc , animad- uertuntque flumen immenfis orbibus Sc rcceflibus implicari.ut Mzandrus ali-

c. iiii.

ALOYSII CADAM.

3»

quis.Decreuimus proptera gradum referre, & dum h xc mcditaraur,ecce i ter- go ab oftio cumfdam parui fluminis quod exonerabat in magnum, mox emer- Atoudi*. gunt tres almadix,nos lembos appellamus,fiunt ex cauata arbore,nec maiores cymbis noltris,quas trahunt naucs,iunt agifes nimium, ucrum parui ponderis capaces. Qux ubi liburnicas noftrasSc celoces conlpcxcre,crcdidcrc nos cd coa tcnderc,ut uim inferremus aliquaminam edo&i eramus illorum conluctudine fore, ut arcubus utercntur,& lagirtis ueneno infedis fere per totam plagam re- gni Gambrx.Et licet noftri laus ac fuper cos eminus propullare quiuiflent , ut tamen dido parerent noftro,uifis almadiis concito gradu ad nos redeunt : non tamen facere potuerunt etiam efliiia fuga, quin lempertd iadum arcus po(l ter ga Nigritas habcrent.Mirum cft quam pernices fint hi uedi hoc nauium gene re.Cum autem noftri conlecuti daflem fuiflcnt.ingrelfi celoces innuebant Ni- gritis ut propius accederent. Illi uero gradum fiftentcs nulquam propius acccl- fere.Erant uero in his almadiis homines XXV,ucl ad fummum XXX. Nos ad- mirabantur plurimum,ut rem libi & ipforum prasdeccflbribus hadenus inui- lam incognitamquc.naucs uidclicet id genus, ut fune noftx, & homines albos. Pleni itaque admiratione non loquebantur , licet a nobis ad colloquia murua inuicarcntur lignis, ut affolct quibufdam .Abiere igitur, '& ea dic nihil ultra ten « suiimus.

Quomodo Nigritx noftros funt adorti in flumine.

Cap. XXXVII.

MANE itaque (Ruenti nos cum paruis nauigiis {oluimus illinc circiter diei horam tertiam uentis profperis, ut noftros adiremus focios, ut lic demum tutius interiora fluminis peragrare pollemus, fle tandem aliquando deorum mu nere mitius hominum genus quam id erae quod nuperrime uideramus in al- madiis,nandlceremur. Igitur cum (ociorum daflem inueniflemus, una omnes uela dentes uerfus prxdidum flumen iter direximus, prxmifia prua celoce, li- quentibus nobis condnenter,ut altera ex ordine poft alteram irct.Et cum lam ingrefii eflemus feri ad quatuor miharia,ilico a tergo almadix quxdam funde uenerint adhuc incompertum habeo) ad nos citatiflimo gradu contendebant. Quibus uilis , mox in eos uela ferimus , ucriti ne nos fuis uenenads fagittis im peterent: non enim ignorabamus eorum fagittandi mores. Clafle igitur reuoca ta in orbem , quam ritius potuimus noftros armauimus , ante omnia prxcauc tes,nc nos incautos fle inermes hoftis inucnirctiuix tamen nobis erant arma ad hoftem propullandum.Diuifa itaque in duas partes daflc,qualdam Nigrita- rumnauesdrcundedimus,pcrccnluimu(queeorumcymbas,qux XVII erant, maiores noftris nauigiis ,qux noftra ferunt flumina,eaiquc impellunt remigiis innumeris.Sublato itaque remige , quilquc illorum nos admirabatur , utpote Cultui nigri rem nouam fle incognitam. Percenfiti tunc i nobis , plurcs non apparuerunt unuB- quam centum & quinquaginta uirirprofe&o fi ad corpus fpedes conlpicui , ni- gerrimi quidem,uerum habitu albo induti non indecoro. Habitus is erat tuni cis quibulHam,camifias appellamustex cotonina alba induebatur.-in capite par- uum habebant pileum,ut mos eft Germanis:id plus habent quam Alcmani, ui deheet in pileo ex utraq; parte nefeio quid alas prscfentcns duas.-in medio pen- na emi-

NAVIGATIO.

J)

na cmincbat,ut eft uidere apud noftros miliccs,qui talibus plurimum gaudenti utcunque fuerit nos iudicabamus hunc habitum militia; conuenire: eratque in fronte cuiufuis almadi* Maurus quidam flans, dypeum teretem in brachio ha- benstis dypeus uidebatur excorio confcdus:3c neuter bellum infcrcbat,ied alter alterum admirabatur. Vbi itaque uidere a tergo uigere alios,qui clandeflinc ad- ucnere,mox demittis remigiis expediunt arcus,nihilque promentes in noftros (a gittas dirigunttquibus conlpcdis,noftri tormeta exoncrant:uerum aquis immer fi lapides iadi, neminem occiderunt. Pertcrrefadi tamen tormentorum reboatu & ftrepitu infueto,fteterc pauidi admodum. Cum uero cognouerc nemine la:- fum his tormentis, uerum eorum iadus emori in aqua,rurfus rcaftumptis ani- mis magis ac magis in nos famiunt.aercm fagittis obtenebrantes celeritate incre dibili.Et ia propius accedebant,audadores folitorat noftri baliftis eos propulfa- bant,& catapultis plagllque onerant innumeris. Primus igitur qui iecit in cos is fuit Liguris filius nothus,qui Nigritse unius pedus tranftixit,morlq; ilico coegit. Su(ceptusisitaqucafuis,cxtradaquelagitta admiratione peperit idtcli genus Nigritis omnibus: nec ob id tamen temperabant i fagittis fuis,ficbantquc in ho- ras atrodoresrcontri noftri eos male accipiebant, perinde ut paruo temporis mo mento e Nigritis plurcs ccciderinr.ex Chriftianis uero, quae deorum gratia fuit, nec unus periit.Profligatis tot Nigritis.qui ob dadem acceptam indignati pluri mum, celocem minorem drcumucnire fatagebant uno impetu omnes,quod ut animaduerrimus, mox in mediu recepimus cdocem prxdida,& rurfus exonera t is tormcntis( bombardas uulgo appellant jftragcm intulimus maximam . His ui- fis Nigrit* iam fere laudi omnes in diuerfa abeunt, nos uero catenis iniedis id curabamus.ne nauesin uarias partes dtlapfa:,uirium minus haberct,una omnes ferebamur conncdis nauibus & uentis profperis, ultraque progrediebamur cc- dentibusiam Nigritis,id in primis obferuantes, ut cum Nigritis mutuo collo- quio frui pollemus aliquando.

Decretum fadum in flumine Glmbre. Cap. XXXVIII.

IGITVR ADEO mancipia noftra Nigritas inclamarunt, ut eorum' feffi damore Nigrica , tandem aliquando permiferint unam ex almadiis luis propius accedere , ut puta ad iadum arcus . Pcrcundati funt itaque cos no- ftra mandpia , cur in nos tam atrociter fzuirent , cum prxferrim non alia de caufa illuc concettiflcmus , quam commercii & pads, concordizque.prout melius declarabat cum reliquis Nigritis regni Senegac contubernium, & fre- quentior ncccflitudo . Ad haec etiam noftri adiidebant , ueniflc e partibus or- bis remorioribus , ut munere perpulchro fuum regem nomine regis Lufita- norum donarent, quandoquidem is enixe peroptabat ab eorum rege arde diligi & amari . Rogabant przterea ut dicerent, ublnarn gentium rex per id tempus agcret,& quis princeps huic regioni dominarctur,quf>dque huic flumini nome inditum foret. Addebant etiam ut ad nos tuto & pacifice accederent, acceptu- ri e rebus noftris quicquid libuiflct , & c fuis darent pro fuo arbitratu.mo- do omnia pace,& citra bellum contumcliamque fierent. In hanc fere fenterian»

34

A L O Y S I I C A DA M V S T I

nobis refponfum eft, non quidem eos latere, quae gens foret Chriftiana natio, & unde ueniret, feircque quid'egerint iampridem cum rege Senegz, 8c aliis Ni- gritis fu* ditionis,qui quoniam nobifcum degunt boni efle non poflunt: qiiip pe qui non ignorant Chriftianos uefci humana carne , nep alia de caufa emere Nigritarum mancipia, nifi ut mandant 8c lancinent ut ferinas carnes : propter- ea apud cos iurariffimc aflcucrabant.nullum Chriftianis amicitiae locum fuper- effe.fed cordi cis h*fiflc,omnia fua quae clafle attulerant,diripcre & depnedari, regique fuo dono dare, (eque trucidare atrocifiimc, rege abeflc illinc itinere triu dierum.regnum efle Gambra: quod quxrebarit, flumen magnum efle, nomen quidem non rcticuit,uerum ego non memini. Hoc igitur accepto refponJo, ut par erat.indignati in eos uela fiximus, qui cflufe fugicntcs,meditcrranca petiere. Hunc finem habuit congreflus noftcr.His peradis explorato omnium uoto con tendebamus rflrfiis interiora fluminis penetrare, ucl ad miliaria cirritcr centum, qua: res,ut patuit omnibus,permouit multos, quo$| proprii laris cura folidtabat nimium, nec funt pafli nos ultra progrcdi,affirmantes fatis ac fuper egifle , dum in has partes a fua urbe remotiffimas fofpites deucniflent,addcntes nolle de c*te ro laceflcre fonunam.Sc difeordia ingenti concio foiuta eft. Nos autem qui cal- lebamus horum confurtudinem,(dentes quam durae ceruicis forent, quantumue profilirent ubi non exaudirentur, conduabilius fore duximus, fi eis pro tempore cederemus. Sequenti igitur die illinc foluimus.uerfus caput uiride iter facientes, ut deorum auxilio in Hifpaniam rediremus aliquando.

CAPVT XXXIX.

P E R I D tempus quo in oftio fluminis moram traxiinus,femel tatum fe- ptentrionem uidimus,qui adeo demittebatur,ut crederetur mare fere continge- re,ab aquHque non plus uidebatur abcflc.quam lancea: tertia parte,& ibi fydera fcx confpicati fumus, qua: magna erant, & miru in modum fplcndebant, ea me- riti fumus pyxide,8c infia feriptam figuram prarientabant.

4 * * *

* 4

Cenfuimus propterea huiufmodi aftra plauftrum auftrinum efficere, licet prio- rem flellam in ordine minime uidere potuerimus, quoniam haud quadrat ra- tioni ut eam prius uideamus quam feptentrionem perdiderimus, id eft, ab no- ftns oculis euanuerit. Inibi etiam competimus nodem horarum tredecim,diem uero underim.ingredientc menfe Iulii, quo regio illa eximie flagrat , habet ta- men uarias temporum uices,hyemcm 8c ipfi appellant.quoniam ab dido men fe ufque in menfem Odobris terra irrigatur imbre & pluuia fere continua, & przlcrtim in meridie exurgic quzdam nebula , quae ccelum inumbrat, nec fu- pa terram inultum tollitur in Subfolanum «c Apeliotem . A Subfolano uero ad Vulturnum tranfit fulgoribus eximiis,8c tunc imbre tellus madefada femini przparatur. Vti agunt Nigrita: in regno Scnegz. Viuunt milio , leguminibus, carnibus & 1j de. Accepi etia introrfus non pluere , nifi fere feruentem aquam, & ibi cum djclac non uifitur aurora ante emerfum iolis,ut ulu cuenitapud nos,

1 quoniam femper inter auroram & fblis ortum nonnihil temporis interi .

NAVIGATIO.

H

ccditiimh quamprimum nox abfceffit.ilico fol emergit abfque alio medio. Ve- rum licet (ol uideatur , non tamen illuminat ad fpatium media: horae: uidetur enim pati deliquium in ortu.-propterea obumbratur aliquantifper. Caulam ue- ro,cur fol ibi citius uideatur quam alibi gentium, nullam aliam affer iit, nifi quia regio pateQtis eft loli & deprelfi.uacatque montibus, qui forte alibi obdant , ne lbloriens mox cernatur. Huic lententi* adipulantur iocii qui aderant omnes.

Quomodo Antonietus Ligur, 8c Aloyfius Cadamudus in fccu nda nauigatione nouas inucnere iuliilas. Cap. XI.

MORES igitur & qualitatem huius regni Gambr*, quantum ego colli- gere potui in meo itincrario,uix referre poflumus:quoniam,ut pr*fccimus,inco larum l*uitia,& eorum in primis qui littoralia incolunt, conlequ^nequiuimus uotum nodruminam gens luapte natura ferox, colloqui cum minoribus noluit, nec commercia tradarc quxpiam. Igitur noucritis nos «ignita huius gentis feri- tate haudquaquam ultra progreflbs tuiffc , nautis reludanabus.led in Hifpama, flumine illo Gambr* non luprato,rcdiifl'e. Anno itaque fcqucnri przfatus Li- gur, & ego Aloyfius unanimes rurfiis cladem expedmimus , cum animum ap- plicuiflcmus ad hanc prouinciam nauandam , ut tandem aliquando didum flumen explorantes , regnum Gambr* ingrederemur. Hzc ergo ut pcrcrc- buere ad aures principis infantis , fine cuius commeatu expeditio hzc fieri non poterat, complacitum illi plurimum fuit, quod hzc nobis cordi fuiflent:8c ut huic pio propofito , nec poenitendo uoto fauens fubfcribcrct, unam i fuis ce- locem armat eximie , 8c omni genere annonx communiuit . Soluimus itaque 4 loco quodam qui dicitur Lanchus, qui parum abeft ab Sacro promontorio, fiuc Capite fandi Vincendi , ingrediente menfe Maio profpcris uentis, & iter fecimus per Canarias infulas : eas tamen ex compofito prxtcreuntes , utpo- te rem non incognitam nobis.fi fuperiorum meminiftis. Auftro duceba- mur, 8c tabentibus aquis , qu* flante Noro mirum in modum fluunt, per- uenimus ad Caput album : quo uiib , duximus cladem in altum : & iequen- ti node adortus eft nos uentus Aufter , cuius impulfu regredi opbrtuiflet , ni nonnihil ad occidentem declinauiflemus . Sudinuimus igitur hanc uenti fzui- uitiain nodibus duabus, & diebus tribus: die uero tertio terram in confpedu habuimus, quod nemo noftrum aurumaflet. Coepimus itaque geftientes exilire omnes, terram identidem inclamantes, admirati nimium ibi terram reperiri, cum prorfus id nefciremus.Expedita igitur cymba duos homines emifimus.qui explorarent iam uilam tellurem . luere itaque , & duas nrxgrandcs infulas ui- diffe renunciant : quod ut accepimus, mox ruimus in dei laudes, qui fiia cle- mentia incredibili hadenus incognita nobis cognofcenda przpararet: res pro- fedo nouas , & toti Hifpanix incompertas. Vt igitur oblatam a deo terram aliquando peragraremus , rerum nouarum percupidi , fortunam experiri uo- lentes noftram , uela fecimus uerfus huiufmodi infulas : quo breui pcrucni- mus : & ubi in confpedu fuit , uifa eft maxima , tantumque obnauigauimus ut dationem non incommodam reperiremus . Appulfi igitur , prius iadii ancoris , cymbam bene armatam cmifimus , ut compertum nobis fieret , an

Lanchus.

3*

ALO Y SII CADAM.

infula coleretur ab humanis . Ingredi ergo nodri infulam, neminem nnquam conlpcxcrc humanum, neque citabant ueftigia itinerum, quibus cognofci pof- fot quam culta foret infula. Hoc cognito, mane foquenti.ut animo laus facerem mco.iulli ex meis decem armari,cum tclis,tum etiam bahdis, ut interiora inlii- Ix adirent, fi lbrte ultra quofdam colles, qui ibi attollebantur, homines forent, luere igitur, & collibus foperatis inuencre neminem prxter columbos, & fere omne genus auitiorum : nam columbi capiebantur pro libito manu hominis : non enim pauebant ad uiri conlpcdum, utpotead rem fibi ha&cnux inuilam. Cepere igitur ex his quamplurimos,quos (dpionibus occiderant, nobifque attu. Iere. Ex alia regione apparuere tres alii inful.x magnx,quas ipll non uideramus; nam ad leptentrionem nobisremanforant.Vifum edetiam cis duas alias infulas uidete uerfus^ccidentem in uafto maruuix tamen id comprehendebant ob ma gnam didantiam : neque nos eas uiferemagni fcdmus,quippc qui animum in- duxeramus coeptum iter perfcqui.nec tantis fuppetebat tempus, ucrebamurquc ne fruftra tereremus, diucrtendo ad inhabitatasinfolas.Intcrca dum his ego in- fido quatuor ihlulis,alii uidere decem paruas infulas,quas cum adiuiflent, nihil praeter aucs inucniunt, & pilees ingentiflimos . Vtigitur reuertar unde Ium di- grcdus,folui ab hac infula,iter meum pcrfocurus,& cccedux alix infulx:8c cum oram unius pcrcurrerem,mox incidimus in cuiuldam fluminis odium, & ccn- fentes aquam potu fore non infuauemjittori applicuimustcrat enim infula con- fita omni arborum genere pulchcrnmoific dum fontem quxrimus quempiam glebas falis albas minutulas nancilcimur focus flumen . Legimus ergo nonnihil ialis,quod idneri fufficerct nodro : nam ibi lal effufe affluit . Hauiimus edam aquae non parum. Erant ibi tedudines innumerx, quibus pro tegmento natura uadilTimas teflas dcdcrat,magnimdinis tatx.utpro dypeo non inepte fuffidant. Nodri itaq; cfoulentis huiuimodi oblc&ati plurimum , exenterads tedudimbus muldiuga eduliorum genera fabricabantur, afleucrantcs eis alias le folitos ubcr- rim ucfoi, & cum primis in finu Argino,cuius in fuperioribus affatim memini- musinam is finus fcatet huiufocmoai tcfhidinibus: hortabanturq; ut ego eis uc- foi ucllcm.Efitaui igitur abum inibi infuctum,ut complura experirer : uilus eft non infuauisealbicat enim caro hxctnec multum edabfimilis uituhnis carnibus, fi fragrandam & laporem fpe&es. Cum itaque placuiflct comedifle, cibum ap- probans,in naui plurimum afleruari iufli,ut quandoque leniret famem. I n pri mo edam itinerario mco,quod prxtermiforain,comedi exlcophante latis illece- bn. Pileati fornus etiam in odio didi fluminis,ubi tanta uiserat pildum, quan- tam uix referre quibotquandoquidem fore credulitatem omnem excedit. Erant ex his pildbus complufculi, quos nemo nodrum uiderat unquam, ucrum per- grandes,& ad abos humanos non inepti. Odium uero fluminis in tantam exi- bat latitudincm,utoncrariam nauim centum quinquaginta doliorum capacem haud grauatim exdpcretiadeo patcbat.ut paucis expediam, ut unius ladu arcus latitudinem cius metin nequiuifles. Illic datiua fecimus biduo animi caula, ut fe- riati aliquanto d laboribus,animi deinceps ad dura promptius cuigilarcnt. An- nonam omne genus inde exportauimus,ut futurxfimi coofoltum iret, inter ex- tera columbos innumeros . Nec idprxtcnbo, nos illi infulx, cui primo appli- cuimus.

NAVIGATIO. ’ )7

plicuimus, Boni uifus nomen indidifle:argumehto,qu6d prima a nobis uifa fo- ret . Alteram uero, qua: inter quatuor eminet infulas, Diui Iacobi nuncupaui- mus , ob id quod ea dic,qux in honorem (andorum Iacobi 5c Philippi conce- lebratur, a nobis cft reperta.

De loco dido Dux palmx,& de fluuio Gambrx nauigato.

• Cap. XLI.

HIS PERACTIS die memorato ab his infulis foluimus,per Caput uiridc tenentes itcr:& breui deorum munere peruenimus ad id loci qui dicitur Spedegar,in confpcdu tellurem fcmper habentes:& ibi locus alius, qui ad Du- as palmas appellatur:is cft inter Caput uiridc & linum Sencgx prxdidum, & quoniam iam terra erat nobis alias cognita,audader didii caput percurrimus , adeoque id conate a nobis adum cft, ut lequcnri mane didum Caput fupera- ucrimus:& tandem aliquando rurfus ad prxnominatu Gambrx flumen perue nimus,8c intrepidi didum flumen nauiga re coepimus obftanteNigritarum ne- mine: nam almadix nufquam apparuere. Interdiu folum adnauigabamus, con- tis explorantes fluminis alueum:eccc quxdam almadix Nigrit/rum,ucrum fo- cus littus fluminis euntes,nobis haud erant impcdimento:& introrfus ad decem miliaria infulam quandam paruam reperimus : quo cum applicuiflemus,c no- ftris quidam uitam exuit: nam febre diurius laborauerat : & licet xgre tulerimus omnes uin exitum , tamen quoniam deo maximo complacitum fuerat, ut de- cuit fldelcs, nulquam eius potentiam detredauimusiucruin pro more humano latis moefti,humauimus hominem iam uita fiindum:8c quia huic Andrcx no- men fuerat,infulam de nomine uiri appellauimus.Eft itaque a eundis deinceps . dida infula Sandi Andrex. Soluentes igitur ab hac infula, didum flumen na- uigauimus:foquebantur a longe quxdam Nigritaru almadix , quas inclamans mandpium noftrum,quod Nigritarum idioma noucrat, tantum effeat, ut pro- pius acccflerint Nigritx,a nobis cum uoce,tum etiam rerum noftrarum aflidua oftetarione alledi: pollicebamur enim cis pro colloquio plurima, hortabamurq; ut omnem de nonis fufpitionem feritatis exuerent : quandoquidem hi era - mus,qui humanitate fic comitate exteris prxftamus mortalibus. His ergo pro- uocati propius accedere, iam nobisfidentes:quarc unus ex Nigritiscelocem cft ingreflus intrepide,8ccumTurdmano, id cft, mancipio noftro colloquutus, ad- mirabatur nimium noftrum morem nauigandi,& in primis iielarquoniam ipfi folo remige impellunt naues,rati nullum alium inter mortales modum forema ria fulcandi^ albicantelque homines cum infueto habitu magis ac magis demi- rabanturinam his eft habitus ex cotonina quadam alba admodum, qux inftar camifix ueftem cis fuppeditat:compluiculi etiam nudi incedunt. Excepimus ita- que Nigritam honorificentius quam potuimus,muneribus noftris hominem prope onerantes. Qui noftra confuctudine delcdatus.percundabatur de mul- tis noftros.Poftremo aperuit nobis id efle Gambrx regnu, quod errantes iam- pridem quxrebamus : & illorum dominum dixit efle Farolangolum , cumque abefle illinc itinere dierum decem introrfus meridiem uerfus :ipfum tamen luh efle maiori principi , id eft Regi Mellis, qui magnus Imperator Nebcorum di- cebatur. A dicat tamen,non efle longe i lirtore fluminis utrinque regulos corn-

- ■ •> ‘ d. i.

ALOYSII CADAM.

J*

plufoulos.in quorum contubernium fk neceflitudinem mox, fi Iibeat/ua opera reciperemur : & in primis pollicebatur id (e nauaturum apud regulum Bab- mauiam:quoniara um intclligcbat nos & probos & comes uiros ede. Hanc igi turuiri huius nobis conceptam opinionem gratam habuimus fupra modum, cumque e noftris adnumerauimus in celoce receptum probnus, & tandem na- uigando deuenimus ad cum locum,qucm appellant Babmaulam,qui noftra len tenua abeft ab oftio fluminis quadraginta miliaria.

De prindpeoondliato muneribus noftris.

Cap. XLII.

I L L V D eft etiam fdendum,quod dum (ulauimus flumen Sublolano uefti fumus : & is locus ubi iecimus ancoras, multo anguitior erat oftio flumi- nis, & mea lentenda lautudine miliarium non excedit, in cumque compluiculi fluuii exonerant. Vbi itaque applicuimus ad id Iod,dccreuimus mancipium no ftrum (quo interprete utebamur) cum Nigrita.quem prius condliauerant no- bis mancra & blanditiae, ad prindpem mittere Babmaulam,qucm perpulchro munere donauimus.Id erat munus tunica quaedam foricea, contexta more mau ricotnos tunicam interiorem appcllamus,fiue camifiam:inlb’tuimufque Turci- manum,ut munus his uerbis exornaret : Nos uidclicet huc contendifle, ut foe- dus & neceflitudinem eximiam nomine regis Pottugallix,fiuc Lufitaniae focum inircmus,uclleq; commercia exercere, ubi fibi compladtum fuiflet:Sc fi noftra- rum rtrum egeret, eis atque ac luis uteretur, noftrum regem nulquam defutu- rum,ut illi morem gereret ufquequaquc: alLaquc quamplurima aaiedmus,quac (aens praetereo, ne lurgat opus in Iliada magnam. Profc&us eft itaque mand- pium Nigrita comire:& ut breue (aciam, prindpi noftro nomine eunda expo- uur. Quo effedum eft ut maximam cum prindpe amidda conflaucrimus.pcr- mutauimulque plurima. Dedit enim pro noftris mercimoniis mandpia,& auri quidpiamiauru tamen ibi infra famam nominis reperimus, utpotc qui auchue- ramus regione huiufinodi fatere auro plurimo. Inuenitur quidem aurum: ue- rum magni penditur fere ut apud nos:iaunt rem praeclara eflc, licet cum rebus minimis permutent: quae fi 1 nobis confiderctur,fimt profodo uiles:apud cos ta menfunt in prebo non mediocri. Id effiat regionu uiuendi uaria confuetudo,ibi euam ftebtnus ad dies fore quindecim . Interea ibant ateruabm Nigrita: ad cladem noftram,loco miraculi noftra 5c nos duccntes:nonnulIi ut permutarent fua:alii ut rem non uiiam prius conlpioerent: accedebant aliqui , ut fiilaras ucn- derent , id eft genus mercis cotonum, & eius filum, & tumeas ex A>dcm : haec erant mulbiugi coloris, ut funt punicd 8c albicantis, necnon uermiculab colo- ris. Ferebant & feles prope omne genus:quandoquidem a regio fatet anima- libus huiufmodi,uenduntquc prebo uiliori, ut puta marchebs decem, non ta- men ip(a pecunia : ignorant enim omne genus pecuniae : ucrum re quapiam ‘ quae decem marchetorum pretium non excedat pro fele quolibet . Adduce- bant & alia quamplurima, ut funt pelles folium, & caftorcum , & id genus alia dabant undam caftord, id eft mufoab, pro re prerii marchetorum quadragin- ta , ucl ad fummum quinquaginta : non tamen pondere aliquo permutabant s nam omne genus ponderis nefoiunt : ucrum fi res data fpedetur,unci* pondus

expleret

NAVIGATIO. )9

expleret . Ferebant inter alia cariotas, id ed.dadylos palmarum fruftus,8c fru- duum genera omnia. Ex His nonnulli (yluedres erant, non tamen infuaucsrego tamen his abftinui metu profluuii corporis:foluunt enim mirum in modum al- uum. Itaq; ibat ad nos quotidie frequens hominum turba,nec idiomatis unius: uarium erat linguarum genus, ncc delinebant ue&i cymbis fuis(almadias uocatj ultro dtroque commeare flumen fulcantes, trajicientes de loco ad locum, modo huc,modo illuc uedi,ut apud nos in quibuldam fluminibus eft uidere, ut puta Lugduni Galliarum urbe in Arari flumine placidiflimo : uerum omnis eorum nauigatio remigiis abloluitur : his mirum in modum flantes naues impellunt : utrinque in puppi plus remigum maior eft numerus, modo hinc, modo illinc, ut medio xque utrinque librata nauis incedat, in neutram partem magis decli- nans. Stantes itaque rcmigant,ui lacertorum nullis inhaerentibus remigiis. Ve- rum ile fabricantur remigia. Habent lanceam longitudinis paflus unius & dimi dii,in cuius iummitate alligant aflerulam quandam tcrete, uti nos in menia uti- mur pro padnis,cum loco argenti uel digni ligna fucccdunt, frugalitate, uel po tius pauperie fuadenterhoc inftrumcnto nauigant, 8c quidem citatifllmeialma- dix lux i latere lemper littus haudquaquam deferentes, finltque ibi paruorum amnium odia complura,qux exonerant in mare: his (e committunt tutius , nec multum ab regionibus fuis recedunt,ne ab fuifmet Naritis corripiantur,& ca- ptiui fa&i demum pro mancipiis uendantur Clmdianis.Dum itaque illic mer camur cum Nigritis, aegrotare nodri coeperunt febre adrapida & calididima : propterca ut noftris conluleremus,prorinus illinc (oluimus, rtufus ad odium di di fluminis reuertentes.

De (yluedribus elephanris,& quomodo capianturt Cap. XLIII.

DE R E B V' S huius regionis qux referri poflunt a nobis, qui eas uel fiibie dmus oculis, aut i fide non indignis accepimus per id tempus.quo illic fiiimus,’ de fide ipforum potiflimum aufpicabimur. Idola igitur fummopere colunt ritu multipliri, fidem non mediocrem fafdnationibui adhibentes: patrant & alia in- numera dxmone fuadente:deum tamen norunt, licet cognitum non obferuent: alii Mahumetem fpurci (fimum uenerantur.fic hi ut apud nos AEgyptii populi uagantur extra (blum patrium:& in primis apud Mauros degunt : incolx uero regionem non excedunt fuam. Viuunt ut Nigricx regni Senegx prxdidi,& fe- re eifdem abis aluntur. Id plus habent, quod orizam uberius ibi lrgunt:quonia in regno Senegx non nafcitur. Vclcuntur canibus,quod nufquam alibi compe rimus.Vediunturcotoninis:at Nigritxfereinuniuerium nuai incedunt: nam apud illos maior ed cotonorum copia . Mulieres uniformem habent habitum : prius tamen qulm adolcfcant, corpora compungunt digmatibus nonullis,qux igne inurunt , ut perpetuo remaneant . Notx huiufmodi prxfcntant ornatum quendam faftum in findonc opere polymito ex ferico contextum.coloris mul- tiplicis. Plaga cd admodum torrida:5c quanto accedunt magis ad Audrum.eo plus (unt exudiores:& cum primis fecus flumen calor graflatur eximie ob arbo- rum frequentiam : Nam aedus ubi exhalare nequit,urgct magis. Arbores uero ibi (unt tantx magnitudinis, ut earum ambitus (it pedum XVII , licet eminentia

d. ii.

4o

ALOYSII CADAM.

altitudinis non quadret magnitudini : non enim altius tolluntur quam pedes X X, cariofe funt tamen , & fine fenc<fta,ut eucnit annofis arboribus , fiuc carie quapiam commaculata: erant & corrofx. Aiebant etiam incolx multo cminen nores arbores in regione huiufmodi eflcefaciuntquc hx arbores, ut non difficul- ter credamus terram illam feradlfimam tore : quoniam ubi arbores adolelcunt in tantum incrementum, regio haud dubie non poteft effit non irrigua . Fert etiam hxc regio elephantes , led fylucftres, neque ibi deures fiunt aut doman- tur, ut alibi gentium . Vidi ego aliquando quatuor ex huiuimodi nemus <gre- dientes,quos ubi fum e naui fpeculatus ego & fodi eomplufculi,exiliuimus c na ui contendentes ad costqui